Улсин җирһлиг үүдәврмүдтән үзүләд

Сегодня, 10:50 | Общество, Таңһчин зәңгс, Зіњг

Әрәсән бичәчнрин ниицәнә Хальмг региональн әңг 35 җилә өөнән темдглв. А. Амр-Санана нертә Келн-улсин дегтрин саңд бичәчнр, олна болн сойлын үүлдәчнр, дегтрин саңгин көдләчнр, умшачнр цуглрҗ ирв.
Хальмг Улсин Хуралын (Парламентин) Ахлач А. Михайловин йөрәлин бичгиг депутат Хаалһин Очр умшад, бичәчнрт үүдәгч күцәмҗ дурдв.
Танһчин сойлын болн зуульчллһна министрин дарук Санҗрһа Герман сойлын көдләчнр болн бичәчнр хамцу үүлддгин тускар келәд, сүл цагт барас һарсн дегтрмүдин тускар зәңглв. Министрин дарук бичәчнрт ачлврмуд бәрүлҗ өгв. Хальмг Таңһчин залврин Күндллһнә һашгар бичәч Ханьна Римма ачлгдв. Юрий Котинов, Евгений Пахомов болн Ольга Чернышова Хальмг Таңһчин сойлын министерствин Күндллһнә һашгудар темдглгдв. Ханлтын бичгүд утх-зокъялын хүүвин гешүдт бәрүлҗ өггдв.
Бичәчнрин үүлдвр улсин җирһллә даңгин залһлдата болсна тускар хальмг бичәчнрин региональн әңгин ахлач Бадака Татьяна эврәннь илдклдән келв. Орн-нутгин болн таңһчин бичәчнрин үүлдврин эклц тууҗиг ахрар тодлулад, Татьяна Ивановна бичәчнрин эндрк керг-төрмүдт оньган тусхав. Бичәчнрин өөдән дааврин тускар Көглтин Дава бичсн шүлгиг умшад, эврә цагин улсин җирһл үзүллһн ямр ик дааврта болҗахинь Бадака Татьяна темдглв.
Улсин җирһлд ямаран чигн күнд йовдлмуд харһсн бийнь эврә улсла хамдан бәәсн бичәчнр цуг терүгинь үүдәврмүдтән тодлулсмн. Сиврин тууврас хальмгуд төрскн һазрурн ирсн цагас авн утх-зокъял өргнәр делгрсмн. Калян Санҗин, Сән-Белгин Хасрин, Эрнҗәнә Константинә, Көглтин Даван болн нань чигн бичәчнрин үүдәврмүд умшачнр дунд ик тааслт олҗ йовсмн. Урн үгин девшлтин йовудт бичәчнрин зергләнд өсәд, дундын болн баһ наста билгтнр орҗ ирв. «Теегин герл» седкүл һардг болв. Хальмг бичәчнрин үүдәврмүд Элстд барлгддг деерән Москван болн нань чигн ик балһсдт барлгдснь, орн-нутгин умшачнрт темдгтә болв. Хальмг утх-зокъял хальмг болн орс келәр барлгдҗ делгрсмн.
Сүл цагт бичәчнриг хамцуллһнд кегдсн көдлмшин тускар илдклд бас келгдв. Ода бичәчнрин зергләнд хөрн хойр бичәч үүлдҗәнә. Утх-зокъялын үүлдврт ик ач-тус күргсн төләдән хальмг улсин шүлгч Шугран Вера ачлгдсмн. Һурвн бичәчнр олн-зүсн мөрәсәр ачлгдснь темдгтә болв. Моңһл келтнрин шүлгчнрин ик цуглранд бичәч Увшан Иван нүр орм эзлв. Ниицәнә медлд баһ наста утх-зокъялчнрин хүүв үүлднә, эдн кесг марһаст шунҗ орлцна. Элстд болсн бурхн шаҗна үүлдәчнрин нарт-делкән цуглранд нерәдәд «И тихо Будде прошепчу» гидг хураңһу барас һарһгдсмн. Давсн җилин лу сард Москвад болсн Әрәсән бичәчнрин Ниицәнә чуулһнд бичәчнрин үүлдврин төлә йосна дөң кергтә болҗахин тускар келгдсмн. Владимир Мединский Әрәсән бичәчнрин Ниицә һардсн цагас авн бичәчнрин үүлдврт баһ-бичкнәр шунмһадулгдҗана.
Илдклин хөөн болсн күүндврт хальмг улсин шүлгч Григорий Кукарека орлцад, сүүрт орлцачнрт ховр дегтрмүдиг үзүлв. Тер дегтрмүдин негнь «Умшлһна детр» гиҗ нерәдгднә. Йирдгч җилмүдт Шугран Вера белдҗ барлсн дегтр ода ховр болҗана. Цуг умшачнрт, нег үлү бичкдүдт иим дегтрмүд йир кергтә. Үгин йовудт Григорий Григорьевич «Сайгаки родины моей» гидг хураңһун тускар келв. Яшкулин района дегтрин саң тер дегтриг барлҗ һарһсн бәәҗ. Бичәчнрин өөн темдглхин тускар келхләрн шүлгч Бадм-Хаалһин Ивана үүдәврмүд тодлад, нег шүлгинь умшҗ өгв. Бичәч В. Лазарев төрскн һазр-усна тускар хуучн зургуд дегтртән орулҗ бичсн үүдәврмүдиг зааһад, Григорий Кукарека райодар бичәчнрин харһлтс шинәс бүрдәхин тускар келв. Хальмгин ууһн бичәчнр Сусен Аксен, Калян Санҗ зөвәр наста бәәсн бийнь райодар йовад, умшачнрла харһдг бәәснә тускар тодлад, Ик Буурлд, Нармин Морхаҗин, Тачин Анҗан төрскн һазрт, дегтрин өдгә цага саң секлһнә керг-үүлдврт бичәчнриг эс дуудснд Григорий Григорьевич алң болв.
Бичәч, шүлгч, орчулач Канкан Эрднь цуглрсн улсиг эн байрла йөрәһәд, Әрәсән олн келн-улсин туск шүлг умшв. Хальмг улсин бичәч Нуура Владимир хальмг келн өдгә цагт чинрән гееһәд, цуг тоот орс келәр болдгин тускар һундҗахан медүлв. Хальмг бичәчнр һарһҗасн дегтрмүд Элстд эврә типографьд барлгддг бәәсн цагиг тодлв.
Хальмг улсин бичәч Җимбин Андрейин күүкн Надежда Андреевна ах үйин бичәчнриг медҗ, теднлә харһҗ йовсн тодлврарн хувалцад, теднә үүдәврмүдиг көдлмштән олзлҗ, баһчудт дасхч йовсарн хувалцад, бичәчнриг йөрәһәд, үүдәгч күцәмҗ дурдв. Элстин 23-ч тойгта сурһулин күүкд багштаһан ирәд, Сән-Белгин Хасрин болн Санҗин Николайин шүлгүд умшв.
Хальмг Таңһчин улсин артистк Очкан Анна Увшин Явана «Цецгәрич, Хальмгминь!» гидг ду болн Нуура Владимирин шүлгәр Манҗин Аркадин һарһсн ду өргҗ дуулад, бичәчнрт көгҗмин белгән нерәдв.
ХӨӨЧИН Галина

Видео