Целинн район гиичнрән тосв

Эн сарин эклцәр бамб цецгин наадм экләд, долан хонгин амрлһна өдрмүд болһн таңһчин райодт ирлцңгү керг-үүлдврмүд давҗана. Бемб өдрлә Целинн район гиичнрән тосв.
Өрүн эртәс бүркг болҗала, хур орх чигн бәәдл һарчала. Үдин алднд нарн һарад, йосндан дуларв. Троицкое селәнә төвд олн-әмтн цуглрв. Бамб цецгин наадмин нәр-нааднд орлцхар Хальмг Таңһчин Толһачин һардврин ахлач Кирилл Попов, энүнә дарук Тарбан Савар, «Дагестанская диаспора» олна бүрдәцин һардач Магомед-Расул Умалатов болн талдан гиичнр ирв.
Района ханьд орҗадг селәнә муниципальн бүрдәц болһн эврә ишкә герән босхад, терүнә дотр хальмгудын болн талдан келн-улсин авъяс-заңшалыг медүлҗәдг тоотс үзүлв. Ишкә герт орҗ ирсн гиич болһниг ду-бииһәр тосад, халун хотар, улан зандн цәәһәр болн боорцгар тоов.
Удл уга ке-сәәхн хувцан өмссн района селән болһна элчнр байрин йовлһнд орлцад, селәнә төв талвңд өөрдәд ирв. Целинн района муниципальн бүрдәцин толһачин үүлиг цаг зуур дааҗадг Увшан Басң нег һазра улсан йөрәһәд керг-үүлдвриг секв.
– Күндтә гиичнр болн Целинн района бәәрн улс, халун мендән күргҗәнәв! Хальмгин Толһачин зәрлгәс иштә бамб цецгин наадмиг сара хонгт давулдг болвидн. Мөрн сарин туршт район болһн соньн көтлврән белдәд, гиичнрән тосхмн. Эн кемд бидн цуһар улан чирәһәрн харһлцҗ, уста нүдәрн үзлцнәвидн. Таңһчд ирсн гиичнр болн зуульчнр болхла мана сойлын болн авг-бәрцин өвәрцлә таньлдад цаган сергмҗтәһәр давулна. Хальмг Таңһчд олн келн-улс хоорндан ниитә бәәнә. Улсин ниицлтин җилд эннь темдгтә болҗана. Өдгә цагт Целинн районд чинртә төсвс күцәгдҗәнә. Тер мет Төрскән харсчадг мана цергчнриг цуг халхар дөңнҗәнәвидн. Хаврин нәр-наадан сән кевәр давулҗ, цуһар эрүл-менд, байрта-бахта бәәтн, – гиҗ Басң Анатольевич дурдв.
– Җил ирвәс бамб цецгин наадм өсәд-өргҗәд йовна. Мана таңһчд ирдг зуульчнрин то бас кесг холванд икдв. Ирсн гиичнр мана авг-бәрцлә таньлдад, бидн яһҗ бәәхинь үзнә. Тер мет мана күцәмҗ байр-бахмҗ үүдәнә, – гиҗ Хальмг Таңһчин Толһачин һардврин ахлач Кирилл Попов темдглв.
«Дагестанская диаспора» олна бүрдәцин һардач Магомед-Расул Умалатов Хальмг Таңһчин улсиг бамб цецгин наадмин байрла йөрәҗ, одахн Дагестанд болсн зеткртә йовдлын тускар тодлулв. Мана таңһчин улс буйнч дөң илгәснд ик ханлтан өргв. Мана орн-нутгт олн келн-улс байр-зовлңган хувалцад, хоорндан ахнр-дүүнр мет бәәхинь онц темдглсн болдг.
Байрин йовудт Целинн района социальн-экономическ делгрлтд ик тәвцән орулсн улс ачлгдв. «Целинн района күндтә иргн» гидг нер Троицкое селәнә Партизанск дунд сурһулин һардач Галина Квачева болн Хар Булг селәнд бәәдг Коксуна Нина зүүв.
«Бамб цецг», «Тюльпанчик», «Иньг мини», «Веселая карусель» сойлын коллективс, Мукөвүнә Кутлан, Шавкана Байр, Босхмҗин Диана, Брүгидикә Айса, Баҗан Бадм болн талдан нертә артистнр байрин концертд орлцҗ, билг-эрдмәрн байрлулв.
Райрна һартан өөтә күүкд улс олн зүсн кегдлмүдән хулдв. Целинн района дегтрин саңгин көдләчнр тууҗин болн нег һазра нертә улсин тускар зәңглҗәдг һәәхүл бүрдәсмн.
Бамб цецгин наадмин йовудт спортын олн зүсн марһас давулгдв. Терүнд хамгин мергн, чаңһ-чиирг, чидлтә улс ончрсн болдг. Дииләчнр бас олн ачлврмудар темдглгдв. Бөк бәрлдәнә марһанд болхла Целинн района бәәтхә, талдан райодын болн Элст балһсна элчнр бас орлцв.
Тер өдр Элст балһснд бамб цецгин наадмин керг-үүлдврмүд цаарандан болв. «Марко Поло» экопаркд «МахнФест» наадм тавдгч кемдән хойр өдртән давулгдв.
Бичкдүдин төлә наадна талвңгуд көдлв. Таңһчин колледжмүдин оютнр боорцг яһҗ кедгән үзүлв, спортын кесг марһас бүрдәгдв. Таңһчин нертә коллективсин болн артистнрин орлцлһтаһар байрин концерт болв.
Һаза ик хәәснд чангдҗадг махна зүүтә олн зүсн хотын каңкнсн үнр олн-әмтиг цуглулв. Тер мет нег һазра арһлачнр кеҗ һарһсн кегдлмүдән болн белгүдән энд хулдв.
«МахнФест» наадмин йовудт дамшлтта замчнр дамшлтарн хувалцв. Терүнд «Орда» бурят ресторана, «Тос карак» болн «Баттер Бэкер» нертә тыван кесг кафен замчнр эрдмән үзүлв. Халун чолунд хорхог бурят улсин хот чанв. Тыван элчнр болхла хөөнә өөкнд хоорган эът нертә хот шарв.
Терүнәс нань Элстин ресторанмудын болн кафен замчнр дунд «Хальмгин амтн» нертә марһан болв. Энүнә ашар «Марко Поло» ресторана замчнр диилвр бәрв. Тер мет байрт ирсн гиичнр бөөрг амсад, хальмг җомба ууһад бас марһлдв. Цуг дииләчнр үнтә белгүдәр ачлгдв.
Наадмин йовудт олсн мөңгн цергә шишлң керг-үүлдвр орлцҗадг нег һазра дәәчнрт йовулгдхмн.
Дарук долан хонгин амрлһна өдрмүдт бамб цецгин наадм талдан райодт давулгдхмн, терүнә тускар тодрхаһар дарани һарцстан зәңглхвидн.
Әмтнә тоолвр
Целинн района бәәрн күн Бадмин Стелла:
– Һучн җил хооран Деед Яшкуляс хол биш бамб цецгүд олар урһдг Тарата бәәрнд Хальмгт түрүн болҗ «Бамб цецгин частр» нертә байр давулгдсн билә. Сүл җилмүдин эргцд эн керг-үүлдвр делгрәд йовна. Эндр болхла мана районд өврмҗтә нәр-наадн болҗана. Ик-бичкн уга цуһар орлцҗана. Кесгтән үзәд уга үүрмүдтәһән харһсндан байрта бәәнәв. Нег һазра улсан хаврин байрла йөрәҗәнәв!
Деед Яшкулин СМО-н толһач Якунчин Байина:
– Җилд нег дәкҗ темдглдг бамб цецгин наадмиг олн-әмтн күләнә. Мана селәнә улс энүнд шунмһаһар орлцна. Деед Яшкулин ишкә герт нег һазра нертә улсин тускар һәәхүл бүрдәввидн. Шидр мана районд толһач сольгдв. Увшан Басң чинртә төсвс күцәҗ, Целинн района делгрлтд ач-тусан күргхд итклтә бәәнәвидн.
Санкт-Петербург балһснас ирсн Алина Игнатенко:
– Би Элстд өсч-босад, 2-ч тойгта дунд сурһуль төгсәһәд, Санкт-Петербург балһснур нүүҗ һарлав. Хаврин кемд җил болһн нааран ирхәр шуннав. Төрскн һазр-усан мартлго үүрмүдән бас нааран дахулад ирнәв. Цугнь нанд таасгдҗана, мана таңһч делгрҗәхд бахтнав.
КАРСАНА Евгения























Республиканская газета, издающаяся на калмыцком и русском языках. Газета освещает общественно-политические события, происходящие в Калмыкии, а также публикует материалы по культуре и языку калмыков.