Номин халхар кесн күцәмҗтә шинҗллт

Сегодня, 12:28 | Общество, Таңһчин зәңгс, Зіњг

Лу сарин 9-д Элстд РАН-а Хальмг номин төвд номин Өдрт нерәдсн байрин хург болв. Хальмг Таңһчин Улсин Хуралын (Парламентин) Ахлач Артем Михайлов болн таңһчин залврин Ахлачин дарук, тооһин делгрлтин министр Этән Алексей, сурһуль-эрдмин болн номин министр Александр Ким хургт орлцачнриг йөрәҗ күцәмҗ дурдв. Керг-үүлдврин йовудт Артем Михайлов Хальмг номин төвин көдләчнрт Күндллһнә һашгуд бәрүлҗ өгв.
Тер мет Этән Алексей төвин көдләчнрт шин лабораторин «Газель» тамһта автобусин түлкүр бәрүлҗ өгв (зургт). Тегәд ода эргндк бәәршн халхар гүн шинҗллт кеҗ болҗана, энд өдгә цагин кергсл углҗ тәвгдсн бәәнә. «Эн лабораторь эргндк бәәдлд учрсн әәмшгтә йовдлын, терүнә харшлтын тускар зәңглх, бачм шинҗллт кех арһ өгчәнә. Үүмәтә йовдлын тускар таңһчин залврт зәңглҗ, дарунь зөвтә керг-үүлдвр күцәгдх», - гиҗ Хальмг номин төвин һардач Кукана Виктория онц темдглв.
Эн шишлң көлгиг эдн удан күләв, терүнә үннь 20 һар сай арслң тогтав.
Төвин тууҗин тускар чигн һардачнь тодрхаһар келҗ өгв. Әрәсән талдан регионмудла дүңцүлхлә Хальмг Таңһчд номин шинҗллт оратҗ эклсн болв. Үлгүрнь, номин күрәлңгүд Башкирьт, Бурятьд 1922 җилд секгдсн болхла, Хальмг Таңһчд зуг 1941 җилин хөн сарин 30-д келнә, утх-зокъялын болн тууҗин күрәлң бүрдәгдсмн. Хальмг Таңһчд тиигхд номин шинҗллтиг күцәх сән таал уга бәәсмн.
Болв 1941 җилд дән эклв, 1943 җилд болхла Хальмг Таңһч уурулгдад, хальмг улсиг күчәр тууврт йовулсмн. Зуг 1957 җилд келнә, утх-зокъялын болн тууҗин хальмг күрәлң шинәс секгдсн болдг. Мана ветеранмуд амр биш таалд көдлҗ кесг салврар шинҗллтән шинәс эклҗ, номин сән ул тогтасмн гиҗ Виктория Васильевна илдклдән темдглв.
Җирдгч җилмүдт эдн хальмг улсин амн үгин алтн зөөриг цуглулҗ, номин аһу ик чинртә үүлдвр күцәсмн, теднә күчәр мана өвкнрин зууһад җилмүдин туршарт үүдәҗәсн «Җаңһр» дуулврин, туульсин болн үлгүрмүдин, дууна болн нань чигн ховр зөөриг хадһлх, иргч үйнрт күргх таал учрсмн. Тер зөөриг эң-зах уга хальмг теегәр йовҗ цуглулҗасмн, тиим кевәр эдн шүүҗ авсн эрдмдән итклтә бәәсмн.
Тиим кевәр эдн Хальмг Таңһчдан, олн улстан церглҗәсмн, мана өвкнрин зөөриг иргч үйнрин төлә хадһлсмн. Седклин залмҗар эдн номин халхд ирсн улс болҗана, зуг тиим ухан-тоолврта әмтн номин салврт көдлҗәнә, гиҗ Кукана Виктория ашлв.
Цааранднь 2025 җилин эргцд төвин көдләчнр олн халхин ямр көдлмш күцәснә туск видеофильм үзүлгдв. Хальмг улсин амн үгин зөөрин 5 боть барас һарсн бәәнә, хальмг улсин алдр дуулвр «Җаңһрт» нерәдгдсмн. Дәкәд дөрвн ботьд хальмг улсин үлгүрмүд, тууль, домгуд, келц үгмүд, йөрәлмүд болн амн үгин нань чигн зөөр орв.
Дәәнд, тууврин җилмүдт, таңһчдан хәрү ирлһнд нерәдсн хальмг бичәчнрин үүдәврмүдин кесг боть барлгдсмн. Цааранднь келхлә, Хальмг 110-ч тойгта ОККД-н тууҗд нерәдсн шин дегтрмүд һарв, тернь хальмг улс Төрскән харсгч Алдр дәәнд орлцсна туск тууҗин халхсиг шинәс сергәҗәнә, тиим чинртә болн гүн шинҗллтиг Хальмг номин төвин номтнр күцәсн болҗ һарв.

ТҮРВӘН Һуна

Видео