Ñàðïàí ðàéîíà ñóðºóëü-ýðäìèí çàâåäåíüñ ÿºš øèí ñóðºóëèí šèëä áåëäñí³ òóñêàð ñóðºóëèí øèí šèëèí ´ìí ´ðãíä ðàéîíà ñóðºóëü-ýðäìèí çàëëòûí ºàðäà÷ Ãàëèíà Àëåêñååâíà ÁÎÉÊÎ êåëš ´ãñí áèë³. Ýí ꢢíäâðèã òàíà îíüãò òóñõàšàíàâèäí.
- Êàïèòàëüí ÿñâðèí èê êåìš³ò³ ê´äëìø Êèðîâñê äóíäûí øêîëä êåãäâ, ýí¢í³ éîâóäûã îäàõí òàœº÷èí Òîëºà÷ Àëåêñåé Îðëîâ ðàéîíà áîëí ñåë³í³ ºàðäâðëà õàìäàí èðš õ³ë³â. Òåð ìåò Óìàíöåâñê øêîëä ñïîðòçàëûí êàïèòàëüí ÿñâð ê¢ö³ãäš³í³. Àðøàí Çåëüìí³ ñåë³í³ øêîëä øèí îðà êåãäš³í³. Òàëäàí øêîëìóäò éèðèí ÿñâð, òåð ìåò ðàéîíà áè÷êä¢äèí äåëãðëòèí Öóòõëœä êàïèòàëüí ÿñâð ê¢ö³ãäâ. Öóã øêîëìóäò îäà äóëàí òóàëåòì¢ä, äóø òîñõãäõ.
Ñàäîâîå ñåë³í³ 1-÷ òîéãòà øêîëä á³³äã íåìð ãåð øèíð¢ëãäõìí. áîëõìí. Îäà ìàíà ðàéîíä ñóðºóëü÷íðèí òî ´ñ÷³í³, ýäí òàëäàí ºàçðàñ ÷èãí í¢¢š èðš³í³. Áè÷êä¢äèí ñàäìóäò áàñ ÿñâð êåãäš³í³, ýíä áîëõëà îäà äååð³í ÷ååð¢ä óãà. Øàðíóò ñåë³í³ ñàäèêä øêîëä áåëäëºí³ îíö áàã á³³í³.
-Òàíà ñóðºóëü÷íð ÿìàðàí ê¢ö³ìš³ðí îí÷ðíà?
- Ðàéîíà áîëí òàœº÷èí îëèìïèàäìóäò ìàíà ñóðºóëü÷íð šèë áîëºí îðëöš, í¢¢ðëã÷ îðì ýçëí³. Òåð ìåò Ìîñêâàä áîëäã Êóòàôèíñê îëèìïèàäò (ç´â-éîñíà ò´ð³ð) ìàíà ñóðºóëü÷íð áàñ šèë áîëºí îðëöíà. "Áè - ²ð³ñ³í èðãí" ãèäã Öóã³ð³ñ³í ìàðºàíä áèäí ñ³í àøò ê¢ðë³âèäí, òàœº÷èí ìàðºàíä ìàíà ñóðºóëü÷íð äèèëâð á³ðë³, îäà Ìîñêâàä áîëõ ôèíàëûí äåâñœä ýäí ìåäðë³í ¢ç¢ëõ. "Ìèíè áè÷êí Ò´ðñêí" ãèäã ìàðºàíà àøàð áèäí áàñ Ìîñêâàä áîëñí òîâ÷ëã÷ êåìä îðëöëàâèäí.
Òåð ìåò 1812 šèëèí Ò´ðñê³í õàðñã÷ ä³³í³ ðåêîíñòðóêöä Øàðíóò ñåë³í³ ñóðºóëü÷íð Áîðîäèíîä áîëñí èê êåðã-¢¢ëäâðò öåðã³ ñ³í áåëäâð³í ¢ç¢ëâ. Òåð ìåò "Áè Õàëüìã Òàœº÷èí èðãíâ" ãèäã ìàðºàíä ìàíà ðàéîíà øêîëìóäûí ýë÷íð ä´ðëäë³. "Íîìèí õààëºä êåñí ò¢ð¢í èøêäë" ãèäã ìàðºàíä ìàíà ñóðºóëü÷íð èê ê¢ö³ìš á³ð³ä, Ìîñêâàä áîëñí òîâ÷ëã÷ äåâñœä îðëöëà.
- Ñïîðòûí õàëõàð ýäí ÿìàðàí ¢çìšä ê¢ðâ?
- Ìàíàä óéí íàñòà ñïîðòñìåíì¢ä áàñ áຠáèø. Áîêñåðì¢ä ²ð³ñ³í ìàðºàíä îðëöš îí÷ðíà. ¡ëã¢ðíü, ìàíà ñóðºóëü÷ Äàíèëà Ñêâîðöîâ ÞÔÎ-í ä´ðëä³íä 2-÷ îðì ýçëâ, îäà ýí¢ã ²ð³ñ³í õàìöó êîìàíäûí õàíüä îðóëš àââ, ÿºàä ãèõë³ îäàõí Òþìåíü áàëºñíä áîëñí ²ð³ñ³í ÷åìïèîíàòä 2-÷ îðì ýçëâ. Ýí¢í³ äàìøóëà÷íü - Âàñèëèé Âëàäèìèðîâè÷ Ñêâîðöîâ. Øàðíóò ñåë³íä íóìàð õàðâà÷íð ´ñ÷³í³, ýíä øèøëœ êëóá á³³í³, á³³ðí ꢢêä-ê´â¢ä ýíä ñààäãàð ìåðãí³ð õàäã äàñ÷àíà.
-Òàíà ñóðºóëü÷íð òàœº÷èí îëèìïèàäò ÿºš îðëöíà?
- Îðñ êåëí³ îëèìïèàäò Øàðíóòà ñåë³í³ øêîëûí áîëí Ñàäîâîå ñåë³í³ 2-÷ òîéãòà øêîëûí ýë÷íð éèëºðí³. Ôèçêóëüòóðèí îëèìïèàäò Ñàäîâîå ñåë³í³ 1-÷ òîéãòà ÑÎØ-èí 10-÷ êëàññèí ñóðºóëü÷íð ´´ä³í àøò ê¢ðí³.
- Çóíà öàãò áè÷êä¢ä áîëí àðâòíð ÿºš àìðíà?
- Îäàõí "Àñòðàõàíñêèå çîðè" ëàãåðüò 22 ê¢í ºàð÷ éîâëà. Íàëü÷èê áàëºñíä á³³õ ñàíàòîðüò 1 ñóðºóëü÷ àìð÷àíà. Êåñã ꢢêä îëíä òåìäãò³ "Àðòåê" áîëí "Îðëåíîê" ëàãåðüì¢äò àìðíà, òèèã³ð³í éîâõ ç´â ýäí ýâð³í àâíà, ïîòðòôîëèîºàí, ýâð³ííü ê¢ö³ìš³í ¢ç¢ë³ä, òàëäàí ꢢêäë³ ìåé³ðêš, ýäí³ õîîðíä áîëäã ä´ðëä³íä äèèëâð á³ð³ä, Õàð òåœãñèí ê´â³ä îäíà. Òèèãš ýäí ä´ðëä³íä îðëöäãèã, ýâð³ííü áèëã-ýðäì³í ¢ç¢ëäãèã áè÷êí³ñí àâí äàñíà. Áàãøíð ýäíä áàñ ä´œ áîëíà.
Òàíà ñóðºóëü÷íðò áîëí áàãøíðò ñóðºóëèí øèí šèëä óëì ´´ä³í ê¢ö³ìš îëí õàëõàð á³ðš éîâòõà ãèš äóðäšàíàâèäí.
Ò¡ÐÂ²Í ªóíà

¥öêëä¢ð ²ð³ñ³í Îðí-íóòãèí Õ¢¢âèí äåïóòàò Áàòîð Àäó÷èåâ îëí ꢢíë³ õàðºš, ýäíèã ¢¢ì¢ëš³õ ò´ðì¢äë³ òàíüëäâ.
Ò¢ð¢ë³ä òàœº÷èí íåã ñåë³íä á³³äã ꢢêä ê¢í îðš èðâ. Ýí öåâð õàëüìã êåë³ð ýâð³ šèðºëèííü, ´ðê-á¢ëèííü òóóšàð õóâàëöâ. Áàòîð Êàíóðîâè÷ áàñ ò´ðñêí êåë³ðí ꢢíäñíü áàõìšòà áîëâ. Ýí ꢢêä ê¢í íàñí-šèðºëèííü òóðøàðò ìàë, òàêà-øîâó ´ñêš, õîøò ê´äëš éîâñìí. Áîëâ íåã ¢âë èê øóóðºí øóóðàä, çóä áîëñí ó÷ðàð ìàëíü ¢êš. Õ´´ííü õîøàí õóëäàä, ìàë àñðõ àðºíü òàñðñìí. Îäà à÷íð-çååíðò³í ä´œ áîëõàð ê´â¢ò³º³í ñåë³í³ ýäë-àõóí õàëõàð ê´äëõ ñåäêë ýí¢íä á³³í³. Òåã³ä äàññàðí õîøò ê´äëš, õ´ä ´ñêõ ñàíàòà. Ýí òóñò Áàòîð Àäó÷èåâàñ ä´œ áîëõèã ñóðâ.Òåð äàðóíü õ³ð¢ ´ã÷ ÷àäøãîâ, óõàëõ êåðãò³ ãèš Áàòîð Êàíóðîâè÷ êåëâ.
Òàœº÷ä íåðíü òåìäãò³ ê´ãìš÷, îëíà ¢¢ëä³÷ Áîðèñ Óäæàåâ õàëüìã êåë õàäºëëºíà ÷èíâðò³ ò´ðèã áîñõâ. Áîðèñ Íèêîëàåâè÷ ò´ðñêí êåë äåëãð¢ëëºí³ òóñê ïðîãðàìì óõàëàä ºàðºš. Øêîëìóäò ñóðºóëèí õ´´í ýí ïðîãðàììèã îëçëš, ꢢêä-ê´â¢äò õàëüìã êåë çààš äàñõõ ñåäêë 碢š³í³. Áîëâ òàœº÷èí áîëí áàëºñíà ñóðºóëü-ýðäìèí õàëõèí ºàðäâð ýí¢í³ ñåäâ³ðèã 䴜횳õø ãèš ýí ºóíäëàí ìåä¢ëâ. Ò´ðñêí êåë³í õàäºëëºíà êåðã ýíòí ³ð¢í êåðã, ýðê áèø ä´í áîëõâ ãèš Áàòîð Àäó÷èåâ èòê¢ëâ.
Öààðàíäíü Öåëèíí ðàéîíà Òðîèöêîå ñåë³í³ñ íåã ìåä³ò èðš, çîâëœãàí ìåä¢ëâ. Ýí îëí ê¢í á³³äã ãåðò á³³í³. Õîéðäã÷ äàâõðò á³³õ ïàòüðíü îäà ãàç óãà. Þœãàä ãèõë³ ´ð³í ´ã÷³õø ã躳ä ãàç ´ãäã³í óóðóë÷êš. Ìåä³òèí êåëñ³ð, ðàéãàç ñ÷åò÷èêíü õóó÷í ã躳ä òåð¢ã³í ñîëüòí ã躳ä íåê³ä á³³š. ijê³ä áîëõëà ñàð áîëºí ãàçèí ò´ë³ 2,5 ì蜺í àðñëœ àâõ êâèòàíö èðäã áîëâ. Çóíè ñàðìóäò ãåðèã äóëàòõõø, ãåðò çóã íåã ãàçèí áåø á³³í³, îœäàí á³³öèí òåõíèê îëçëãäšàõø, ´äð íåã ñààš ãàç îëçëš õîò ÷àíãäíà, þœãàä ãàçèí ò´ë³ òèèì äàëà ì´œã àâ÷àõìá ãèš ìåä³ò ñàíàëäš êåëâ. Øèí ñ÷åò÷èê õóëäš àâàä ò³âõ³ð ñåäõë³, ãàçèí òóðâàã êåð÷³ä àâàä õàé÷êš. Òåã³ä øèí õóëäš àâñí ñ÷åò÷èê ò³âõ àðº óãà áîëšàíà. Ãàçèí ì´œãí³ 16 ì蜺í àðñëœãà ´ðí òîãòš. Òåã³ä òåð ì´œãèã íåêš³í³, òåð ì´œãèã ´ãõë³, òèèãõë³ ïàòüðòíü ãàç ´ãõ ãèš. Ãàç òåòêëºí³ îðãàíèçàöä ýðëº îðóëëàâ, áîëâ ò´ðì õàºëãäšàõø. Ýñ îëçëñí áîëâ ÷èãí ãàçèí ò´ë³ òèèì äàëà ì´œã íåêš³í³. Áè÷êí ïåíñ³ðí òåš³ë êåº³ä ºàíöàðí á³³õ ìåä³ò³ çàëó àëüäàñ òèèì äàëà ì´œã àâõìá ãèñí ñóðâð ¢¢äí³.
Óäàí áîëëãî ºàçà êèèòðõ. ߺš öààðàíäíü ìåä³ò ãåð³í äóëàòõõàí ìåäš³õø. Îíö ýâð³ ãåðò á³³ñí áîëõëà áåø òîñõàä, ãåð³í äóëàòõõìí á³³š ãèš ìåä³ò çîâëœãàí ìåä¢ëš êåëâ. Ýí êåðã-ò´ðë³ çàëºëäàòà öóã öààñàí ¢ëä³òí, òàíà ò´ðèã õàºëõä í´êä áîëõ àðº õ³³õâèäí ãèš Áàòîð Êàíóðîâè÷ êåëâ.
Ýí ´äð àðâ øàõó ê¢í Îëíà ïðèåìíä èðš, îëí ç¢ñí õàëõèí ò´ðì¢ä³ðí õóâàëöš, ä´œ-í´êä áîëõèã äåïóòàòûã ñóðâ. Áàòîð Àäó÷èåâ ê¢í áîëºíèã îíüãàí ´ã÷ ñîœñš, ³ìòèã ýëãí-ñàäí êåâò³º³ð òåâ÷š, àäºì óãàºàð ýäíë³ ê¢¢íäš, ñàíàºàðí ýäíä çîâš, ä´œ áîëõ ñåäêë³í ìåä¢ëâ.
Ìàðãàðèòà ÀÐÇÀÅÂÀ

Ñåíòÿáðèí íåã øèíä òàœº÷èí Òîëºà÷ Àëåêñåé Îðëîâ Ê´ò÷íð ñåë³í³ îëí ïðîôèëüò³ ãèìíàçèí ñóðºóëü÷íðëà, áàãøíðëà áîëí ñåë³í³ á³³ðí ³ìòíë³ õàðºš, òåäíèã Ìåäðëèí ´äðë³ é´ð³â. Ñóðºóëÿí óëì ñ³³í³ð äàñ÷, ã¢í ìåäðë õîðøàš àâòí, ýð¢ë-ìåíä á³³òí, áàãøíðàí ñîœñòí,- ãèš ýí ê´â¢ä-ꢢêäò êåëâ.
Ýí áàéðèí õàðºëòä òåð ìåò òàœº÷èí ñóðºóëü-ýðäìèí áîëí íîìèí ìèíèñòð Íèêîëàé Ìàíöàåâ áîëí ðàéîíà Òîëºà÷ Ñàíàë Ãîäæóðîâ, øêîëûí äèðåêòîð Èãîðü Ýíååâ îðëöâ. Íåãäã÷ êëàññèí ñóðºóëü÷íð ø¢ëã¢ä êåëš èðñí óëñèã áàéðëóëâ. ijê³ä øêîëûí àíñàìáëèí ñóðºóëü÷íð õàëüìã êåëíä íåð³äñí äó äóóëàä, àâúÿñàí, êåë³í áè÷³ ìàðòòí ãèš òîäëóëâ.
Äàðóíü òàœº÷èí Òîëºà÷ ¢ã êåëš, áàãøíðèã áîëí ñóðºóëü÷íðèã áàéðèí ´äðë³ é´ð³â: - Ò¢ð¢í áîëš Ê´ò÷íð³ ðàéîíä Ìåäðëèí ´äð òåìäãëš³õ êåìä èðš³í³â. Òàíà öóòõëœ ñåë³íä íåãäã÷ êëàññèí ñóðºóëü÷íðèí òî ´ñ³ä éîâíà, òèèì êåâ³ð òàíà ò´ðñêí ïîñåëîê ´ðãšš, öåöã³ðš éîâíà, òåðíü éèð ñ³í òåìäã.
Ýí ´äð ñåäêë³í ´ã÷ ê´äëš³õ öóã áàãøíðò õàíëòàí ´ðãõ³ð ñåäë³â, öóã òàäíä òàíà ñóðºóëü÷íðò áàò ýð¢ë-ìåíä, ýâèí ñ³³õí šèðºë ýäëš á³³òí ãèš é´ð³š³í³â. Èðã÷ šèëä òàíà øêîëä êàïèòàëüí ÿñâð ýêëõ, òèèì ñ³í òààëä ñóðºóëü÷íð óëì ñ³³í³ð ñóð÷ êåñã ê¢ö³ìš á³ðš ÷àäõíü ëàâòà. Òèèì êåâ³ð Ìåäðëèí ´äðèã äàðóê šèëä òàäí ò´ð¢ö òàëäàí òààëä òîñõò ãèš áàò èöãò³ á³³í³â, - ãèâ.
Äàðóíü àðâí íåãäã÷ êëàññèí ñóðºóëü÷íð øêîëä ò¢ð¢í áîëš èðñí áè÷êä¢äò áåëã¢ä³í á³ð¢ëš ´ãâ. ijê³ä øêîëàí 45 šèë õîîðàí ò´ãñ³ñí óëñèí íåðí äååð³ñ Âèêòîð Êîíûøåâ êåëâ, ýäí³ áàãèí íåðí äååð³ñ ãèìíàçüä ýâð³ ¢íò³ áåëã³í ´ãâ. Öààðàíäíü 11-÷ êëàññèí ñóðºóëü÷ ¢ã êåëš, îäà ñóð÷àõ ꢢêä-ê´â¢ä Ê´ò÷íð³ ºàçðòàí, òàœº÷äàí èòêëò³ èðãíì¢ä áîëš ´ñòõ³, ãèìíàçÿí áè÷³ ìàðòòõà ãèš é´ð³â.
Ýê-ýöêíðèí íåðí äååð³ñ õàëüìã êåë³ð áàñ é´ð³â. Òèèì êåâ³ð Ê´ò÷íðò ò´ðñêí êåë³í, àâúÿñàí ýñ ìàðòšàõàí áè÷êä¢ä ÷èãí, ýê-ýöêíð, áàãøíð ìåä¢ëâ. Áàéðèí êåðã-¢¢ëäâðèí õ´´í òàœº÷èí Òîëºà÷ ãèìíàçèí õîò-õîë áåëääã áëîêèã áîëí ñïîðòçàëûã õ³ë³â. Ýíä êàïèòàëüí ÿñâð êåãäñí á³³í³, öóãíü ñóðºóëèí øèí šèëä áåëí. Òèèì êåâ³ð ãèìíàçèí ñóðºóëü÷íð ôèçêóëüòóðèí êè÷³ë³í ñ³í òààëä äàâóëš, îëí ç¢ñí ñåêöä çàíÿòü êåš ÷àäõ. Øèìò³-ø¢¢ñò³ õîò-õîë ÷èãí ýäíä áåëäõ.
Äàðóíü Àëåêñåé Îðëîâ Ê´ò÷íð ñåë³í³ óóëüíöñàð òîñõñí õààëºñèã, öààðàíäíü ýðê áèø ÿñðóëãäõ óóëüíöñèã õ³ë³š, õààëº òîñõëºí Ê´ò÷íð³ ðàéîíä øèí šèë³ñ àâí ¢çìšò³º³ð èêäõ ãèš òåìäãëâ. Öààðàíäíü äåëåãàö Ê´ò÷íð³ ðàéîíà "Ðîäíè÷îê" ëàãåðüò îäâ. Ýíä áàñ äèãò³-äàðàòà ÿñâð êåãäâ, òåð êåðãò òàœº÷èí áþäæåò³ñ 4 ñàé áîëí ðàéîíà õàçíàñ 400 ì蜺í àðñëœ ºàðºãäâ. Ëàãåðèí êîðïóñò òåðçì¢ä ñîëüãäâ, óñí îðóëãäâ. Ýí šèëèí çóíàð ýíä 4 ñåëã³íä 300 øàõó ñóðºóëü÷ ºàíöõí Ê´ò÷íð³ ðàéîíàñ áèø, áîëâ Îêòÿáðüñê, Ñàðïàí, ÁຠĴðâä³ ðàéîäàñ ꢢêä èðš ñåðãìšò³º³ð àìðâ.
4-÷ ñåëã³í õàëüìã êåëíä áîëí àâúÿñò íåð³äãäñìí. Êåñã ðàéîíà ꢢêä-ê´â¢ä îëí ç¢ñí íààäíà, òðåíèíãèí éîâóäò õàëüìã êåë äàñâ, òåð äàññí ìåäðë³í ¢ç¢ë³ä êîíöåðò, áè÷êí íààä ò³ââ. Ìàíà ëàãåðü êåëí-óëñèí áîñõìšèí öóòõëœä õ¢âð³ä ÷èãí á³³õ ãèš äèðåêòîð Çîÿ Óòàäæèåâà òåìäãëâ. Ìåäðëèí ´äð áîëñí áèéíü ñóðºóëü÷íðèí áàã ýíä îäà ÷èãí àìðà, óäë óãà ýäí øêîëäàí îäõ. ijê³ä ýäíèã õàëüìã êåë³ð Àëåêñåé Ìàðàòîâè÷ é´ð³â. Òàäí ýíä êåëí-óëñèí àâúÿñèí, òóóšèí òóñêàð êåñã òîîò ìåäš àââò, òåð¢í³ òóñêàð ãåð òàëàí èð³ä ¢¢ðì¢äò³í, ýëãí-ñàäíäàí êåëš ´ãõò ãèš òàœº÷èí Òîëºà÷ òåìäãëâ.
Öààðàíäíü äåëåãàö Åðãåíèíñêèé ñåë³íä èðâ. Ýíä øèí ñîéëûí Ãåð òîñõãäâ. Ýí îáúåêòèí òóñêàð òàœº÷èí ñîéëûí ìèíèñòð Õîíãð Ýëüáèêîâ êåëš ´ãâ. Óò-òóðøòàí 21 ñàé àðñëœ ôåäåðàëüí áþäæåò³ñ, 4, 5 ñàé òàœº÷àñ áîëí 2 ñàé ðàéîíàñ ºàðºãäâ. Ó-ñàðóë ãåðò ÿìàðàí ÷èãí îëíà êåðã-¢¢ëäâð á¢ð䳚 áîëõìí. Àëåêñåé Îðëîâ öóãèíü õ³ë³š, ñ³í ÷èíðò³º³ð òîñõëòûí ê´äëìø ê¢ö³ãäñèíü òåìäãëâ. Äàðóíü òàœº÷èí Òîëºà÷ Åðãåíèíñê äóíäûí øêîëä èðâ, ýíä öóãíü øèí šèëä áåëí - ñïîðòçàëä áîëí õîò óóäã çàëä, êëàññìóäò êàïèòàëüí ÿñâð êåãäñí á³³í³, ýðìäãò³ áè÷êä¢äèí ò´ë³ ÷èãí ýíä öóã òààë òîãòàãäâ.
- Öóã ðàéîíà ýêîíîìèêèí, ñåë³í³ ýäë-àõóí ¢çìæíü ìó áèø. Ñîöèàëüí õàëõàð õ³ë³õë³, Ê´ò÷íð ñåë³í³ 3 óóëüíö àñôàëüòàð á¢ðêãäâ, áîëâ òåð ê´äëìøèã öààðàíäíü êåõ êåðãò³ - òðîòóàðìóä, ãåðë ´ãäã òîîòûã òîñõõ êåðãò³. "Áàëºñíà ñ³í òààëòà á³³ö" ãèäã õàëõàð Ê´ò÷íð ñåë³íä îäà äååð³í ò´ñâ óãà, ðàéîíà øèí ºàðäâð òåð êåðãèã ê¢ö³õ ãèš ñàíšàíàâ Àëåêñåé Îðëîâ òåìäãëâ.
Òåð ìåò Ê´ò÷íð³ ðàéîíä ìàë àëäã, ìàõ ýä-áîä êåäã ïðåäïðèÿòü òîñõõ êåðãò³. Îäà áîëõëà øêîëìóäò òàëäàí ðàéîäàñ àâ÷ èðñí ìàõàð õîò-õîë êåí³, òåðíü ñ³í éîâäë áèø. Óñíà ò´ð õàºëõèí ò´ë³ ñêâàæèí áóðºóäàä, òåð ò´ðèã õàºëõìí, ò¢¢í³ ò´ë³ öåâðëäã óñòàíîâêñ êåðãò³. Ôåäåðàëüí éîñí ýí òóñò îäà äååð³í øóíëòàí ¢ç¢ëš³õø. Ýí ò´ð õàºëëºíä àðäíü îðš îðëöš ì´œã îëš àâõ êåðãò³. Ýí ´äð ñåíòÿáðèí íåã øèíä Ýëñò¢ð ëåâîêóìñê öåâð óñí èðâ.
Òèèãš ôåäåðàëüí ïðàâèòåëüñòâëà õàìäàí ñîöèàëüí äåëãðëòèí ïðîãðàììèã šèðºëä òîõðàõ êåðãò³. Òåð òîîä ÑÄÊ-í õàëõàð ê¢ö³ñí ê´äëìø ñ³í. Ýí šèëèí ÷èëã÷ ê¢ðòë áàñ ö´´êí ÑÄÊ ýäëâðò îðõ, òàëäàí ñîöèàëüí ò´ðì¢ä òèèì éîâóäòàºàð ê¢ö³ãäõ ç´âò³ ãèš òàœº÷èí Òîëºà÷ çààâ.
Ò¡ÐÂ²Í ªóíà

Àâãóñò ñàðèí 29-ä òàœº÷èí Òîëºà÷ Àëåêñåé Îðëîâ Ïðèþòíà ðàéîíä îäâ. Ýíä ñóðºóëü-ýðäìèí õàëõ, õààëº òîñõëºí, ñåë³í³ ýäë-àõó, ñîöèàëüí ñàëâð ÿìàðàí éîâóäòàºàð äåëãðš³õèã á¢ðòêš õ³ë³â.
Ê´äëìø÷ éîâëºíà ýêëö³ð ýí¢ã Ïðèþòíà ðàéîíà ìåš³ä ÐÌÎ-í òîëºà÷ Èâàí Êðàâ÷åíêî, Ïåñ÷àíîå ÑÌÎ-í àõëà÷ Âàëåðèé Áîëäàííèêîâ òîñâ. Öààðàíäíü ýäí Ïåñ÷àíîå ñåë³í³ äóíäûí øêîëä èðš, ýíä ñïîðòçàëûí êàïèòàëüí ÿñâð ÿºš êåãäñèíü õ³ë³â. Ê¢ö³ñí ê´äëìøèí ÷èíðíü ìó áèø, òåã³ä îäà øêîëûí ñóðºóëü÷íð ñ³í òààëä öîãö-ìàõìóäàí áàòðóëš, ñóë öàãàí òóñòàºàð äàâóëõ. Øêîë ñóðºóëèí øèí šèëä áåëí, öóã êëàññìóäò áàñ ÿñâð êåãäâ ãèš Ïðèþòíà ðàéîíà ñóðºóëü-ýðäìèí ºàðäà÷ Ñâåòëàíà Ñàíäæèåâà áîëí øêîëûí äèðåêòîð Ðóñëàí Öóòàåâ ö³³ëºâð ´ãâ.
Áîëâ øêîëûã õ³ë³ñí³ éîâóäò øèí, ñóðºóëü÷èí ´ñëòë³ èðëö¢ëäã ïàðò óãà áîëš ºàðâ. Òåð ò´ðèã òàœº÷èí Òîëºà÷ "Ëóêîéë" êîìïàíÿ ºàðäâðëà áîîöà áàòëàä õàºëñìí. Òåã³ä Ïðèþòíà ðàéîíä ÿºàä òèèì á³³äë ó÷ðñíà òóñêàð àâãóñòûí 30-ä Ãîðîäîâèêîâñêä áîëñí ñåëâëö³íä òîäðõà ꢢíäâð òîãòàâ ãèš Àëåêñåé Îðëîâ îíö çààâ. Ïðèþòíà ðàéîíà ºàðäà÷ òåð¢íä áàñ îðëöâ.
Öààðàíäíü òàœº÷èí Òîëºà÷ Âîðîáüåâêà ñåë³í òàë éîââ. Ýíä äåëåãàöèã á³³ðí ÑÌÎ-í àõëà÷ Ïàâåë Íåìàøêàëîâ òîñâ. Àëåêñåé Îðëîâ Ò´ðñê³í õàðñã÷ Àëäð ä³³íä ³ìí³ñí õàºöñí ä³³÷íðèí ìåìîðèàëä öåöã¢ä ò³ââ. ijê³ä îäàõí êàïèòàëüí ÿñâð êåñí Âîðîáüåâê ñåë³í³ ñîéëûí Ãåð îäš õ³ë³â, ýí ãåðèí òîñõëòä ÷èãí äóòó-äóíä éèëºãäâ, ºàçà áîëí ôîéåä ÿñâð êåãäš³í³, áîëâ ºîëëã÷ çàëä êåñí þìí óãà, íàì äóëàíà ñåòü ñîëüãäàä óãà.
Ýí ò´ð³ð òàœº÷èí âåäîìñòâèí ºàðäà÷íð áàñ Ãîðîäîâèêîâñêä òîîöàºàí ´ãõ ç´âò³ ãèš Àëåêñåé Ìàðàòîâè÷ òåìäãëâ. Âîðîáüåâê ñåë³í¢ð ê¢ðäã õààëºèã ÿñëºíä ä´œ áîëòí ãèš ÑÌÎ-í àõëà÷ Ïàâåë Íåìàøêàëîâ ñóðâ. Ýí ò´ðèã äàðóê šèëä õàºëš áîëšàíà ãèš Àëåêñåé Ìàðàòîâè÷ õ³ð¢ ´ãâ. Âîðîáüåâñê øêîëä ÷èãí äàðóê šèëä êàïèòàëüí ÿñâð êåãäõ, ýíä 100 øàõó ñóðºóëü÷ ñóðíà.
Òåð ìåò ñåë³í³ ýäë-àõóí äåëãðëòèí ò´ðì¢äò òàœº÷èí Òîëºà÷ ºîë îíüãàí ´ãâ. Ïðèþòíîå ñåë³íä èð³ä, "Âîðîáüåâ À.È." ÊÔÕ-í ïðîèçâîäñòâèí óëûã áîëí çåðíîòîêèã õ³ë³â. Ýíä ðàéîíà ÀÏÊ-í äåëãðëòèí ³œãèí ºàðäà÷ Èâàí Öåäååâ áîëí ÊÔÕ-í ºàðäà÷, àðºëà÷ Àëåêñàíäð Âîðîáüåâ ö³³ëºâð ´ãâ. Ýäë-àõóä îäàõí ñåë³í³ ýäë-àõóí òåõíèê ´ããäâ, òåã³ä ê´äëìøèí éîâóäûã ýäí ò¢ðãä¢ëš ÷àäõ.

Àâúÿñò òîõðñàð, ñåíòÿáðü ñàðèí 1 øèíä áèäí öóãòàí Ìåäðëèí ´äð òåìäãëí³âèäí. Ýí ñ³í ´äðë³ îëí ³ìòèã òàœº÷èí Òîëºà÷ Àëåêñåé Îðëîâ é´ð³â. "Ê¢íäò³ áàãøíð, ñóðºóëü÷íð, îþòíð, ýê-ýöêíð áîëí ñóðºóëü-ýðäìèí õàëõèí âåòåðàíìóä! Ñåíòÿáðèí íåã øèí ýíòí ºàíöõí Ìåäðëèí ´äð áèø, øêîëûí ãåðèí ýðê ò¢ð¢í áîëš àëõš îðšàõ áè÷êä¢äèí, íåãäã÷ êëàññèí ìàíà ñóðºóëü÷íðèí ò´ë³ ýäí³ šèðºëèí ÷èíðò³ äåâñœíü áîëšàíà.
Ìåäðëèí äåëê³ä îðóëšàõ ´ðãí áîëí äàëà ñîíüí òîîòàð ýäí³ ñåäêëèíü àâëñí õààëº ýäí³ ´ìí ñåêãäš³í³. Ýí ´äð òåäíä ñîíüí áîëí ñ³í òåìäãò³ ñóðºóëèí îí÷òà ýêëöíü áîëòõà! Àõ êëàññèí ñóðºóëü÷íðèí, óäë óãà øêîëàí ÷èë³õ àðâòíðèí ò´ë³ ýíòí áàñ èê ÷èíðò³ ´äð áîëšàíà, ýäí ´´ðõí èðã÷ä³í ýðäì³í ø¢¢š àâ÷ îþòíðèí šèðºëèí õààëºä îðõ.
Áàéðèí ýí ´äðë³ ìàíà òàœº÷èí áàãøíðò ç¢ðêíè õàíëòàí ´ðãš³í³â, ýäí³ äààâðòà, ¢¢ä³ã÷ ê¢÷-ê´ëñí³ àøò áè÷êä¢ä áàò ìåäðë àâíà, øàãøàâäûí, ¢¢ä³ã÷ ê´äëìøèí, ýð¢ë-ìåíä àâã-á³ðöèí ñóðºìš àâíà", - ãèš É´ð³ëèí áè÷ãò êåëãäš³í³.
Òåð ìåò Ìåäðëèí ´äðë³ áàãøíðèã, ñóðºóëü÷íðèã áîëí òåäí³ ýê-ýöêíðèã, îþòíðèã òàœº÷èí Óëñèí Õóðàëûí (Ïàðëàìåíòèí) Àõëà÷ Àíàòîëèé Êîçà÷êî áîëí ïðàâèòåëüñòâèí Àõëà÷ Èãîðü Çîòîâ, ²ð³ñ³ä Îðí-íóòãèí Õ¢¢âèí äåïóòàòíð Ìàðèíà Ìóêàáåíîâà áîëí Áàòîð Àäó÷èåâ é´ð³š, ýäíä áàò-ýð¢ë-ìåíä, ìàœíà òèíüãð šèðºë ýäëš á³³òí ãèš é´ð³â.
***
Àâãóñò ñàðèí 31-ä ìàíà òàœº÷ä áîëí îðí-íóòãò ²ð³ñ³í âåòåðèíàðí ê´äë³÷èí ¥äð òåìäãëí³. Ýí ñ³í ´äðë³ ñàëâðèí ê´äë³÷íðèã áîëí âåòåðàíìóäûã òàœº÷èí Òîëºà÷ Àëåêñåé Îðëîâ é´ð³â. "Òàäí ´ð-´â÷ öàºàí ñåäêëèí ýðäì ø¢¢š àââò, òàœº÷ä âåòåðèíàðí áîëí ìàëûí ãåì³ñ ñàãëóëëºíà êåðãò òàäí èê ò³âö³í îðóëšàíàò.
Ìàíà òàœº÷ä ìàë ´ñêëºí ñåë³í³ ýäë-àõóí õàìãèí ÷èíðò³ ñàëâðíü áîëšàíà, òàíà ´äð áîëºíà äèãò³-äàðàòà ê´äëìøë³ îëí ³ìòí³ ýð¢ë- ìåíä, ýäë-óóøèí öåâð-öåð, ³³ìøã óãà á³³äë èðëöí³, ìàë ´ñêëºí³ êåñã ê¢ö³ìšèã òàäí òåòêí³ò.
Áàéðèí ýí ´äðë³ ýðäìä³í èòêëò³ ê¢÷-ê´ëñí³ ò´ë³, òàäíä ñ³í ñóðºìš ´ã÷³õ ñàëâðèí âåòåðàíìóäò èê õàíëòàí ´ðãš³í³â. Ýâð³ àìð áèø ê¢÷-ê´ëñ³ðí òàäí òàœº÷èí ñîöèàëüí-ýêîíîìè÷åñê äåëãðëòä èê ò³âö³í îðóëšàíàò",- ãèš É´ð³ëèí áè÷ãò êåëãäš³í³.
Õàëüìã Òàœº÷èí íåôòèí, ãàçèí áîëí ò¢ë³í³ ïðîìûøëåííîñòèí ê´äë³÷íðèã áîëí ýí ñàëâðèí âåòåðàíìóäûã Òàœº÷èí Òîëºà÷ Àëåêñåé Îðëîâ é´ð³â. Ýíäð áèäí ç´ðãò³ áîëí àìð áèø ýðäìò³ óëñèã òåâ÷š é´ð³š³í³âèäí. Ýäí îëí ³ìòí³ ñ³í òààëòà á³³äë-šèðºë òåòêš, òàœº÷èííü äåëãðëòä, ²ð³ñ³í ýêîíîìè÷åñê óë-ñ¢¢ðèã áàòðóëëºíä ç´âò³ ò³âö³í îðóëíàò, -ãèš É´ð³ëèí áè÷ãò êåëãäš³í³.
Òåð ìåò ²ð³ñ³í âåòåðèíàðí ê´äë³÷íðèã áîëí íåôòèí, ãàçèí ïðîìûøëåííîñòèí ê´äë³÷íðèã, ýí õàëõñèí ñïåöèàëèñòíðèã áîëí âåòåðàíìóäûã òàœº÷èí Óëñèí Õóðàëûí (Ïàðëàìåíòèí) Àõëà÷ Àíàòîëèé Êîçà÷êî áîëí ïðàâèòåëüñòâèí Àõëà÷ Èãîðü Çîòîâ é´ð³š, ýäíä áàò-ýð¢ë-ìåíä ýäëš áîëí óëì ´´ä³í ê¢ö³ìš á³ðõèã äóðäâ.
Ìàíà 糜ã÷

Äàëà ëàìèí ãåã³í îëí ³ìòíë³ õàðºõëàðí áóéí÷ ñåäêëèí, òåñâðèí òóñêàð îíüäèí êåëš, àðº á³³õë³ ´´ðõí óëñòàí ä´œ áîëòí ãèñí ñåëâã ´ãí³. Çóã áèéèííü òóñêàð óõàëõìí áèø, ºàçð äååð á³³õ ³ìò³-êèèò³ þìíà òóñêàð çàëüâðš, îëíà ò´ë³ òóñòà áîëõàð ç¢òêõ êåðãò³ ãèš ìàíà Áàãø êåëí³. Òèèì ñóðºìš Áåìáåòîâèõí³ îëí ¢ðò³ ´ðê-á¢ëä ýê-ýöêíü ꢢêäò³í áàñ ´ãäã á³³ñìí ãèš "Äàðè äîáðî" ãèäã áóéí÷ ñåäêëèí ñàœãèí ïðåçèäåíò Ýëüçà Øàìîâà êåëí³. 2014 šèëä á¢ðä³ãäñí ñàœ òàœº÷èí ãåìò³-øàëòãòà áè÷êä¢äò áîëí ýäí³ ýê-ýöêíðò ä´œ-òóñàí ê¢ðãš, ê¢íä ãåìèã äèèëõä, îëí ç¢ñí ò´ðì¢ä õàºëõä ä´œ áîëš ¢¢ëäš³í³.

Õàðì ò´ðõä, áຠêåëí óëñèí êåëí ìàðòãäàä éîâíà. Ýí éîâäëûã çîãñàõ îëí àðº á³³í³. Òåð òîîä êåëí³ ¢ð (ÿçûêîâûå ãí¸çäà) òîãòàëºí. Øèäð Õàëüìãò èèì êåëí³ ¢ð áîëñí áè÷êä¢äèí àìðëºíà ëàãåðü ñåêãäâ.
Ýí çóíàð Ê´ò÷íð³ ðàéîíà ìóíèöèïàëüí á¢ðä³öèí àäìèíèñòðàöèí ê´äë³÷íð íåã áè÷êä¢äèí ëàãåðü ø¢¢š àâàä, òåíä ìåë õàëüìãàð êåëäã ñåëã³ã ñåêõ ñåäâ³ð òàòñìí. Òåã³ä Õàëüìã Òàœº÷èí ñóðºóëü-ýðäìèí áîëí íîìèí ìèíèñòåðñòâä ýí ò´ñâèí òóñêàð ìåä¢ë³ä, òåð¢ã á³³äë-šèðºëä òîõðàõèí òóñò ä´œ îëâ. "Ìèíèñòåðñòâë³ õàìäàí ìàíà ðàéîíä á³³äã "Áóëã" áè÷êä¢äèí àìðëºíà ëàãåðèã ø¢¢š àâàä, ýíä "Ç¢íºàð" ãèäã íåð³äëºò³ øèøëœ ñåëã³ã ñåêâèäí. Äàâñí áåìá³ ´äðë³ íààðàí Ê´ò÷íð³, Ñàðïàí, Áàº-Ä´ðâä³ áîëí Îêòÿáðüñê ðàéîäàñ áè÷êä¢ä öóãëðš èðâ", - ãèš Ê´ò÷íð³ ÐÌÎ-í àäìèíèñòðàöèí àïïàðàòûí ºàðäà÷ Ãàëèíà Óëàíîâà êåëâ.

Îäàõí ²ð³ñ³í ÌÂÄ-í Ýëñò áàëºñàð ¢¢ëääã çàëëòûí ê´äë³÷íð ýí šèë ò¢ð¢í áîëš øêîëä îðõ áè÷êä¢äèã é´ð³â. Êåëõä, ýí šèë çàëëòûí ê´äë³÷íðèí 47 ꢢêí-ê´â¢í øêîëä îðšàíà. Áè÷êä¢äèí ò´ë³ áàéðèí êåðã-¢¢ëäâð áîëâ. Çàëëòûí ºàðäâð áè÷êä¢äò êàíöåëÿðñê ýä-òàâð áåëãëš, ñóðºóëÿí ñ³³í³ð ñóðõèã äóðäâ.
²ð³ñ³í ÓÔÑÑÏ-í Õàëüìã Òàœº÷àð ¢¢ëääã çàëëòûí ïðîôñîþçí îðãàíèçàö áàñ øêîëä îðšàõ áè÷êä¢äèí ò´ë³ áàéðèí êåðã-¢¢ëäâð á¢ðä³â. Ýí šèë çàëëòûí ê´äë³÷íðèí 33 ¢ðí 1-÷ êëàññò îðšàíà. Ðåãèîíàëüí çàëëòûí ºàðäà÷èí ¢¢ëèã öàã çóóð äààšàõ Ðîìàí Ìóõîðòîâ áè÷êä¢äèã é´ð³º³ä, øêîëä çóã éè뺳í ñ³í òåìäã àâ÷ ýê-ýöêíðò³í ñ³í ¢ðä áîëòí ãèš äóðäâ.

Ìàíà 糜ã÷

Àâãóñò ñàðèí 23-ä Õàëüìã Òàœº÷èí Òîëºà÷ Àëåêñåé Îðëîâ Ýëñòèí áîëí ðàéîäûí îëí ³ìòíë³ “øóä ëèíèé³ð” ꢢíäš, òåäí³ šèðºëèí õàìãèí õóðö ò´ðèã õ³ë³š, øèèäâð³í áàòëâ. Òåð ꢢíäâðèí õ´´í Äîðà Ïîâîëæüåí ýêñïåðòì¢äèí êëóáèí áîëí ²ð³ñ³í ïîëèòîëîãóäûí íèèö³í³ Õàëüìã ³œãèí ãåø¢ä “øóä ëèíèéèí” àøàð “ò´ãðã øèð³í” ꢢíäâð êåâ.
Ñ¢¢ðèã Âîëãîãðàäñê óíèâåðñèòåòèí ïðîôåññîð, Õàëüìã Òàœº÷èí ïðàâèòåëüñòâèí ìåäëä á³³äã ýêñïåðòì¢äèí ñîâåòèí ãåø¢í Àëåêñàíäð Ñòðèçîå ºàðäâ. Òåð ìåò ꢢíäâðò "Íåçàâèñèìàÿ ãàçåòèí" 糜ã÷, Äîðà Ïîâîëæüåí ýêñïåðòì¢äèí êëóáèí 碢ö¢ë³÷ Àíäðåé Ñåðåíêî, "Ïîëèòðóñ" èíòåðíåò-ïîðòàëûí ºàðäà÷, ýêñïåðò Âèòàëèé Àðüêîâ, Àðèäí ºàçðèã êîìïëåêñí êåâ³ð øèíšëëºí³ èíñòèòóòûí (ÈÊÈÀÒ) äèðåêòîð, ïîëèòîëîã Àíäðåé Áîãóí, áàñ ýí èíñòèòóòûí ³œãèí ºàðäà÷ Òàòüÿíà Äåëèêîâà, Õàëüìã ÃÓ-í ôèëîñîôèí êàôåäðèí äîöåíò, ïîëèòè÷åñê íîìèí êàíäèäàò Îëåã Óñàëêî, ÈÊÈÀÒ-ûí ñîöèîëîãè÷åñê øèíšëëòèí ³œãèí áຠíîìèí ê´äë³÷ Ýäóàðä Óíêóðîâ, "Õàëüìã ¢íí" ãàçåòèí àõ ðåäàêòîð Ì´œê Êîíååâ, ÐÈÀ "Êàëìûêèÿ" 糜ãëëºí³ àãåíòñòâèí äèðåêòîðèí äàðóê Ñàíàë Øàâàëèåâ îðëöâ.
- Òàœº÷èí Òîëºà÷ õàìãèí ò¢ð¢íä îëí ³ìòí³ šèðºëèí òààëûã ÿñðóëëºíä, òàœº÷èí äåëãðëòèí éîâóäûã ò¢ðãä¢ëëºíä ºîë îíüãàí ´ãí³. Òèèã÷ê³ä ÿìàðàí ðàéîíä þí áîëšàõèíü ãàçèí, óñíà, õààëº òîñõëºíà îáúåêò àëüä, ÿìàðàí éîâóäòàºàð òîñõãäšàõèíü äèãò³º³ð ìåäí³. Òèèã÷ê³ä ìåë ýí áà÷ì ò´ð³ð, ³ìòí³ ýð¢ë-ìåíä õàðëºíà, ãåð-ᢢð³ð òåòêëºí³ í³ðí êåñã ò´ð³ð ³ìòí ýâð³ííü ñóðâðàí ´ãâ, öóãòàí ýäí Àëåêñåé Ìàðàòîâè÷àñ äèãò³-òàãòà õ³ð¢ àââ,- ãèš áîëñí ꢢíäâðèí éîâóäûã Àëåêñàíäð Ñòðèçîå ¢íëâ.
Áè òàíà ðàéîíä, ñåë³íä èðë³â, ä³ê³ä òèèì-èèì öàãëà èðí³â ãèš òàœº÷èí Òîëºà÷ ýâð³ííü ꢢíäâðò³í êåñã ä³êš êåëâ. Àëåêñåé Ìàðàòîâè÷ òåäí³ ò´ðèã ñ³³í³ð ìåääãèã ³ìòí ´´ä³í³ð ¢íëí³.
Òèèã÷ê³ä Àëåêñåé Îðëîâ áîëí òàœº÷èí ïðàâèòåëüñòâ ¢¢ëäâð³í äèãò³-äàðàòàºàð 碢ö¢ëš, õàìãèí ÷èíðò³ îáúåêòñèã Ýëñòä áîëí ðàéîäò éè뺚 ¢¢ëäš³í³. Òåð ìåò õààëº òîñõëºí òàœº÷ä äåëãðëò àâàä éîâíà, îäà ôåäåðàëüí áèø, òàœº÷èí ðàéîä, ñåë³ä õîîðíäê õààëºñèí òóñêàð ¢ã ºàð÷àíà, òèèì îáúåêòñ òîñõõèí ò´ë³ òàœº÷ä áຠáèø ê´ðœ á³³í³, òåã³ä ýí ê´äëìøèã ´´ðõí èðã÷ä³í êåñã õîëâàíä ò¢ðãä¢ëõ³ð çóðàëšàíà, ãèš ñ¢¢ðèã ºàðäñí ïðîôåññîð òåìäãëâ.
- Òàœº÷èí Òîëºà÷ áîñõñí öóã ò´ðèã ñ³³í³ð ìåäí³, çàêàíà, äîêóìåíòèí õàëõàð êåðãò³ öóã ö³³ëºâðèã ´ãí³, òåðíü ³ìòíä áàñ òààñãäíà. Òèèì êåâ³ð òàœº÷ä ö¢¢ã³ò³ éîâäëûí òî áàºðâ. “Øóä ëèíèéèí” éîâóäò õ³ë³ñí öóã ò´ðì¢ä õàºëãäš ÷àäšàíà. Èèì êåðã-¢¢ëäâðèí àøò îáùåñòâä áîëäã ö¢¢ã³ò³ éîâäë áàºðíà. Òèèì êåâ³ð òàœº÷èí Òîëºà÷ ýðê áèø îëí ³ìòíë³ ê¢¢íäâð êåõ ç´âò³, ³ìòèã òîãòíóëëºíà èöãò³ ýâ-àðº ýí áîëšàíà, - ãèš íîìò Îëåã Óñàëêî êåëâ.
- Ýíäðê öàãò ðàéîíà ýñ ãèš áàëºñíà òîëºà÷èí êàáèíåòä îðõä àìð áèø, ³ìòíë³ ê¢¢íäõ öîë òåäíä óãà. Ñåë³äèí õîîðíäê õààëºñèã îäà ê¢ðòë ÿñ÷àõø, çóã ôåäåðàëüí õààëºñ äèãò³-òàãòà á³³äëä õàäºëãäíà. Õîã-áîã õóðàëºíà ò´ð áàñ õàºëãäšàõø, óðäíü ÑÌÎ, ä³ê³ä ÐÌÎ, îäà òàœº÷èí éîñí ýí êåðãèã ê¢ö³õ³ð çóðàëšàíà, - ãèš òîîëâðàí Åâãåíèé Óíêóðîâ êåëâ.
- 1990 šèëì¢äò õààëº òîñõëºíà ñàëâðèã òàðàºàä õàé÷êëà, îäà òåð¢ã áîñõõä àìð áèø, òåã³ä îäà õààëºèí ïðåäïðèÿòüì¢ä áຠáîëšàíà, ýäí çóã ýêë³ä éîâóä àâ÷àíà. Òèèì áîëâ ÷èãí äàâñí šèë ýäíèã ñ³³í³ð ôèíàíñèðîâàòü êåë³, òåã³ä ýäí³ ê´äëìø óðàëàí éîââ. Îäà äåëãðëòèí øèí äåâñœä ýäí îðšàíà, ýäíèã ä´œíõë³, õààëº òîñõëºèã êåñã õîëâàíä èêä¢ëš áîëõìí, - ãèš Ì´œê Êîíååâ òîîëâðàí êåëâ.
Ñåíòÿáðèí 9-ä áîëõ òàœº÷èí Óëñèí Õóðàëûí äåïóòàòíðèí ñóœºâðèí ´ìíê éîâóäûí òóñêàð Àíäðåé Áîãóí êåëâ. "Îäà ñóœºâðò áåëäëºí õàìãèí äààâðòà êåìä ´´ðäñí á³³í³. Ïîëèòè÷åñê ïàðòüñ àãèòàöàí ýêëâ. Ýäí ñóœºà÷íðëà õàðºš, òåäíë³ áàëºñíä áîëí ñåë³íä ꢢíäâð êåš³í³.
Ñîöèîëîãè÷åñê ñóðëº êåñí³ òî-äèã³ð Ýëñòèí ³ìòí³ 30 ïðîöåíòíü "Åäèíàÿ Ðîññèÿ" ïàðòüä äóóºàí ´ãõ³ð ñåäš³í³, ýäí øóíìºà êåâ³ð ñóœºà÷íð äóíä ö³³ëºâðèí ê´äëìø êåš³í³, ÊÏÐÔ ÷èãí õàðºëòñ êåš³í³.

Áàñœ ´äðë³, àâãóñò ñàðèí 24-ä, "Êàëìûêèÿ" òàœº÷èí 糜ãëëºí³ àãåíòñòâä äîòð-äóíäûí êåðã¢äèí ìèíèñòåðñòâèí ¢¢ëäâðèí ò´ð³ð áðèôèíã áîëâ. Ýí¢íä Õàëüìãèí äîòð-äóíäûí êåðã¢äèí ìèíèñòð, ïîëèöèí ãåíåðàë-ìàéîð Àíäðåé Ìèøàãèí áîëí ìèíèñòåðñòâèí áàðèí öåðãëëòèí ºàðäà÷ Àíäðåé Áàñõàåâ îðëöâ.
Îäà äååð³í ÌÂÄ-í ê´äë³÷íð øóíìºà êåâ³ð îþòíðèí äóíä áîêñàð áîëõ íàðò-äåëê³í ä´ðëä³íä áîëí Òàœº÷èí Óëñèí Õóðàëûí äåïóòàòíðèí ñóœºâðò áåëäš³í³. Ä´ðëä³íä áåëäëºí³ òóñêàð êåëõë³ðí, À.Ìèøàãèí öóãíü áåëí ãèš òåìäãëâ. Àâãóñò ñàðèí 29-ä äààâðòà âåäîìñòâñèí ýë÷íð "Îéðàò-Àðåíà" ñïîðòèâí êîìïëåêñò îäàä, ñ¢ë øàëºëò äàâóëõìí.
Óäë óãà ñåíòÿáðü ýêë³ä, òàœº÷èí êåñã ì蜺í áè÷êä¢ä øêîëäàí éîâõìí. Òåã³ä äîòð-äóíäûí êåðã¢äèí ìèíèñòåðñòâ ñóðºóëèí šèëä ÷èãí èê îíüãàí ´ã÷ ê´äëí³. Ìèíèñòðèí êåëñ³ð, ñåíòÿáðèí íåã øèíä òàœº÷èí øêîë áîëºíä ýðê áèø ïîëèöèí ê´äë³÷íð àþë óãà á³³äë òåòêõ.
Ñòàòèñòèêèí òóñêàð êåëš ìèíèñòð çàêà ýâäñí éîâäëìóäûí òî ñ¢ë äîëàí ñàðä áàºðñèã òåìäãëâ. Óò òîîäàí çàêà ýâäñí éîâäëìóäûí òî 6 ïðîöåíòä áàºðâ, ê¢íä çàêà ýâäëºí - 10 ïðîöåíòä. Èëäêëºí³ òîîºèí êåìš³í - 70 ïðîöåíòä ê¢ðí³. "Ìèíèñòåðñòâèí êåðã-¢¢ëèí ºîë ê¢öë - ó÷ðñí éîâäëûã èëäêëºí áèø, îëí ³ìòèã çàêà ýâäëºí³ñ ãåòëëºí", - ãèš Àíäðåé Ìèøàãèí áðèôèíãèí ÷èëã÷³ð òåìäãëâ.
ÌÀÍŠÈÍ Ñàíë