Москвад бәәдг Алексей Солдатов Бурхн Багшин Алтн сүмд шаҗна шүтә белглв. Бурхн Багшин номар болн сойлар соньмсдг, шаҗна туск тоотыг цуглулдг эн күн Хальмгт дару-дарунь ирсн саамдан Бурхн Багшин Алтн сүмд даңгин ирҗ зальврна.

Баһ Дөрвд селәнд әмтнә оюни җирһлд ик чинр зүүсн керг-үүлдвр болв. Бурхн Багшин номд шүтдг әмтн өдр болһн «Ом мани пад ме хум» гиҗ зальврна. Шаҗнд сүзглдг әмтнә һол эн тәрниг ик үзгүдәр бичҗ, олна оньгт тусхав. Олн җилдән әмтнд церглх эн әрүн зальврлһта тәрниг байрин бәәдлд секлһнә үүлдвр Баһ Дөрвдт болв.

Дала Ламин Гегәнә 90-җилин өөниг Хальмг Таңһчд өргнәр темдглв. Хальмгин әмтн Оюни Ик Багштан балһснд болн таңһчин райодар болсн байрин керг-үүлдврмүдән нерәдв.

Така сарин 6 -д Дала Ламин Гегәнә нарта орчлңла мендлсн өдриг делкәд саяд әмтн темдглнә. Эн җил мана Ик Багш 90 җилин өөнән темдглҗәнә. Авалокитешвара бурхна хүвлһн гиҗ бурхн-шаҗнд шүтдг әмтн XIV Дала Ламиг күндлнә. Ут нас зүүҗ, эрүл-менд йовҗ, Бурхн Багшин номин оюни герлиг маднд күргҗ йовтха, гиҗ әмтн зальврна. Мана Ик Багш өр-өвч седклин бурхна хүвлһн болҗадг төләднь иигәд эн җилиг XIV Дала Ламин Гегәнә өр-өвч үүлдврин җил гиҗ зарлсмн.

Эн намрар мана таңһчд нарт-делкән шар шаҗна Чуулһн болхмн. Кесг һазрас ирх гиичнр мана таңһчд босхгдсн хурлмуд, Бодь суврһс хәләҗ, бурхн-шаҗн ямр кевәр делгрҗәхәр соньмсхнь лавта. «Геден Шеддуб Чойкорлинг» эс гиҗ талданар нерәдгддг Аршана хурл эднә оньгиг эрк биш авлхнь мөн. Эн хурл тосхлһна ормиг XIV Дала Ламин гегән 1992 җилд зааһад әрүслсмн. Дөрвн җил давад энд хурл босхгдв. Хөөннь 2004 җилд XIV Дала Ламин гегән дәкәд мана таңһчур залрҗ ирсн цагтан энд ик ном сурһаль өгсн билә. Арвн дөрвн җил хооран энд Нгаванг Лодой ламин седвәрәр зер-земшин сад суулһгдв.

Эн намрар мана таңһчд нарт-делкән шар шаҗна Чуулһн болхмн. Кесг һазрас ирх гиичнр мана таңһчд босхгдсн хурлмуд, Бодь суврһс хәләҗ, бурхн-шаҗн ямр кевәр делгрҗәхәр соньмсхнь лавта. «Геден Шеддуб Чойкорлинг» эс гиҗ талданар нерәдгддг Аршана хурл эднә оньгиг эрк биш авлхнь мөн. Эн хурл тосхлһна ормиг XIV Дала Ламин гегән 1992 җилд зааһад әрүслсмн. Дөрвн җил давад энд хурл босхгдв. Хөөннь 2004 җилд XIV Дала Ламин гегән дәкәд мана таңһчур залрҗ ирсн цагтан энд ик ном сурһаль өгсн билә. Арвн дөрвн җил хооран энд Нгаванг Лодой ламин седвәрәр зер-земшин сад суулһгдв.

Эн җилин һаха сард мана таңһчд шар шаҗна нарт- делкән ик хург болхинь цугтан күләҗәнә. Әрәсән олн һазрас болн һазадын орн- нутгудас ирсн олн гиичнр Элстд цуглрхмн, чинртә кесг керг- үүлдвр бүрдәгдх гиҗ зуралгдҗана. Тегәд эн өдрмүдт мана хотл балһснд белдврин көдлмш күцәгдҗәнә, таңһчд босхгдсн хурлмудын гермүд ясгдҗ, һаза- дотакнь цеврлгдәд, сән таал тогтагдҗана.

Шидр нег һазра арвн нәәмтә көвүн Дмитрий Водопьянов гецлин самнр авв. Дрепунг Гоманг хурлын ик сурһульд эн сурчана.

Әрәсән хотл балһснд бәәдг Бурхн Багшин номд шүтдг улст шаҗна сән өдрмүдлә цуглрдг, мөргүлд ордг, нертә ик багшнрин шаҗна цәәлһврт орҗ болх бәәрн бәәнә. Тернь «Тубден Шедублинг» нертә хурл мөн. Москвад үүлддг тер хурлын ах багш – гевш Йонтен болҗана. Гевш Йонтен Әрәсән сүзгтнрин төв оюни заллтын толһачин үүл даадгинь бидн цугтан меднәвидн.

Бурхн Багшин Алтн сүмин гелңгүдин үрврәр Хальмг Таңһчд Кунделинг Тацак XIII Ринпоче ирв. Урднь чигн таңһчд ирҗәсн күндтә багш дәкнәс залрҗ ирснь ик евәлтә йовдл болҗана.