"¥äã³ öàãò êåëí-óëñèí áàðèí á³³äë áîëí ÷èíð" ãèñí íåð³äëºò³ ñåêöèí ê´äëìøèã "Õàëüìã ¢íí" ãàçåòèí àõ ðåäàêòîð Ìåíêå Êîíååâ áîëí "Ñèòèì" ìåäèàáàãèí ãåíåðàëüí äèðåêòîð (Ñàõà Ðåñïóáëèê (ßêóòü) Ìàðèÿ Õðèñòîôîðîâà ºàðäš äàâóëâ. ²ð³ñ³í æóðíàëèñòíðèí íèèö³í³ àõëà÷ Âñåâîëîä Áîãäàíîâ ñ¢¢ðò îðëöà÷íðèã é´ð³š, òîîºàðí ö´í êåëí-óëñèí êåë, ñîéë, àâúÿñ-çàœøàëûíü õàäºëš,³ð¢í ÷èíðò³ êåðã ê¢ö³š³í³ò, óðìäàí ãååëãî, óðàëàí ç´ðòí ãèš äóðäâ. Ìåíêå Êîíååâ òàœº÷èí õàìãèí óóºí "Õàëüìã ¢íí" ãàçåò³ð äàìšàä, õàëüìã áàðèí òóóšèí òóñêàð èëäêë êåâ.

Ñåíòÿáðü ñàðèí 13-ä Ýëñòä, ïðàâèòåëüñòâèí Ãåðèí ñ¢¢ðèí çàëä, Îêòÿáðüñê ðåâîëþöèí 100 šèëèí ´´íä íåð³äñí Öóã³ð³ñ³í íîìèí êîíôåðåíö áîëâ. "²ð³ñ³í àëäð ðåâîëþö îðí-íóòãèí ¥ìí ¢çãèí êåëí-óëñèí šèðºëèí õààëºä" ãèš ýí íåð³äãäâ.

Ò´ðñê³í õàðñã÷ Àëäð ä³³í³ ´ìí õ´ ì´ñò³ä³í ´í÷ð³ä ¢ëäñí Ëèäà ꢢêèã ¢ðí óãà àâº-à⺠áåðãí õîéðíü àâàä ´ñêâ. Òåã³ä ýí ºàðëäñí ýê-ýöê³í ìåääãî áèë³, õ³ðíü, íåã ºàçðà ê´ãøäèí êåëñ³ð, ýäí Òåœ ºîëûí ýðãíä á³³ñí áîëíà. ¥í÷í Ëèäà Èâàíîâ Áàäìèí ꢢêí áîëàä ´ññí ì´í. Õ´´ò ýê-ýöêèí ºàðò ´ññí áèéíü ýí áèé³í õ´âò³ä òîîëäìí.

Îäàõí Ýëñòä Í. Ïàëüìîâèí íåðò³ òàœº÷èí Êåëí-óëñèí ìóçåéä "Ðåâîëþöèîííûé äåðæèòå øàã!" ãèäã º³³õ¢ë á¢ðä³ãäâ. Ýíòí Îêòÿáðüñê ðåâîëþöèí 100 šèëèí ´´íä íåð³äãäâ. Òåð ´äð ìóçåéä Ýëñò áàëºñíà 2-÷ òîéãòà äóíäûí øêîëûí ïèîíåðñê îðãàíèçàöèí ãåø¢ä âåòåðàíìóäûã áîëí òàëäàí ÷èãí óëñèã ê¢íäë³ä, òåäíä õàëüìïð áåëãëâ, ´ð÷äíü áè÷êí óëàí òàñì 碢â. Òàœº÷èí äðàìèí áîëí êîìåäèí Îðñ òåàòðèí àðòèñòíð íààä ò³â³ä, ø¢ëã¢ä óìøàä, Ñîâåòèí éîñíà öàã ¢ç¢ëâ. Ìóçåéä öóãëðñí óëñ òåäí³ õàéñí ëèñòîâêñ áîëí ýðñì¢äò ´ëã³ò³ ëîçóíãóä óìøâ.

Ìë êåëòíðèí ´äã³ öàãà ê´ãšìèí ôåñòèâàëü êåëºí ìàíà òàœº÷ä ñ³í àâúÿñò òîõðâ. Šèë áîëºí ñåíòÿáðü ñàðä Õàëüìãèí õîòë áàëºñí ê´ãšìèí õîòë áîëš, îëí óëñèí îíüãèã àâëíà. Õàëüìã Òàœº÷èí èñêóññòâèí à÷òà ¢¢ëä³÷, ²ð³ñ³í êîìïîçèòîðìóäûí Íèèö³í³ ãåø¢í Àðêàäèé Ìàíäæèåâ ýêëöèíü ò³âñí ôåñòèâàëü ñîéëûí šèðºëèí èê ÷èíðò³ éîâäë áîëš, àêàäåìè÷åñê ê´ãšìë³ îëí óëñèã òàíüëäóëšàíà. Ôåñòèâàëèí ýí ã¢í ó÷ð-óòõèíü áîëí îëí óëñèã íåãä¢ëš³õ ÷èíðèíü ýâð³ííü É´ð³ëèí ¢ãä³í ²ð³ñ³í ñîéëûí ìèíèñòð Â. Ìåäèíñêèé òåìäãëâ. Ê´ãšìèí ñîíüí ýí ¢¢ëäâðò îðëöà÷íðò ²ð³ñ³í êîìïîçèòîðìóäûí Íèèö³í³ ²³äðõí³ ³œãèí ¢¢ëä³÷íð É´ð³ëèí áè÷ã³í èëã³ñìí.

Òàœº÷èí ñîéëûí áîëí òóðèçìèí ìèíèñòåðñòâ Õàëüìãò "Ìàäí - íåã ´ðê-á¢ë" ãèäã ñîöèàëüí-ñîéëûí êåðã-¢¢ëäâð ºóðâäàä á¢ð䳚³í³. Ýíòí "Õàëüìãò ñîéë áîëí òóðèçì äåëãð¢ëëºí" ãèäã ãîñóäàðñòâåíí ïðîãðàììèí õàëõä áîëšàíà. ÐÊ-í Í.Ïàëüìîâèí íåðò³ Êåëí-óëñèí ìóçåéä òàœº÷èí êåëí-óëñèí, ñîéëûí öóòõëœãóäûí ýë÷íð, ÊÍÖ-í íîìòíð, áàº÷óäûí îðãàíèçàöñèí ãåø¢ä, îþòíð öóãëðâ.

Íàðòà, õàëóí çóí ìåäìš³í óãàºàð ò´ãñâ. Íàìð ýêëñí á³³í³. Çåð-çåìø, ò³ð³-òåìñí áîëâñðàä ýëâã áîëíà. Éèðèíä³í çóíè ÷èëã÷³ð - íàìðèí ýêëö³ð òåìñí äàëà áîëñí ó÷ðàð êèìä³ð õóëäãääã áèë³. Áîëâ ´äã³ öàãò áàçðèí ¢íèã øèíšëõë³, òèèãš êåëš áîëøãî.

Íåãõí ê¢í ³ìòí³ ò¢¢ê-òóóšèã õ¢âð¢ëš ÷àäõø ãèš èê ýðò³ñ ìåðãí óõàòíð êåëäã áèë³. ¥´ðä-õàëüìãóäûí Áîãä-áàãø Çàÿ-Ïàíäèò κòðºóí Äàëà êåëí-óëñèí òóóšä íåãëõí ä³êš ºàðäã ê¢¢í³ íåãí áîë÷êàä, óðäêñèí òóóšèã õ¢âð¢ëõ³ñ áèø, ýíäðê ´äð ê¢ðòë ñàëàä éîâš îäñí ´´ðä õàëüìãóäò à÷-òóñàí ¢ç¢ëš á³³í³. Òåðíü þóíäâ ãèõë³, ºîëëã÷ òàâí ó÷ðèíü äèã-äàðàºàð ò³âí, öóã òààíðò ìåä¢ëñâ.

Îäàõí òàœº÷èí ïðàâèòåëüñòâèí Àõëà÷ Èãîðü Çîòîâ "Âîëüíîå ýêîíîìè÷åñêîå îáùåñòâî" ãèäã öóã³ð³ñ³í îëíà íèèö³í³ (ÂÝÎ) âèöå-ïðåçèäåíò Ìàðãàðèòà Ðàòíèêîâàëà, ÂÝÎ-í âèöå-ïðåçèäåíò áîëí "Ýêîíîìè÷åñêàÿ ãàçåòà" áàðèí Ãåðèí íîìèí ºàðäà÷ Þðèé ßêóòèíëà, ÂÝÎ-í ïðåçèäèóìèí ãåø¢í áîëí "Ýêîíîìè÷åñêàÿ ãàçåòà" áàðèí ãåðèí ãåíåðàëüí äèðåêòîð Òàòüÿíà Êîçåíêîâàëà õàðºâ. Õàëüìãò ýí îëíà íèèö³í³ ðåãèîíàëüí ³œã á¢ðä³ãäõ ò´ð³ð ýí õàðºëòä ꢢíäâð áîëâ.

Øèäð ´ð¢í ê´äëìøò³í à亚 éîâàä íåã ñ³í í³³šë³ðí, Áàäìèí Ýðäíüë³, õàðºóâ. Ìàäí øèíêí áîñàä ê´äëìø¢ðí éîâš éîâõëà, Ýðäíü ê´äëìø³ñí õ³ðš éîâš. ¡¢ðì ò¢ðãí ä´œ ê¢ðãäã ýì÷³ð ê´äëí³. Êåç³í³ õàðºàä óãà áèäí çîãñàä êåñãò³í ꢢíäâèäí. Ýðäíü ýì÷ áîëàä ê¢¢í³ ýð¢ë-ìåíä õàðàä, ³ì àâðñíàñ íàíü îëí ñîíüí êåðã ê¢ö³í³.