Хальмг Таңһч-Беларусь: нөкцлт өсәд-өргҗәд йовтха!

Хальмг Таңһч-Беларусь: нөкцлт өсәд-өргҗәд йовтха!
Элстин һәәхмҗтә ормсар.
Шидр Әрәсәд үүлддг Беларусь Республикин күцц зөвтә элч Юрий Селиверстовин һардврт йосна делегац Хальмг Таңһчд керг-төрин халхар ирв. Тодлхас, 2023 җилд Хальмгин Толһач Хаска Батун һардврт мана таңһчин делегац Беларусьт одсн билә. Тиигхд, нөкцлтән батрулхин төлә бооцас батлгдсн болдг.
Хамгин түрүнд күндтә гиичнр Элстд бәәдг «МТЗ-Сарпуль» бүрдәцин әңгд одв. Беларусин делегац нертә заводын әңгин көдлмш үнлҗ хәләв. Секгдснәс авн нег һазра селәнә эдл-ахун мана арһлачнр 500 һар трактор, тер мет 500 сай һар арслңд шишлң техникин зи хулдҗ авсн болв.
Сарң өдр гиичнр Бурхн Багшин Алтн сүмд одв. Төв хурлын демч-лам Гецул Тубтен Цультим гиичнрин төлә шишлң экскурсь давулад, шар шаҗна, хурлын тосхлтын тууҗин болн сойлын өвәрцин тускар тодрхаһар келҗ өгв.
Дарунь Беларусин делегац Элстин чонҗд ирв. Хальмгин болн Элстин епархин сегләтр, протоиерей Алексий Грищенко бас чонҗин тууҗин тускар цәәлһвр өгәд, 80 җил хооран энд Иисус бурхн бууҗ ирснә ончта йовдлын тускар келв. Намртан тууҗлгч йовдлын өөнд нерәдҗ бүрдәгдх керг-үүлдврмүдин тускар бас зәңглв.
Чонҗас һарад, гиичнр «Мөңк һал» бумб тал темцв. Тенд эдниг Хальмг Таңһчин Толһач Хаска Бату, Улсин Хуралын (Парламентин) Ахлач Артем Михайлов болн залврин Ахлач Босхмҗин Гилән тосч авв. Төрскән харсгч Алдр дәәнә ветеран Петр Леонтьев эн керг-үүлдврт орлцснь темдгтә болв. Дәәнә цагт Белоруссин һазрт болсн «Багратион» нертә цергә үүлдврт орлцсан Петр Леонтьевич тодлҗ гиичнрт келҗ өгв. Дарунь цугтан «Мөңк һалд» өөрдәд, цецгүд тәвәд, Төрскән харсачнрин санлынь тевчв.
Дарунь таңһчин һардврин элчнр Беларусин делегацд орлцачнрла хамдан Элстин төв күртл йовһар йовад, балһсна кеермҗ болҗадг бумбсиг үзүлҗ тодрхаһар цәәлһв.
Хамцу көдлмш күцәмҗтә.
Тер өдр үдлә залврин Герт өргн селвлцән болв. Хальмгин Толһач Хаска Бату энүг секв.
– Мана орн-нутгуд кезәнәс авн залһлда бәрҗ делгрҗәнә. Әрәсән болн Беларусин Толһачнрин нилчәр келн-улсин хоорндк иньгллт өдр ирвәс батрҗана. Төрскән харсгч Алдр дән төгсәд, найн һар җил болв. Хойр нутгин нег тууҗнь хоорндан әдл болҗана, эннь мадниг хамцулҗана гих кергтә. Мана таңһчас 534 күн Беларусин һазрт дәәлдәд, эн һазриг хортнас сулдхлһнд орлцсн билә, – гиҗ Бату Сергеевич тодлулв.
Тер мет Хаска Бату Алдр Диилврин төлә ач-тусан күргсн Элстд бәәдг күндтә ветеран Петр Леонтьевин тускар бас келв. Эндр бидн цугтан сарул-сәәхн иргчин төлә седклән тәвҗ көдлх зөвтәвидн, эннь мана әрүн керг болҗана гив.
Терүнәс нань региона толһач 2023 җилин хаврар Беларусьт одсан тодлв. Тиигхд, Хаска Бату Беларусь Республикин Президент Александр Лукашенкола харһҗ күүндсн йовудт нөкцлтхәр үгцсн билә. Селәнә эдл-ахун төр бас хаһлгдла. Хөөннь мөчн сард Хальмгин Толһач Хаска Бату «Минск тракторн завод» ОАО-н һардачла нөкцлтин бооца батлсн болдг.
Нег үлү Беларусь болн Хальмг Таңһчин хоорндк хулд-гүүлгәнә хәрлцән җил ирвәс өсәд-өргҗәд йовхинь Бату Сергеевич заав.
Беларусь Республикин делегацин һардач Юрий Селиверстов Хальмг Таңһчин делгрлтиг өөдәнәр үнлв. Мана таңһчла нөкцлтән цаарандан улм батрулх седклән чигн эн медүлв.
Ик сурһулин номин шинҗллт соньмсулв.
Эн өдрин бийднь үдин хөөн Беларусин делегац Б.Б.Городовиковин нертә Хальмг ик сурһулин улд көдлҗәдг номин-үүлдврин төвд ирв. Күндтә гиичнриг ик сурһулин һардач Салан Бадм, хальмг улсин ке-сәәхн хувцта оютнр гиичнриг бүләнәр тосад, өвкнрин авъясар цаһан хадг татв.
Бадм Катиновичин келсәр, өдгә цагт Хальмг ик сурһуль Беларусин йисн вузла нөкцлтҗәнә. Тодлулхд, 2024 җилд Хальмг ик сурһулин профессор Эвин Валерий болн инженерин-техникин дацңгин һардач Аршан Александр Беларусин техникин ик сурһулин 80 җилин өөнд нерәдсн номин ик хургт орлцсн билә. Тер мет нег һазра мана оютнр Беларусин ик сурһульмудт бас сурчахинь темдглв.
Күндтә гиичнр номин-үүлдврин төвин көдлмш шинҗлв. Хальмг ик сурһулин номтнрин селекцин халхар кеҗ-күцәҗәдг көдлмш ик соньмслт үүдәв. Һазр көдәрлһиг ууруллһна төр яһҗ хаһлгдҗахнь гиичнрт бас цәәлһгдв.
Дарунь Беларусин делегац таңһчин Агропромпаркд одв. Тенд нег һазра мана арһлачнр кеҗ һарһдг эд-тавр, тер дунд хот-хоолын эдл-ууш, олн зүсн кегдл болн ке-сәәхн хувцн гиичнрин оньгт тусхагдв. Келхәс, үснә болн махна зүүтә эдл-ууш гиичнр амсад чинринь үнлв.
Ах-дүүһин залһлдан батрҗана.
Хальмг Таңһчд йосна гиичллһиг ашлад, Әрәсәд үүлддг Беларусь Республикин күцц зөвтә элч Юрий Селиверстов ухан-тоолврарн хувалцв: «Хальмг Таңһчин болн Беларусь Республикин хоорнд нөкцлт сән йовудтаһар күцәгдҗәнә. Нааран ирәд, энд олн халхар чинртә төсвс яһҗ күцәгдҗәхинь үзвидн. «МТЗ» нертә заводын әңгд тана таңһчин арһлачнр бәәтхә хам-хоша регионмуд бас шишлң техник хулдҗ авдгнь сән йовдл мөн. Эн туст нөкцлтән улм делгрүлхин төлә талдан техник таңһчд авч ирх зура бәәнә. Тедн дунд МАЗ тамһта ФАП-көлгн, сурһульчнриг зөөдг автобусмуд, эд-тавран ачад хол селәдт күрәд, хулдхин төлә шишлң көлгн бас бәәнә, – гиҗ Юрий Михайлович цәәлһв.
Терүнәс нань энүнә үгәр Хальмг Таңһч Беларусин нег мүҗлә ах-дүүһин залһлда бәрҗ чадх болв. Келхд, Хальмг Таңһч Гродненск мүҗлә спортын халхар эндр сән залһлда бәрҗәнә, тегәд эн мүҗлә нөкцлтән цааранднь делгрүлҗ болхмн, гиҗ эн седвәр татв.
Хальмг Таңһч зуульчллһна халхар соньн болҗахиг Юрий Селиверстов бас темдглв. Өргн хальмг тег олн зуульчнриг соньмсулна. Хальмгин иргнмүд болхла Беларусин эмнлһнә санаторьмудт ирәд, эрүл-мендин бәәдлән ясрулҗ чадх болна. Тегәд Минск балһснас Элст күртл самолет нислһнә төр бас хаһлх кергтә гив.
– Хальмг Таңһчд цаһан седклтә, тевчңгү улс мадниг бүләнәр тосв. Кех-күцәх төрмүд медгдв, ода болхла номин, зуульчллһна, селәнә эдл-ахун, спортын, сойлын болн экономикин талдан халхсар нөкцлтән улм делгрүлхин төлә шин эв-арһс олҗ хамдан көдлхвидн, – гиҗ Юрий Селиверстов иткүлв.
КАРСАНА Евгения






















Республиканская газета, издающаяся на калмыцком и русском языках. Газета освещает общественно-политические события, происходящие в Калмыкии, а также публикует материалы по культуре и языку калмыков.