Ýí îð÷ëœ äååð ò´ðš ºàðñí öàãàñ àâí ìàäíèã ýêèí êèëìš áîëí èê äóðí õàðš õàäºëàä, ê¢íä òîîòûã äèèëš ºàðõä òóñëíà, øèí ê¢ö³ìš á³ðõä îíüäèí ä´œ áîëíà. Ìàœºäóð ìàíà îðí-íóòãò òåìäãëãäõ ýêèí ¥äðë³ öóºàð áèäí ìàíà ýœêð ýêíðò ç¢ðêíè õàíëòàí ´ðãš, à÷-òóñèíü õ³ð¢ëš á¢ë³í ¢ã³í êåëõâèäí.
Ýëñò áàëºñíä á³³äã ´íð-´ñêëœ Áàìáûøåâèõí³ ´ðê-á¢ëä ñ³í àâúÿñò òîõðñàð ꢢêäíü ýðò³ñíü áåëã³í áåëä³ä, ãåðèí ýçí áîëõëà öåöã¢ä õóëäš àâàä, öóºàð ýœêð àâàëÿí áîëí ýê³í ñ³í ´äðë³ é´ð³í³. Äàíàðà Äîðäæèåâíà áîëí Áîðèñ Àëåêñàíäðîâè÷ òàâí ¢ðò³ ýê-ýöê, áè÷êí Äèíàðà çå ꢢêò³. Í¢¢äë³, Àìóëœ, Àëåêñàíäðà, Áàéñàë áîëí Óëüÿíà ꢢêäíü ºàðèí òàâí õóðºí ìåò íèèò³, ýê-ýöêèííü íåðèã ´´ä³í á³ðš éîâíà. Ýäí õàíüöàä, ºó÷í šèë áîëš éîâíà. Õàëüìã äååä ñóðºóëüä ñóð÷ éîâñí öàãòàí ýäí òàíüëäàä, ´ðê-á¢ë³í ´íä³ëºñìí. Õàðì ò´ðõä, õîþðí ýðò ýê óãà ¢ëäñìí, òåã³ä áààõí ýê-ýöê õîéðò ´´ðõí ýëãí-ñàäíü ꢢêä³í ´ñêõä ä´œ áîëñìí.
- Íàìàã õîéð šèë ê¢ð³ä óãà á³³òëì ýêì ñ³³º³í õ³³â, òåã³ä ºàºàì Ò´âê³ Ëàêîâíà Ìîìîëäàåâà íàìàã øêîëä îðòëì àñðëà. Áè÷êí öàãòàí ýêèí êèëìš óãà ¢ëäñí ò´ë³ä³í áè òàâí ¢ðíä³í éèð ýœêðâ. Ê¢¢êäò³í áè÷êí³ñíü àâí ÷èê ñóðºìš ´ãõ³ð øóíš, öóãòàäíü êèëìš³í òóñõàš, á¢ë³í ¢ã³ðí óðìä ´ã÷, ÿìð íåã ò´ð ó÷ðõëà ñ¢â-ñåëâã³ðí í´êä áîëíàâ. Ýíäð õîéð ꢢêí õ³ðä ºàðñí á³³í³, òåã³ä ꢢêä ê¢í ãåðèí ÷èìã áîëš, áèé³í ÿºš ÷èê³ð á³ðõèã çààíàâ,- ãèš Äàíàðà Äîðäæèåâíà êåëí³.
Áîðèñ Àëåêñàíäðîâè÷ äîòð-äóíäûí êåðã¢äèí îðãàíìóäò îëí šèëä³í öåðãëš³í³, ýíäð ýí Õàëüìã Òàœº÷èí ÌÂÄ-í øòàá ºàðäíà, ïîëêîâíèêèí öîëòà. Ìîñêâàä ÌÂÄ-í çàëëòûí àêàäåìüä ñóðºóëü ñóðñí öàãòíü ýäí ´ðê-á¢ë³ðí òèèã³ð³í í¢¢ñìí. Òåíä Äàíàðà Äîðäæèåâíà áè÷êä¢äèí ñàäò ñóðºìšëà÷àð ê´äëâ, ꢢêäíü øêîëä ñóðâ. Êåëõä, ꢢêäíü øêîëä éè뺳í ñ³³í³ð ñóð÷, îëèìïèàäò îðëöš, îëíà í¢¢ðò éîâñìí. Õ´´ííü Á.Áàìáûøåâ Àð Êàâêàçä öåðãëš éîâõëà, ꢢêä ê¢í ºàíöàðí ꢢêäò³º³í ¢ëä³ä, ãåðèí ýçíü ³ìä-ìåíä õ³ðš èðòõ³ ãèš çàëüâðš, êåä¢ ñ´ í´ð óãà á³³ñèã êåë³ä êåðã óãà. Ãåðèí ýçí òåíä öåðãëš éîâñí öàãò ꢢêä ê¢í ñààòà áèë³, îð ºàíöõí Áàéñàë ê´â¢íü ºóðâí ꢢêí³ äàðó ò´ðš ºàðñíü èê áàéð ¢¢ä³ë³. Çóóðì ò´ðš ºàðñí ê´â¢í ýã÷íðèííü êèëìšò³ õ³ë³âðò äàðóíü áîîšàä, ÷àœº-÷èèðã áîëâ. Òåð ê¢íä öàãëà ꢢêäíü ýêä³í ä´œ áîëàä, ãåð³í àõóëàä, íåã-íåãíä³í ãåðèí ê´äëìø êåõä í´êä áîëäã á³³ñìí.
Äàíàðà Äîðäæèåâíàí êåëñ³ð, ꢢêäíü õîîðíäàí íèèò³, êåí áè÷êí³í ´ê³ðëš, êåí àõàí ê¢íäëš, íåã-íåã³í õ³ë³š ýê ýöê õîéðòàí ´ëç³ò³ ñ³í ¢ðä áîëš ´ñâ. Ýê áîëºíä ꢢêäèííü ê¢ö³ìš áèéèííü ê¢ö³ìš³ñ ¢íò³ áîëí áàõìšòà áîëäã, òåã³ä òàâí ¢ðíü îëíà õîðìàä áàãòš éîâõä ýê-ýöêíü áàéðëíà. Ýäíü ñ³³õí îää êåâò³ šèðºëèííü õààëºèíü ãåðëòš éîâíà. Óóºí Í¢¢äë³ ìèãðàöèîíí ò´ðì¢äèí çàëëòä ê´äëí³, Àºø áàëºñíä ÌÂÄ-í àêàäåìüä ñóðñìí. Àìóëœ îäàõí õ³ðä ºàðâ, ýí áàñ äîòð-äóíäûí îðãàíìóäûí õàëõàð ê´äëí³. Õîéð ê¢ðãíü áàñ ïîëèöèí ê´äë³÷íð, òåã³ä äààâðòà ê´äëìøò ê´äëš³õ óëñ ´ðê-á¢ëèí áîëí ´´ðõí óëñèí ä´œ ÷èíðò³ áîëäãèã ñ³³í³ð ìåäí³. Áîðèñ Àëåêñàíäðîâè÷ áîëí Äàíàðà Äîðäæèåâíà Õàíèíîâèõí³ áîëí Áàäìàåâèõí³ ´ðê-á¢ëì¢äë³ õóäíð áîëàä, îäà õàìäàí áàº÷óäò í¢äí-àìí áîëíà. Àëåêñàíäðà ꢢêíü îäà ÊàëìÃÓ-ä õàëüìã ôèëîëîãèí èíñòèòóòä ñóð÷àíà, "Áàéíñàí" ãèäã ìîäåëüí ñòóäüä îðäã á³³ñìí. Áàéñàë áîëí Óëüÿíà Ýëñò áàëºñíà 20-÷ òîéãòà äóíäûí øêîëûí ñóðºóëü÷íð. Áàéñàë ôóòáîëä éèð äóðòà, ñóðºóëÿí éè뺳í ñ³³í³ð ñóðíà, îëèìïèàäìóäò øóíìºàºàð îðëöíà. Îòõí Óëüÿíà áàñ ñóðºóëÿí éè뺳í ñ³³í³ð ñóðíà, çóðã çóðõäàí äóðòà, ýí ìàíà òàœº÷èí óéí íàñòà çóðà÷íð äóíä áîëäã ìàðºàñò ýðê áèø äèèë³÷íðèí òîîä îðíà.
Áîðèñ Àëåêñàíäðîâè÷ áîëí Äàíàðà Äîðäæèåâíà áèéñíü Îêòÿáðüñê ðàéîíä ´ñ³ä-áîññí óëñ, ýäí ò´ðñêí÷ ñåäêëò³, õàëüìã êåëíä³í õàðó, ´âêíðèííü àâúÿñ-çàœøàëàð á³³äã óëñ áîëšàíà. Ä.Áàìáûøåâà Ýëñòä 7-÷ áîëí 13-÷ áè÷êä¢äèí ñàäìóäò ñóðºìšëà÷àð ê´äëš éîâñìí, îäà áàëºñíà àäìèíèñòðàöèí ñóðºóëü-ýðäìèí çàëëòä àõ ñïåöèàëèñòàð ê´äëí³. Ýäí³ ´ðê-á¢ë "Õàëüìã êåëí ´ðê-á¢ë áîëºíä" ãèäã ìàðºàíä îðëöñìí, ꢢêäíü õàëüìã êåë³í ñ³³í³ð ìåäí³, óœã-òîõìèííü òóóšàð ñîíüìñíà. ¡ëã¢ðíü, ê´â¢íä³í Áàéñàë íåð ´ãñíü õàðà áèø. Õóëíöã ýöêíü èèì íåðò³ á³³ñìí, òåã³ä îäà ê´â¢í òåð¢í³ òóñêàð ñîíüìñš, êåí ãèäã ê¢í á³³ñèíü ìåäš àâõ ñàíàòà.
Õ´ðí éèñí šèëä³í õàìäàí íèèò³ á³³š, òàâí ¢ðíä³í ÷èê ñóðºìš ´ãñí Áîðèñ Àëåêñàíäðîâè÷ áîëí Äàíàðà Äîðäæèåâíà "Äóðíà áîëí èòêëèí ò´ë³" ãèäã ìåäàëÿð à÷ëãäñìí. Îäàõí ãèëò³ Á.Áàìáûøåâä "Õàëüìã Òàœº÷èí à÷òà þðèñò" ãèäã ´´ä³í íåðí 碢ëºãäâ, ýí Àð Êàâêàçä öåðãëñí ò´ë³ä³í ²ð³ñ³í Ïðåçèäåíòèí ç³ðëã³ð "Îëíà äèã-äàðà õàðëºíä öåðãëñí ò´ë³ä³í" ãèäã ãîñóäàðñòâåíí à÷ëâðàð à÷ëãäñìí. ¥öêëä¢ð Ýëñòä ýêèí ¥äðò íåð³äãäñí áàéðèí õóðãò Áàìáûøåâèõí³ ´ðê-á¢ë "Ê¢¢êäò³í ÷èê ñóðºìš ´ãñí ò´ë³ä³í" ãèäã îíö òåìäã³ð à÷ëãäñíü ýäí³ ´´ðõí óëñò áîëí ýëãí-ñàäíä èê áàéð-áàõìš ¢¢ä³â.

Íàòàëüÿ ÄÀÂÀÅÂÀ
ÇÓÐÃÒ: ´íð-´ñêëœ
Áàìáûøåâèõí³ ´ðê-á¢ë

Áèëãò³ äóó÷íðèã éèëºäã "Ãîëîñ Êàëìûêèè" ãèäã ìàðºàí šèë áîëºí áîëíà. Ýí šèë òàœº÷èí ìàðºàí ä´ðâäã÷ êåìä³í áîëâ. Òåð¢íä ìàðºàíà Ãðàí-ïðè ì´ð³ã Êèðèëë Åìöåâ ø¢¢š àââ. Äóóíà ýðäì÷íðèã éèëºäã ìàðºàí Ï. ×îíêóøîâèí íåðò³ èñêóññòâèí êîëëåäæèí óë äååð áèëãò³ îëí äóó÷íðèã öóãëóëíà. Òåð¢íä òàâíàñ àâí õ´ðí í³³ìí ê¢ðòë íàñòà áàº÷óä îðëöš, äóóíà ýðäì³í ¢ç¢ëš ìàðºíà. Šèë èðâ³ñ ìàðºàíä îðëöšàõ áàº÷óäûí òî ´ñ³ä éîâíà. Ìàðºàí îëí äóíä òààñëò îëšàõèíü òåðíü ìåä¢ëš³í³. Áè÷êä¢äèí ñàäûí ꢢêä-ê´â¢ä³ñ àâí ýêë³ä, äóíäûí øèøëœ ñóðºóëèí çàâåäåíüñò, Õàëüìã ãîñóíèâåðñèòåòä ñóð÷àõ áàº÷óä ê¢ðòë îðëöñíü òåìäãò³. Ìàðºàí òåã³ä íàñíè äèã³ð áàº÷óäûã õóâàš, äóóºèíü ñîœññí áîëšàíà. Äóó÷íðèí áèëã-ýðäìèíü øèœšëš ñîœññí æþðèã Ãîñóäàðñòâåíí õîðèí õóäîæåñòâåíí ºàðäà÷ Îëüãà Ñåðäþêîâà òîëºàëâ. Æþðèí õàíüä Õàëüìã Òàœº÷èí à÷òà àðòèñòê Àííà Î÷êàåâà, ÊàëìÃÓ-í ýñòðàäí äóóíà ñòóäèéèí ºàðäà÷ Îëüãà Ïåòðóøêååâà, áຠíàñòà äóó÷ Àéñà Áðþãèäèêîâà.
Ãðàí-ïðè ì´ð³ã Õàëüìã Òàœº÷èí Óëñèí Õóðàëûí (Ïàðëàìåíòèí) Àõëà÷èí äàðóê, ÊÏÐÔ-í Õàëüìã ðåãèîíàëüí ³œãèí àõëà÷ Íèêîëàé Íóðîâ òîãòàñìí. Ýí ì´ð³ã æþðèí øèèäâð³ð Êèðèëë Åìöåâ ø¢¢š àââ. Áèëãò³ ê´â¢í ýí ìàðºàíä ä´ðâäã÷ êåìä³í îðëöšàíà. Äàœãèí ò¢ð¢í îðì ýçëš éîâëà. Šèë èðâ³ñ äóóíà ýðäìíü ÿñðàä, îäà Êèðèëë Ãðàí-ïðè ø¢¢š àâñíü áàéðòà éîâäë áîëâ. Ýí¢í³ áàãøíü Àëüìí Ãîðÿåâàí êåëñ³ð, ñóðºóëü÷íü áèëã³í äåëãð¢ëõ³ð òàñðõàí óãà øóííà.
Ñ.-Ã. Äîðäæèíà íåðò³ Ýëñòèí ê´ãšìèí øêîëûí ñóðºóëü÷íð Ý. Àçûäîâà áîëí À. Ìàíäæèåâ ñ³³õí äóóëñèíü ¢íë³ä, æþðè ýäíä òàœº÷èí ñîéëûí áîëí òóðèçìèí ìèíèñòðèí äàðóê Íèêîëàé Ñàíäæèåâ òîãòàñí ì´ð³ á³ð¢ëš ´ãâ. Ýëñòèí èñêóññòâèí êîëëåäæèí äèðåêòîð, Õàëüìã Òàœº÷èí ñîéëûí à÷òà ê´äë³÷ Ëþáîâü Ãîðÿåâà áàñ ýâð³ ì´ð³ òîãòàâ. Òåð ì´ð³ã Òðîèöê ñåë³í³ áè÷êä¢äèí èñêóññòâèí øêîëûí ñóðºóëü÷ Â. Óáóøàåâà ø¢¢š àââ.
Òèèã³ä šèë áîëºí áè÷êí áèëãòíðèã éè뺚, òåäíèã ä´œíõ ê¢öëò³º³ð êåãääã ìàðºàí ñ³í àâúÿñ áîëš òîõðšàíà.
ŠÈЪËÈÍ Êåðìí

Øèäð Ìîñêâà áàëºñíä çàðºèí ìåäèê¢äèí Öóã³ð³ñ³í VIII ñúåçä áîëâ. Ýí êåðã-¢¢ëäâð ìàíà îðí-íóòãò çàðºèí ìåäèöèíñê öåðãëëòèí 100 šèëèí ´´íä íåð³äãäâ. "XX-XXI çóí šèëì¢äò ²ð³ñ³í çàðºèí ìåäèöèíñê íîìèí ê¢ö³ìš" ãèš íåð³äãäñí ñúåçää öåðãëëòèí ¢¢ëäâðèí àø äèãëãäš, çàðºèí-ìåäèöèíñê øèíšëëòèí ÷èíðò³ ò´ðì¢ä õ³ë³ãäâ.
Ñúåçää îðëöà÷íð öåðãëëòèí ¢¢ëäâðèí, çàðºèí-ìåäèöèíñê øèíšëëòèã ê¢ö³ëºèã øèíð¢ëëºí³ ò´ðì¢ä³ð èëäêë êåâ. ²ð³ñ³í áîëí ºàçàäûí îðí-íóòãóäûí í¢¢ðëã÷ ñïåöèàëèñòíð äàìøëòàðí õóâàëöâ. Ñúåçäèí ê´äëìøò çàðºèí-ìåäèöèíñê øèíšëëòèí ó÷ðåæäåíüñèí, ìåäèöèíñê âóçìóäûí çàðºèí ìåäèöèí³ êàôåäðìóäûí íîìòíð, ç´â-éîñíà îðãàíìóäûí ýë÷íð îðëöàä, õ³ë³ãäñí ò´ðì¢ä³ð óõàí-òîîëâðàðí õóâàëöš, ê¢ö³š³õ ê´äëìøèííü òóñêàð êåëš ´ãâ. Õàëüìã Òàœº÷àñ ñúåçäèí ê´äëìøò çàðºèí-ìåäèöèíñê øèíšëëòèí áþðîí ºàðäà÷ Âèêòîðèÿ Áîãàåâà îðëöâ.
Áàðò áåëäñíü ÄÎΊÀÍ Íàòàëüÿ

Äàâñí äîëàí õîíãò òàœº÷èí ýì÷íð "Ýð¢ë-ìåíä õàðëºíä òåëåìåäèöèí îëçëëºí" ãèäã ò´ð³ð äèñòàíöèîíí ýâ-àðºàð ìåðãšëò³í ´´äë¢ëâ. Ýí êåðã-¢¢ëäâðèã ²ð³ñ³í ýð¢ë-ìåíä õàðëºíà ìèíèñòåðñòâèí ïðîôèëàêòè÷åñê ìåäèöèí³ êåëí-óëñèí ìåäèöèíñê øèíšëëºí³ Öóòõëœ á¢ð䳚 äàâóëâ.
Ï.Æåì÷óåâèí íåðò³ òàœº÷èí áîëüíèöèí óëä áîëñí êåðã-¢¢ëäâðò 110 ýì÷ îðëöâ. Ýäí òåëåìåäèöèí³ òåõíîëîãèé îëçëëºíà, íàðò-äåëê³í áîëí ôåäåðàëüí êåìš³íä ìåäèöèíñê ä´œ ê¢ðãëºèã íîðìàòèâí-ç´âèí êåìš³íä äèãëëºí³ áîëí íàíü ÷èãí ò´ðì¢ä³ð ìåðãšëò³í ´´äë¢ëâ.
Õàëüìã Òàœº÷èí ýð¢ë-ìåíä õàðëºíà ìèíèñòð Þðèé Êèêåíîâèí òåìäãëñ³ð, 2019 šèëä "Ðîñòåëåêîì" ÏÀÎ òàœº÷ä á³³äã ôåëüäøåðñê áîëí ôåëüäøåðñê-àêóøåðñê ïóíêòñò îïòèêî-âîëîêîíí çàëºëäà îðóëõìí. Ýí šèëèí ÷èëã÷ ê¢ðòë áîëõëà ýì÷íðèí àìáóëàòîðüò áîëí îëíà äàìøëòûí ýì÷íðèí îôèñìóä ñ³í ÷èíðò³ èíòåðíåòàð òåòêãäõìí. Òåã³ä òåëåìåäèöèí³ ýâ-àðºñ îëçëëºíà ÷èíð ´´äëõíü ìàºä óãà.

Îäàõí Ìîñêâà áàëºñíä ìåäèöèí³ òóóš øèíšë³÷íðèí ²ð³ñ³í íèèö³í³ (ÐÎÈÌ) XV ñúåçä áîëâ. Òåð¢íä ²ð³ñ³í, ÑØÀ-í, Ëàòâèí áîëí Óêðàèíà ýë÷íð îðëöâ. ²ð³ñ³í ýð¢ë-ìåíä õàðëºíà ìèíèñòð Â.Ñêâîðöîâàí èëã³ñí é´ð³ëèí áè÷ãèã ýí¢í³ äàðóê Î.Ñàëàãàé ñúåçää îðëöà÷íðò óìøàä, ìåäèöèí³ òóóš øèíšë³÷íðèí ¢¢ëäâð ÷èíðò³ áîëí îëíä êåðãò³ áîëšàõèã òåìäãëâ.
2017-2018 šèëì¢äò íèèö³í³ ¢¢ëäâðèí áîëí êåñí ê´äëìøèí àø äèãëãäâ. ÐÎÈÌ-èí àõëà÷ ïðîôåññîð Ê.Ïàøêîâèí êåëñ³ð, îäà Öóã³ð³ñ³í ìåäèöèíñê ìóçåéì¢äèí ðååñòðò 185 ìóçåé á³³í³, 2014 šèëä ýäí³ òî 150 òîãòàšàëà. Òåã³ä ìåäèöèí³ ìóçåéì¢äèí òî áè÷êí-áè÷êí³ð ´ñ÷³õíü òåìäãëãäš³í³. Ýííü Î.Ñàëàãàéèí ºàðäšàõ ìåäèöèíñê ìóçåéì¢äèí äåëãðëòèí Öóòõëœãèí áîëí ñîâåòèí ¢¢ëäâðèí ê¢ö³ìš áîëšàíà.
Ýí šèë Ñå÷åíîâèí íåðò³ ìåäèöèíñê óíèâåðñèòåòä ìåäèöèí³ òóóšèí äèññåðòàöèîíí ñîâåò ¢¢ëäâð³í ýêëâ ãèš ñúåçää òåìäãëãäâ. ÐÎÈÌ ðåãèîíìóäò ìåäèöèí³ òóóšèí ìóçåéì¢äèí ¢¢ëäâðèã äåëãð¢ëõ ñåäâ³ð òàòâ, òåð¢ã öóºàð ä´œíš, ýí òóñò ê´äëìø³í øóíìºàäóëõàð øèèäâ. Ñúåçäèí ê´äëìøò Õàëüìã Òàœº÷èí ýð¢ë-ìåíä õàðëºíà ìèíèñòåðñòâèí îëíà Ñîâåòèí àõëà÷, ÐÎÈÌ-èí Õàëüìã ðåãèîíàëüí ³œãèí ºàðäà÷ Àëåêñàíäð Áîëòûðîâ îðëöâ.

Øèäð Õàëüìã Òàœº÷èí ýð¢ë-ìåíä õàðëºíà ìèíèñòðèí äàðóê Õîíãîð Ìóòüÿíîâ ßøàëòàí ðàéîíä ê´äëìø÷ êåðã³ð îäâ. Òåíä äààâðòà ºàðäà÷ ýí ´äðì¢äò 90 šèëèí ´´í³í òåìäãëñí ê¢÷-ê´ëñí³ âåòåðàí Åâäîêèÿ Áîíäàðåíêîëà õàðºàä, ²ð³ñ³í Ïðåçèäåíò Â.Ïóòèí èëã³ñí é´ð³ëèí áè÷ã á³ð¢ëš ´ãâ.
Åâäîêèÿ Íèêîëàåâíà Èâàíî-Ôðàíêîâñê îáëàñòèí Áîãîðîä÷àíñê ðàéîíà Ñòàðóíÿ ãèäã ñåë³íä ò´ðš ºàðñìí. Àðâí ä´ðâò³º³ñí àâí ýí á³³ðí êîëõîçä ê¢÷-ê´ëñí³ õààëºàí ýêëñìí. Õàëüìã ºàçðò 1963 šèë³ñ àâí á³³í³, ýäí³ ´ðê-á¢ë Ñîëåíîå ñåë³íä èðš á³³ðøëñìí. Ýíä ýí Ëåíèíà íåðò³ êîëõîçèí ¢ñí³ ýä-òàâðèí ôåðìä ê´äëš éîâñìí. Å.Áîíäàðåíêî õîéð ¢ðò³, òàâí à÷-çååò³ áîëí õîéð šè÷ò³.
Îí÷òà ´´íë³íü é´ð³º³ä, áåëã á³ð¢ëš à÷-òóñèíü òåìäãëñíä âåòåðàí ðàéîíà áîëí òàœº÷èí ºàðäâðò õàíëòàí ´ðãš, õàëüìã ºàçð ýí¢íä ò´ðñêí áîëñèã òåìäãëâ.

Íîÿáðèí 20-ä ç´â-éîñíà õàëõàð áè÷êä¢äò áîëí àðâòíðò ä´œ áîëëºíà Öóã³ð³ñ³í ´äð áîëâ. Ýí ´äðë³ çàëºëäóëš òàœº÷èí Îëíà ïàëàòä îëí ç¢ñí ò´ð³ð ²ð³ñ³í þðèñòíðèí àññîöèàöèí òàœº÷èí îðãàíèçàöèí, ê¢í áîëºíà ç´â õàðñëºíà ê¢öö ç´âò³ ýë÷èí àïïàðàòûí áîëí ÇÀÃÑ-èí þðèñòíð ö³³ëºâð³í áîëí ñ¢â ñåëâã³í ´ãâ. Ýí ´äð Îëíà ïàëàòûí "õàëóí ëèíèé" áàñ ê´äëâ, ýí¢ã³ð Ýëñòèí áîëí ðàéîäûí ³ìòí šèœí¢ë³ä ñóðâðàí ´ãâ.
¡ëã¢ðíü, Ýëñòèí á³³ðí Ì.ꢢêä ê¢í èíâàëèäèí ò´ð³ð ñóðâðàí ´ãâ. Ýí¢í³ ꢢêíü êîëÿñêàð éîâíà, çóã ýäí òàâäã÷ äàâõðò ýã÷èííü ãåðò á³³í³. Òèèì èíâàëèä ꢢíä á³³ð ´ã÷ áîëøãîé ãèš ê¢¢êä ê¢í ñóðâ. Ò¢ð¢ë³ä ýí ò´ð³ð Ì., Ýëñò áàëºñíà àäìèíèñòðàöä îäš, áîëâ èíâàëèä ê¢í óõàí-ñåðëèí ê¢íä ãåìò³ áîëõëà, òèèãõë³ áà÷ì êåâ³ð á³³ð ´ãí³, íààäê ýðìäãò³ óëñ ÷ååð¢äò ò³âãäí³ ãèš õ³ð¢ ´ãâ.
Òèèì çàêàíà íåêâð á³³í³ ãèš þðèñòíð òîîëâðàí êåëâ. Áîëâ òàëäàí òèèì óëñëà íåãä³ä, áè÷ã áè÷³ä, ýäíä ºàðºñí ó÷àñòêä ÆÊÕ-í ñ³í òààë òîãòàš áîëšàíà ãèš ñïåöèàëèñòíð ñåëâã³í ´ãâ.
Áàñ ýí ´äð þðèñòíð äóíäûí ïðîôåññèîíàëüí ñóðºóëèí çàâåäåíüñò, Ýëñòèí ëèöåéä, òåõíè÷åñê ëèöåéä, øêîëìóäò îäàä èðâ. Ýäíä áè÷êä¢ä áîëí àðâòíð êåñã ñóðâðàí ´ãâ. Áîëâ ýäí õàìãèí ò¢ð¢íä ýâð³ííü ç´âèí òóñêàð ìåäõ³ð ñåäí³, çóã ýäí ýê-ýöêèí, ýëãí-ñàäíà, òàëäàí óëñèí ò´ë³ þ êåõ ç´âò³º³í ìåäõ³ð ñåäõø.
Òèèì êåðã-¢¢ëäâðò Îëíà ïàëàò øóíìºàºàð îðëöíà, þðèñòíðë³ ïàëàò í´êöëòèí òóñê êåñã áîîöà áàòëñí á³³í³. Íîÿáðèí 5-ñ àâí øêîëìóäàð òèèì õàðºëñ áîëíà, ñóðºóëü÷íð ñïåöèàëèñòíðò ç´â-éîñíà òóñêàð ñóðâðàí ´ãí³. Áîëâ ç³ðìñíü ÿºš äèãò³-äàðàòàºàð çàêàíëà èðëö³ò³º³ð êåðã³í ê¢ö³äãèí òóñêàð ìåäõø, àøòíü èê äààâðëà õàðºíà. Èèã³ä ýâð³ííü áëîãä áîëõ-áîëøãî þì áàðëàä, ìó ¢ëì³ä îðàä, ýêñòðåìèçìèí òóñê ñòàòüÿëà, íàì óãîëîâí äààâðëà õàðºíà, òåã³ä ýê-ýöêíðò ¢ðä³í òèèì ìó ¢ëì³ä îðëºíàñ ñàãëóëõ êåðãò³ ãèš ñïåöèàëèñòíð êåëí³.
Ýäí ºîëëã÷äàí 9-11-÷ êëàññèí ñóðºóëü÷íðëà ꢢíäí³, òåäíä ÷èãí èèì ê¢ð-ꢢíäâð ñîíüí áîëíà. dzðìñíü íàì òààñãäñí ꢢí볺³í ´ðê-á¢ë áîëàä ìîðäõàð ñåäëäí³, çóã ýê-ýöêä³í êåëëãî. Çóã òåäí ýäíèã àñðíà, öóã òîîòàð òåòêí³, òåã³ä ýê-ýöêä³í êåëëãî á³³š áîëøãî, ìîðäõ ñåäêë á³³õë³, ýðê áèø ýê-ýöê볺³í ꢢíäõ êåðãò³ ãèš ñïåöèàëèñòíð ñàãëóëíà.
Òèèã÷ê³ä îäà 14 íàñ 碢ñí³ õ´´í íåð-óñàí ñîëüš áîëšàíà, èê çóíü ýê-ýöêèí ´ãñí íåð³ð á³³í³, òåðíü ýäíä òààñãäíà, áîëâ ç³ðì ꢢêä-ê´â¢ä íåð³í ñîëüõàð ñåäí³, ýñ ãèš õîéð íåð àâíà: íåãíü õàëüìã, äååðíü ºàçàäûí íåð íåìí³.
Òåã³ä ýê-ýöêíü áè÷êíä³í íåð ´ãõèí ´ìí ñ³³í³ð ꢢíä³ä, òîîëâðàðí õóâàëöàä, êåðãò³ öóã òîîòûã ìåä³ä, ýýš-ààâàñí ÷èãí ñåëâã àâàä ñ³³õí³ð, àìðàð êåëãääã íåð ´ãõ ç´âò³. dzðì ýê-ýöêíð áèéñòíü òààñòà íåð ´ãõë³ðí òàëäàí óëñèí òîîâðèã íàì ñîœñõàð ñåäõø, íàì ¢ðí³ííü íåðíü ýñ òààñòà áîëõëà ñàëõàð ÷èãí ñåäí³.
Òåð¢í³ñ òàëäàí ÷èãí ò´ð³ð àðâòíð áàñ èê³ð ñîíüìñíà: ãåð àâñíà õ´´í ñàëš áîëõèé, ãåð-á¢ë áîîöà ÿºš áàòëõìá ãèš ñóðíà. ¥ðê-á¢ëä áîëäã òèèì éîâäëìóäûí òóñê íààä ò³âëºíä ê´â¢ä-ꢢêä äàðóíü ãèëò³ îðëöõàð ñåäí³, òèèì þìí ýäíä òààñãäíà.
ÅÃÝ-í ò´ð³ð ýäí áàñ ꢢíäí³. dzðìñíü íàì þì äàñëãî á³³š 100 áàëë àâ÷êíà ãèš ýäí êåëí³. Áîëâ òèèì ´´ä³í áàëëòà áàº÷óäò âóçä îíö îíüãàí ´ãí³, êåç³ ÷èãí òåäí³ ìåäðëèíü á¢ðòêí³, êåìð òåð ø¢¢âðèã ýñ ´ãñí áîëõëà, äàðóíü âóçàñ ºàðºãäíà, òàëäàí âóçä îðõëà áàñ òèèì ìó éîâäë ó÷ðíà, òåð ÅÃÝ-í öààñèíü áóëàš àâòí ãèš ç³ðì âóçìóäò íåêí³. Òåã³ä òèèãš áèé³í áîëí òàëäàí óëñèã ìåêëõèí îðìä òàëäàí ñóðºóëü÷íð ìåò ¢íí-÷èê êåâ³ð ø¢¢âð³í ´ãñíü äååð ãèš ñàíãäíà. Òèèì òîîëâðèã ñóðºóëü÷íð áàñ ä´œíí³.
Ç´â-éîñíà íåêâðèã ìåäõ êåðãò³ ãèš þðèñòíð ñóðºóëü÷íðò ö³³ëºâð ´ãí³, òèèì õàðºëòûí õ´´í àðâòíð ýâð³í ÷èãí ñóðâðàí ò³âš õ³ð¢ºèíü Èíòåðíåòä õ³³í³. Çàêàíà íåêâðèã ìåäš àâñí àðâòíð ýíä¢ ºàðºøãî.
Ò¡ÐÂ²Í ªóíà

¥öêëä¢ð Ýëñòä òàœº÷èí ïðàâèòåëüñòâèí ñ¢¢ðèí èê çàëä ýêèí ¥äðò íåð³äãäñí áàéðèí õóðã áîëâ. Òåð ìåò ýí õóðãò òàœº÷èí ꢢêä óëñèí Íèèö³í³ 15 šèë òåìäãëãäâ. Áàéðèí êåðã-¢¢ëäâðò îëí ¢ðò³ ýêíð, ꢢêä óëñèí Íèèö³í³ ¢¢ëäâðò øóíìºàºàð îðëöšàõ óëñ, òàœº÷èí éîñíà îðãàíìóäûí ýë÷íð îðëöâ.
"Ìåíäâò ìàíà ýœêð ýêíð áîëí ýýšíð!"- ãèš Õàëüìã Òàœº÷èí ïðàâèòåëüñòâèí Àõëà÷ Èãîðü Çîòîâ õàëüìã êåë³ð ìåíäëñíä öóºàð áàéðëàä, àëüõàí òàøâ. Ê¢í áîëºíà šèðºëä ýê öóãòàºàñíü ´´ðõí áîëí ýœêð áîëäãèã Èãîðü Àëåêñàíäðîâè÷ òåìäãë³ä, íàñí-šèðºëèííü òóðøàðò ýê ¢ðí³ííü ò´ë³ á³³š, ê¢ö³ìšäíü áàéðëš, ìàäí öóºàð ýð¢ë-ìåíä, õ´âò³-êèøãò³ á³³õèí òóñêàð îíüäèí äîòðàí çàëüâðš éîâíà ãèâ. Ìàíà îðí-íóòãò ýêèí ¥äð õ´ðí šèë õîîðàí òåìäãëãääã áîëâ. 2011 šèë³ñ àâí ìàíà òàœº÷ä òàâí áîëí ýí¢í³ñ ¢ë¢ ꢢêä ºàðºš, òåäíä³í ÷èê ñóðºìš ´ãñí ´ðê-á¢ëì¢äò "×èê ñóðºìš ´ãñí ò´ë³äíü" ãèäã øèøëœ òåìäã³ð à÷ëíà. Ýí šèëì¢äèí ýðãöä 78 ´ðê-á¢ë ýí ´´ä³í à÷ëâðàð à÷ëãäâ ãèš È.Çîòîâ êåëâ.
Ýí šèë ìàíà òàœº÷ä 9 ´ðê-á¢ë ýí òåìäã³ð à÷ëãäâ. Ýííü Íàäåæäà áîëí Áààòð Òàëòàåâèõí Ê´ò÷íð³ñ, Ëàðèñà áîëí Þðèé Áî÷àåâèõí Ëàãàíÿñ, Ðîçà áîëí Áàäì Íàõàåâèõí ÁຠĴðâä³ñ, Âèêòîðèÿ Ñàíäæèåâà Îêòÿáðüñê ðàéîíàñ, Íèíà áîëí Áàëäûí Ñàãàåâèõí Öåëèíí ðàéîíàñ, Âàëåíòèíà Áîêòàåâà Õàð ªàçðàñ, Íàòàëüÿ Áàçûðîâà ßøêóëèí ðàéîíàñ, Äàíàðà áîëí Áîðèñ Áàìáûøåâèõí, Àííà Ðîìàíîâà áîëí Áàòð Ìàíäæèåâ Ýëñò³ñ. Öóºàð ýäí õ´ðí-ºó÷ øàõó šèëä³í íè-íåãí á³³í³, òàâàä ¢ðò³ ýê-ýöêíð áîëíà, ýäí³ ê¢¢êäíü ñóðºóëÿí ñ³³í³ð ñóð÷, ðàéîíà áîëí òàœº÷èí êåðã-¢¢ëäâðì¢äò øóíìºàºàð îðëöšàíà ãèš òåìäãëãäâ. ¥´ä³í à÷ëâð àâñí ´ðê-á¢ëì¢äèí íåðí äååð³ñ Ä.Áàìáûøåâà õàíëòûí ¢ã êåëš, ñ³³õí õàëüìã êåë³ð é´ð³ë ò³ââ.
Ïðåìüåð-ìèíèñòð È.Çîòîâ òàœº÷èí ꢢêä óëñèí Íèèö³í³ àõëà÷ Ëèäèÿ Ëåáåäåâàä áîëí ïðàâëåíÿ ãåø¢í Ëàðèñà Ëèäæèåâàä "²ð³ñ³í ꢢêä óëñèí íèèö³í" ãèäã îëíà šèñ³í³ ìåäàëü á³ð¢ëš ´ãâ.
Äàðóíü Õàëüìã Òàœº÷èí Óëñèí Õóðàëûí (Ïàðëàìåíòèí) äåïóòàò Îëüãà Áàäìà-Õàëãàåâà áàéðèí õóðãò îðëöà÷íðèã ñ³í ´äðë³ é´ð³º³ä, îëí ¢ðò³ ýê Ïîëèíà ×èìèäîâàä ýâð³ííü íåðí äååð³ñ ì´œãí³ ì´ð³ á³ð¢ëš ´ãâ. Ïîëèíà áîëí Áàñœ ×èìèäîâèõí³ ´ðê-á¢ëä ºóðâí šèë õîîðàí ä´ðâí èêð ê´â¢í ò´ðš ºàðñìí, ä³ê³ä õîéð ꢢêí á³³í³. ²ð³ñ³í Îðí-íóòãèí Õ¢¢âèí äåïóòàò Áàòîð Àäó÷èåâèí èëã³ñí é´ð³ëèí áè÷ãèã ýí¢í³ í´êä Âàëåðèé Óëþìäæèåâ îëíä óìøàä, îëí ¢ðò³ ýê Áóëãóí Íàõàåâàä áîëí ñîöèàëüí ê´äë³÷ Òàòüÿíà Áåëîêîíåâàä äåïóòàòûí Õàíëòûí áè÷ã á³ð¢ëš ´ãâ.
Àðâí òàâí šèë õîîðàí ¢¢ëäâð³í ýêëñí òàœº÷èí ꢢêä óëñèí îëíà îðãàíèçàö îëí ¢ðò³, áຠòåòêâðò³ áîëí šèðºëèí ê¢íä òààëä òóññí ´ðê-á¢ëì¢äò äåì³í ê¢ðãš, áóéí÷ ñåäêëèí êåðã-¢¢ëäâðì¢ä äàâóëíà. Ýí šèëì¢äèí ýðãöä ýäí êåñã ñàé àðñëœãà äåì ýäíä ê¢ðãâ, íàíü ÷èãí ò´ðì¢ä õàºëõä ä´œ-òóñàí ê¢ðãí³. Îëíà îðãàíèçàöèí àõëà÷ Ëèäèÿ Ëåáåäåâà öóã ꢢêä óëñèã ýêèí ¥äðë³ é´ð³š, ýí ´äðì¢äò Ìîñêâàä áîëšàõ "Šèëèí ´ðê-á¢ë" ãèäã ìàðºàíä ìàíà òàœº÷àñ îëí ¢ðò³ ýê Íàòàëüÿ ×óæàåâà îðëöšàõèí òóñêàð 糜ãëâ. Òàâí ¢ðò³ ýê îëíà á³³äë-šèðºëä øóíìºàºàð îðëöíà, îäà òàœº÷èííü íåð õàðñ÷ Öóã³ð³ñ³í ìàðºàíä áèëã-ýðäì³í ¢ç¢ëš éîâíà ãèš Ëèäèÿ Äàâûäîâíà êåëâ.
Áàéðèí õóðãò îðëöà÷íðèí ò´ë³ äîðàñ ´ñ÷ éîâõ áèëãò³ áè÷êä¢ä äó-áè ºàðºàä, ñ³³õí àã÷ì áåëãëâ. Ëàãàíÿñ èðñí îëí ¢ðò³ ýê Ë.Áî÷àåâà êîíöåðò õ³ë³š, ìàíà òàœº÷ä áèëãò³ áè÷êä¢ä ´ñ÷³õä áàéðëâ. Ëàðèñà Ñàðàíãîâíà Þðèé Íàðàíîâè÷ àâàëüòàºàí 35 šèëä³í íè-íåãí á³³í³, òàâí ¢ðò³, ºóðâí çååò³. Ýäí³ ´ðê-á¢ë ðàéîíà êåðã-¢¢ëäâðì¢äò øóíìºàºàð îðëöíà, óóºí ꢢêíü Ýëñòä ïåíñèîíí ñàœä ê´äëí³, õîéðíü îþòíð, õîéð áè÷êíü ñóðºóëü÷íð áîëíà. Ýêèí ´äð óãòš ´´ä³í à÷ëâðàð ýäí³ à÷-òóñèã òåìäãëñíä Ëàðèñà Ñàðàíãîâíà áàéðëàä, ìàíà òàœº÷èí öóã ꢢêä óëñèã ýí ñ³í áàéðëà é´ð³â.
Íàòàëüÿ ÄÀÂÀÅÂÀ
ÇÓÐÃÒ: òàœº÷èí ïðåìüåð-ìèíèñòð Èãîðü Çîòîâ
´´ä³í à÷ëâð
àâñí ´ðê-á¢ëì¢äë³
È.Ìóçðàåâàí öîêñí çóðã

Ýí íàìðàð ãåìò³-øàëòãòà òàœº÷èí óëñ äóíä àäàïòèâí ñïîðòûí ôåñòèâàëüä áèäí Âåðà Ñåðãååâíà ×åðíóõèíàëà òàíüëäñí áèë³âèäí. Àðìñïîðòàð áîëñí ìàðºàíä áàº÷óäëà çåðãëš ýí ìåä³ò³ ꢢêä ê¢í îðëöñíü ìàíà îíüã àâëñí áèë³.
Äàë ê¢ð÷ éîâõ Âåðà Ñåðãååâíàí êåëñ³ð, ýí áè÷êí³ñí àâí ñïîðòàð ñîíüìñíà. Øêîëä ñóð÷àñí öàãòàí ýí ñïîðòèâí ìàðºàñò øóíìºàºàð îðëöš, îëíà í¢¢ðò îíüäèí éîâäìí. Õ´´ííü Ýëñò áàëºñíà 14-÷ òîéãòà áè÷êä¢äèí ñàäò ñóðºìšëà÷àð ê´äëõë³ðí ýí ꢢêä-ê´â¢äë³ õàìäàí çàðÿäê êåš, ýäíä ¢ëã¢ð áîëäã á³³ñìí. Òåã³ä îëí šèëèí òóðøàðò öîãö-ìàõìóäàí áàòðóëàä, ñïîðòàð ñîíüìñäã á³³ñí ò´ë³ä³í ýí çàãëþí, ÷àœº-÷èèðã áîëíà.
Çóã í¢äí³ õàðàíü ìóóðàä, ýí õ´ðí øàõó šèëä³í ãåìò³-øàëòãòà óëñèí áàëºñíà îëíà îðãàíèçàöèí õàíüä îðíà. Áîëâ äàññàðí ýí ñïîðòèâí ìàðºàñò, áèëã-ýðäìèí ôåñòèâàëüä îðëöõäàí äóðòà. Êåëõä, Âåðà Ñåðãååâíà ø¢ëã àéñëóëš óìøíà, òàœº÷èí áîëí Öóã³ð³ñ³í ìàðºàñò îðëöš, áèëã-ýðäì³ðí íåð ºàðíà. Šèë áîëºí ìåä³ò ä´´â íàà÷, äàðòñ øèâš áîëí àðìñïîðòä ýâ-äîâàí ¢ç¢ëš áàº÷óäàñ àðä ¢ëäõø.
- Íàñí-šèðºëèííü òóðøàðò ÷èê àâã-á³ðö³ð á³³š, ñïîðòàð ñîíüìñš éîâñí ò´ë³ä³í áè ýð¢ë-ìåíä á³³í³â. ¥ð¢í áîëºí áè ìàññàæåðàð öîãö-ìàõìóäàí òèíè뺳ä, àðºóë çàðÿäê êåí³â. ijê³ä îëí ç¢ñí óðºìë îëçëš ö³ íåðí³â, òåðíü áàñ ýð¢ë-ìåíäèã áàòðóëëºíä òóñëíà. Íåã ¢ë¢ îäà, íàìðèí-¢âëèí êåìä, ³ìòí öàðöàä, õàíÿäã öàãò ê¢í áîëºí ýð¢ë-ìåíäèí òóñêàð óõàëõ ç´âò³. ¥äð áîëºí öåâð óñ óóíàâ. Òèèã÷ê³ä, óñèã àðºóë, áè÷êí-áè÷êí³ð áàëºàä óóíàâ. Íåã ꢢêä ê¢¢í³ ñåëâã³ð óñ áîëíó, ö³ áîëíó óóõëàðí ýð¢ë-ìåíä áàòðóëëºíà íîì óìøíàâ. Êåëõä, ýíòí éèð òóñëíà, îëí ç¢ñí øàðõ-øàâ äàðóíü ýäãí³, óõàí-ñåðë ñåðãëœ áîëíà - ãèš Âåðà Ñåðãååâíà ìàäíëà õóâàëöâ.
Ìåä³òèí òîîëâðàð, ê¢í áîëºí ñïîðòàð ñîíüìñš, ÷èê àâã-á³ðö³ð á³³ñí äååð³í òàëäàí ³ìòíë³ íè-íåãí, òåâ÷œã¢ áîëõ ç´âò³. Òàëäàí ³ìòíä öàºàí ñåäêë³í ìåä¢ëš, ´´ðõí óëñòàí ä´œ-òóñàí ê¢ðãš, ìó óõà ñàíëãî, êåð¢ë-ö¢¢ã³í óãà á³³õë³, ÿìàðàí ÷èãí ãåì õàëüäøãî. Þœãàä ãèõë³ ê¢¢í³ ñåäêë ñàíàìð, óõàí-òîîëâðíü öåâð áîëõëà, òåð öàãò ê¢¢í³ ýð¢ë-ìåíä ÷èãí áàò áîëíà. "Öóºàð ýð¢ë-ìåíä á³³òí, öîãö-ìàõìóäàí áàòðóëòí. Ê¢¢êäò³í ¢ëã¢ð áîëš õàìäàí öàãàí òóñòàºàð äàâóëòí!"- ãèš Âåðà Ñåðãååâíà ìàíà óìøà÷íðò ñ¢â-ñåâëã ´ãâ.
ÇÓÐÃÒ: Â.×åðíóõèíà (áàðóí áèé³ñíü) àäàïòèâí ñïîðòûí
ôåñòèâàëüä.
È.Ìóçðàåâàí öîêñí çóðã

Ýëñò áàëºñíà ïîëèêëèíèêèí óëä 2003 šèëä äèàáåòèí øêîë á¢ðä³ãäñí áèë³. Òåð öàãàñ àâí êåä¢ ê¢¢íä ýì÷íð ä´œ áîëš, ê¢íä ãåìèã äèèëš àâõä òóñàí ê¢ðãñí áîëõ. Îäà ýíä ¢¢ëäš³õ ýð¢ë-ìåíäèí øêîëä äèàáåòèí, àñòìèí áîëí ãèïåðòîíè÷åñê ãåìèí, ò³ìê òàòëºíàñ õ´ðëºí³ øêîëìóä á³³í³. Ýí øêîëìóäûí çàíÿòüñò îðäã óëñò ýì÷íð ÷èê àâã-á³ðöèí, ýð¢ë-ìåíä³í áàòðóëëºíà áîëí ÷èê³ð ýìèã îëçëëºíà õàëõàð ñ¢â-ñåëâã ´ãí³.
Äèàáåòèí øêîëûí çàíÿòüñèã ýíäîêðèíîëîã Áàéðòà Ìàíãàåâà, àñòìèí øêîëûí çàíÿòüñèã ïóëüìîíîëîã Íàòàëüÿ Öåðåíîâà, ãèïåðòîíè÷åñê ãåìèí øêîëûí çàíÿòüñèã áîëõëà ó÷àñòêóäûí òåðàïåâòíð äàâóëíà. Öóºàð ýäí õàìöó ¢¢ëäš, ãåìò³ óëñ äóíä ö³³ëºâðèí ê´äëìø äàâóëõèí ò´ë³ äàìøëòàðí õóâàëöš, íåã-íåãíä³í ä´œ áîëíà.
Òåðàïåâò Àéñà Êóòóðîâàí êåëñ³ð, ó÷àñòê áîëºíà ýì÷ öóñíà äàðëòíü ´´äëñí ïàöèåíò áîëºíëà ꢢíä³ä, ýð¢ë-ìåíäèí á³³äë³í øèíšëëºí³ äíåâíèê òîãòàõèã çààíà. Ê¢í áîëºí áèéíü öóñíà äàðëòàí øèíšë³ä, êåç³ òåðíü ´´äëäãèã áè÷š àâ÷, ýìèã öàãëàíü àðøàëš, ýð¢ë-ìåíä³í á¢ðòêõ ç´âò³ áîëíà. ijê³ä ýì÷ ãåìò³ óëñèí áàã òîãòàºàä, òåäíë³ ÷èê àâã-á³ðöèí çàíÿòüñ äàâóëíà. Íåã áàãä 7-8 ê¢í îðíà, òåã³ä ê¢í áîëºíä îíö îíüã ´ããäí³. Ýäíë³ ê¢¢íäñí öàãòàí ýì÷ ÿìàðàí õîò óóõëà òóñòà áîëõèíü, ÿºš öîãö-ìàõìóä áàòðóëõèíü çààíà.
Ýíäîêðèíîëîã Áàéðòà Ìàíãàåâà áîëõëà öóñíà øèêðíü ´´äëñí óëñëà ꢢíäš, ýð¢ë-ìåíäèí á³³äë³í ÿñðóëëºíà òóñò ñ¢â-ñåëâã ´ãí³. Íåã ¢ë¢ ò¢ð¢í áîëš èèì ãåì èëäêãäñí óëñò ýì÷èí ñåëâã òóñòà áîëíà. Øèêðíü ´´äëñí óëñ õàìãèí ò¢ð¢íä õîòàí äèãëš àâõ, ñïîðòàð ñîíüìñõ ç´âò³ ãèš ýì÷ êåëí³. Òèèã³ä, çàºñ, òåìñ èäñíü òóñòà áîëíà, ºóéðèí 碢ò³ áîëí ³ìò³õí êåãäëì¢ä, òàðºí ìàõ èäõ³ñí ñàãëõ êåðãò³, òåð öàãò øèêðèí êåìš³í ´´äëøãî ãèš Áàéðòà Íèêîëàåâíà ñåëâã ´ãí³. Äèàáåòèí øêîëä ýí šèë 736 çàíÿòü äàâóëãäâ, òåð¢íä 5027 ê¢í îðëöàä, ýð¢ë-ìåíä á³³ëºí³ òóñò ìåäðë õîðøàš àââ.
Êèíü äàâõöàä àñòìà ãåì³ð ãåìòñí óëñò ä´œ áîëõèí ò´ë³ àðâí øàõó šèë õîîðàí ïîëèêëèíèêä ýð¢ë-ìåíäèí øêîë ñåêãäñìí. Õàðì ò´ðõä, ç³ðì óëñ ýì÷ä áèé³í ¢ç¢ëõèí îðìä òàíüë óëñèí ñ¢â-ñåëâã³ð ýì õóëäš àâ÷ òåð¢ã áóðóºàð îëçëíà. Òåã³ä èèì óëñò ä´œ áîëõàð ïóëüìîíîëîã Íàòàëüÿ Öåðåíîâà øèøëœ çàíÿòüñ äàâóëíà. Ïðåïàðàòûã ÷èê³ð îëçëš, äàðóíü ýð¢ë-ìåíäèí á³³äë³í ÿñðóëõèí òóñêàð ýì÷ ïàöèåíò áîëºíëà îíö ꢢíäí³. Ýìèã öàãëàíü îëçëš, ýì÷èí õ³ë³âðò á³³ñí óëñ õ´´ííü õàíëòàí ´ðãš, ñ¢â-ñåëâãíü òóñòà áîëñèã òåìäãëí³. Áàëºñíà ïîëèêëèíèêä ¢¢ëäš³õ ýð¢ë-ìåíäèí øêîëûí ¢¢ëäâð îëí ³ìòíä ãåì³í äèèëš, ÷èê àâã-á³ðö³ð á³³õä òóñëíà.
ÇÓÐÃÒ: ýð¢ë-ìåíäèí øêîëä
çàíÿòü áîëšàõ êåì
È.Ìóçðàåâàí öîêñí çóðã