Èšëèí ê´â³º³ð í¢¢š éîâñí õàëüìã óëñ äóíä šàœºð÷ Ýýë³í Îâëàí íåðí èê òîîìñðòà á³³ñìí. Šàœºð÷èã ñîœñõàð èê õîë ºàçðàñ ³ìòí èðäã á³³ñìí. Ýýëÿí Îâëà ¢âëèí óò ñ´´íè äóóñí "Šàœºð" êåë³ä, ´ð ö³³ëºäã á³³ñìí. Áèëã³ðí íåð³í ì´œêð¢ëñí šàœºð÷ Ýýë³í Îâëàã ýíäð ÷èãí èê-áຠóãà ìåäí³. Íåðò³ šàœºð÷ 160 šèë õîîðàí Èê-Áóõñ ³³ìã³ õîîíóä àðâíà ò´ðëä Áàãø-Ýýš ãèäã ºàçðò ò´ðñìí. Îêòÿáðüñê ðàéîíà Èê-Áóõñ ñåë³í³ ³ìòí ´äã³ öàã ê¢ðòë àëäð ´âê³í ìàðòë óãà á³³öõ³í³.

Îäàõí Ýëñòä "Êàëìûêèÿ" ãèäã ÐÈÀ-í òàëâœä äàðàíè áðèôèíã áîëâ. ÐÊ-í À. Àìð-Ñàíàíà íåðò³ Êåëí-óëñèí áèáëèîòåêèí äèðåêòîð, Õàëüìã Òàœº÷èí ñîéëûí à÷òà ê´äë³÷ Íàäåæäà Óëàñòàåâà ýäí³ ïðîôåññèîíàëüí áàéðèí ´ìí ´ðãíä æóðíàëèñòíðë³ õàðºàä, êîëëåêòèâèí ê¢ö³š³õ ¢¢ëäâðèí òóñêàð êåëš ´ãâ.

Øèäð ²ð³ñ³í öóã øêîëìóäò áàéðèí õóðãóä áîëâ. Ýí šèë Õàëüìã Òàœº÷ä 11 êëàññ 1631
ê¢í, 9 êëàññ ºóðâí ì蜺í øàõó ê¢í ò´ãñ³š³í³. Êåëõä, òåäí³ñ êåñãíü àëòí ìåäàëÿð à÷ëãäš, îíö àòòåñòàò àâõíü ëàâòà. Êåç³í³ñ òîãòñí àâúÿñàð øêîë áîëºíä äààâðòà ºàðäà÷íð èðš áàº÷óäûã é´ð³â. Ýëñò áàëºñíà 23-÷ òîéãòà äóíäûí øêîëä áîëñí áàéðèí õóðãò Õàëüìã Òàœº÷èí ïðàâèòåëüñòâèí Àõëà÷ Èãîðü Çîòîâ áîëí Ýëñò áàëºñíà àäìèíèñòðàöèí ñóðºóëü-ýðäìèí çàëëòûí ºàðäà÷ Ëþäìèëà Ìèíüêîâà èð³ä, áàãøíðëà õàìäàí é´ð³ëèí ¢ã³í êåëöõ³â.

Ìàé ñàðèí 26-ä ïðàâèòåëüñòâèí Ãåðèí èê çàëä õàëüìã êåëí³ ôîðóì áîëâ. Ýíä õàëüìã êåëí³ áàãøíð, Õàëüìã ãîñóíèâåðñèòåòèí ñïåöèàëèñòíð, îëíà îðãàíèçàöñèí ýë÷íð öóãëðâ. Ò¢ð¢ë³ä Áóðõí Áàãøèí Àëòí ñ¢ìèí ëàìíð õàëüìãàºàð íîì óìøâ, ä³ê³ä Öóòõëœ õóðëä õàëüìã êåëí³ êóðñìóä ÿºš ¢¢ëäš³õèí òóñêàð êåëš ´ãâ.

"Ñîâðåìåííàÿ ëèòåðàòóðà íàðîäîâ Ðîññèè. Ïîýçèÿ" ãèäã äåãòð ýí šèëèí õàâðàð áàðàñ ºàðâ. ²ð³ñ³í ø¢ëã÷íðèí ñ³í ãèñí ¢¢ä³âðì¢ä îðñí ýí õóðàœºó éèð ñîíüí. Õàëüìã óëñèí ø¢ëã÷íð Šèìáèí Àíäðåéèí, Íóóðà Âëàäèìèðèí, Ýëüäø³ Ýðäíèí, Õàëüìãèí áè÷³÷íðèí Íèèö³í³ àõëà÷, ²ð³ñ³í æóðíàëèñòíðèí Íèèö³í³ ãåø¢í Ñàíšèí Íèêîëàéèí, ø¢ëã÷ Ðàèñà Øóðãàíîâàí ø¢ëã¢ä èê ÷èíðò³ ýí õóðàœºóä îðâ.

Ìàíà îðí-íóòãò šèë áîëºí ìàé ñàðèí 27-ä áèáëèîòåê¢äèí Öóã³ð³ñ³í ¥äð òåìäãëãäí³. Óðäíü ÐÔ-í Ïðåçèäåíòèí ¢¢ëä á³³ñí Áîðèñ Åëüöèí 1995 šèëä ýâð³ ç³ðëã³ð ýí áàéð áàòëëà. "… ²ð³ñ³í áèáëèîòåê¢ä Ò´ðñêí³ óëñèí ãåã³ðëòä, íîìèí, ñîéëûí ´ðãšëòä èê ò³âö³í îðóëñìí. Ýäí³ ¢¢ëäâð îáùåñòâä, óëñèí á³³äë-šèðºë ÿñðóëëºíä öààðàíäíü ÷èãí èê ÷èíðò³ áîëí òóñòà áîëõ", - ãèš ç³ðëãò êåëãäš³í³.

Áóðõí Áàãøèí íîìèí õàëõàð èê ìåäðëò³ ëàì, èê öîëòà íîìò Ñîïà ðèíïî÷å Õàëüìãò øàší ëàì Òýëî Òóëêó ðèíïî÷åí ¢ðâð³ð èðâ. Ìàé ñàðèí 18-ä ²³äðõí¢ð Ìîñêâàºàñ íèñš èð³ä, Õóëõóòàä ñåë³íä öàã çóóð ³ìòíë³ ê¢¢íä³ä, ê¢íäò³ ëàì Ýëñòä èðâ. Ìàé ñàðèí 19-ä Ñîïà ðèíïî÷å Õàëüìãèí øàší ëàì Òýëî Òóëêó ðèíïî÷åëà õà𺚠ꢢíä³ä, äàðóíü Áóðõí Áàãøèí Àëòí ñ¢ìä èðâ. Ýíä Áóðõí Áàãøèí èê ê´ø³ä ì´ðã³ä, õàäã òàòâ. Òåð ´äðèí áèéäíü ѳê¢ñí ñ¢ìä ÷èãí Ñîïà ðèíïî÷å îäâ.

Õ´ð ºàð šèë õîîðàí Ïðèþòíà ðàéîíà ¡ëä÷í ñåë³í³ äóíäûí øêîë êåëí-óëñèí ãèìíàçüä õ¢âð³ä, éèð ñ³³í³ð ¢¢ëäš³í³. ¥äã³ öàãò ýíòí éîñòà óõàí-áèëãèí áóëã áîëšàíà. Ýíä áè÷êä¢ä õàëüìã êåë³í 㢢í³ð äàñ÷, îëí ç¢ñí õàëõàð áàò ìåäðë àâ÷, áèëã³í ´ð㚢ëí³. ¡ëä÷í³ Î.Ä.Ìóêàåâàí íåð 碢š³õ êåëí-óëñèí ãèìíàçèí êîëëåêòèâ íèèò³ ´ðê-á¢ë ìåò á³³í³. Áàãøíðíü ꢢêäèã ýâë³ä, òààëàä ñóðºíà. Øèøëœ ýâ-àðº îëçëš, ñîíüí êè÷³ëì¢ä á¢ðä³í³. Îëí ç¢ñí ìàðºàñò ꢢêä-ê´â¢ä äàœãèí ñ³í ìåäðë³í ¢ç¢ëí³.

Çóí šèë õîîðàí ²ð³ñ³í ãîñóäàðñòâèí òóóšä îðñí ýðêí ÷èíðò³ õ¢âðëòñ áîëñìí. Õóó÷í öàãà éîñíà òîãòàö õîëüâðàä, øèí éîñí òîãòàãäàä, øèí õ³ë³öò³ ê¢ ñó𺚠á¢ðä³ëºí³ äåâñœ ýêë³ä, 74 šèëèí òóðøàðò ³ìòí³ óõàºèíü ñîëüëºàð èê ê¢÷ëëò êåãäš éîâëà. Òåð ó÷ðàð ýí 2017 šèë îðí-íóòãèí ÷èãí, òåð ìåò ìàíà òàœº÷èí òóóšä ÷èãí èê òåìäãò³ šèë áîëšàíà. Áîëüøåâèê¢äèí éîñí áàòðñí öàãàñ àâí ýêë³ä, áóðõí-øàšèã óóðóëëºàð, õóðëìóäûã óãà êå뺳ð, òåð¢íä öåðãëš³ñí ³ìòèã öààšëà õàðºóëëºàð àðäíü îðñí ê´äëìø êåãäñìí.

Õàëüìã óëñ é´ð³ë ò³âñí öàãòàí "çó íàñ íàñëš, çóí õàâð ¢çš, à÷íð-šè÷íðèííü êèøãò áàãòš éîâõèòí îëí äååäñ ´ðø³òõ³", ãèš êåëí³. Çó íàñ íàñëñí ê¢í êèøãò³, õ´âò³ áîëšàõíü ëàâòà. Çóí šèë - ýíòí ñ³³õí íàñí, îí÷òà áîëí òåìäãò³ ´´í, òåã³ä èèì íàñòà
ê¢í îëí ³ìòíä áàõìš áîëõ ç´âò³ ãèš ñàíãäíà. Ýëñò áàëºñíä á³³äã ýýš Íàäåæäà Êèðñàíîâíà Ó÷óðîâà (×åíèíîâà) ýíäð çó íàñ íàñëàä, îí÷òà ´´í³í òåìäãëš³í³. Óò šèðºëèí õààëºäàí áàéðëõ ÷èãí, çîâõ ÷èãí ñààì ¢ç³ä, êåñã ê¢÷ð-ê¢íäèã äààñí, äîëàí ¢ðíä³í ÷èê ñóðºìš ´ãñí ýýš ´´ðõí ýëãí-ñàäí, òàíüë-¢çë óëñ äóíä ê¢íäò³ áîëí òîîìñðòà ê¢í áîëšàíà.