Шидр Хальмг Таңһчин Толһач Хаска Бату, Әрәсән Президентин медлд Хальмг Таңһчин зөвтә элч Картин Андрей болн таңһчин йиртмҗин көрңгин болн эргндк йиртмҗ харлһна министр Җамбин Очр «Синергия» ик сурһулин һардврла харһв

Мендвт, Геннадий! Түрүләд мана олн умшачнрт «Хальмг кел делгрүллһнә төв» ямаран үүл күцәҗәх бүрдәц болҗахин тускар келҗ өгхитн сурҗанав.
– Төвин һол керг-үүл болхла, хальмг кел сергәх, делгрүлх, олнд соньн болһх үүл. Хальмг келн 2014-ч җиләс авн ЮНЕСКО-н уга болҗах келнә тоод орҗана. Энүг ЮНЕСКО-н уга болҗах келнә цааснд бичәтә тооһар биш, эн тоотыг хальмг күн болһн һазаран һарад үзҗ-соңсч чадҗана. Йосндан мадн, хальмгуд, эврә келән һәәләд, ухан-санаһан күүнә келәр медүләд бәәнәвидн. Эн келнә му бәәдлд эсргцәд, мадн, «Хальмг кел делгрүллһнә төвин» көдләчнр, хальмг кел сурх болн сурһх керг-үүлиг көтлҗ йовх, хальмг келн-сойлыг делгрүлх дегтрмүдин чинриг үнлх, хальмг келн-сойлыг, тууҗ-түүкиг дунд сурһульд заах көтлвр кех, терүг шалһхин төлә шүүвр-марһана дамшлт һарһх, тод бичгин дурсхлмудыг фотозургар хураҗ шинҗлҗ, олна күртәл болһх, келн-сойлын туск олн зүүлин дегтр һарһх, шин нер-томъя һарһх болн нань чигн көдлмш кеҗәнәвидн

Ик Буурла, Приютна, Целинн болн Яшалтан райодт буудя хуралһна дааврта кем эклв. Хальмг Таңһчин Толһач Хаска Батун темдглсәр, урһц хуралһнд 700 һар комбайн орлцҗана. «Эн җил 497,8 миңһн тонн буудя хураҗ авх зура бәәнә. Тиигчкәд кесг шинҗләчнрин тоолврар зураг давулҗ сән урһц хураҗ авх арһ бәәнә», – гиҗ Бату Сергеевич зәңглв.

2017-ч җилин зуни кемлә телеүзләр «Әрәсән хамгин халун гисн селән» гидг соңсхвриг мана орн-нутгин телехәләһәчнр үзснь маһд уга. Түүнд Хальмг Таңһчин Утта селәнәс кесн репортажд хальмг халуна тускар күүндвр болла. Үлгүрнь, соңсхврт Хальмг Таңһч Әрәсән хамгин халун гисн регионд тоолгдҗана, болв таңһчд хамгин халун ямр селән гихлә Утта мөн, тенд ямаран чигн усна тогтал уга, аһарин кемҗән нарнд өдртнь 60 градуст, сүүдрт болхла 45 градуст күрнә гиҗ зәңглгдҗәлә. «Эн шачах нарнд әмтн яһҗ бәәнә, ямр тесмһә улсв эдн?», – гиҗ соңсхврин түүрвәч алң болҗала.

2017-ч җилин зуни кемлә телеүзләр «Әрәсән хамгин халун гисн селән» гидг соңсхвриг мана орн-нутгин телехәләһәчнр үзснь маһд уга. Түүнд Хальмг Таңһчин Утта селәнәс кесн репортажд хальмг халуна тускар күүндвр болла. Үлгүрнь, соңсхврт Хальмг Таңһч Әрәсән хамгин халун гисн регионд тоолгдҗана, болв таңһчд хамгин халун ямр селән гихлә Утта мөн, тенд ямаран чигн усна тогтал уга, аһарин кемҗән нарнд өдртнь 60 градуст, сүүдрт болхла 45 градуст күрнә гиҗ зәңглгдҗәлә. «Эн шачах нарнд әмтн яһҗ бәәнә, ямр тесмһә улсв эдн?», - гиҗ соңсхврин түүрвәч алң болҗала.

Урҗ өдр Хальмг Таңһчин Толһачин медлд үүлддг гемтә-шалтгта улсин хүүвин дарани сүүр болв. Терүг таңһчин Толһачин һардврин ахлачин дарук- таңһчин Улсин Хуралд (Парламентд) Толһачин элч Манҗин Араш һардҗ давулв. Сүүрт эрмдгтә улст эрүл-мендин халхар болн санитарн түрүн дөң күргсн цагт эмәр тетклһн болн гемтә-шалтгта улс бәәдг гер-бүүрт сән таал тогталһна төрмүд хәләгдв. Тер мет эрмдгтә улсин Цугәрәсән ниицәнә (ВОИ) Хальмг Таңһчд үүлддг региональн әңгин болн «Теңгрин әдстә» олна бүрдәцин үүлдврин тускар келгдв.

Шидр Хальмг Таңһчин Толһач Хаска Бату таңһчин ветеринарийин заллтын һардач Санҗин Викторла харһв. Таңһчд тогтсн эпизоотическ бәәдлин, ветеринарийин цергллтин үүлдврин тускар харһлтд келгдв.

Урҗ өдр мана таңһчд бичкдүдин амрлһна лагерьмүд үүлдврән эклв. Элст балһснд эн җил 19 сурһулин бүрдәцин болн бичкдүдин үүдәлтин бәәшңгин улд 20 лагерь секгдв. Ут тоодан 2787 күүкн-көвүн тенд цогц-махмудан батрулҗ, сергмҗтә кевәр амрхмн.

Социальн көдләчин Өдр угтҗ Хальмг Таңһчин социальн делгрлтин, күч-көлснә болн көдлмшәр тетклһнә министр олнд зәңгллһнә эв-арһсин көдләчнрлә харһсн билә. Дааврта һардач «Демографь» гидг келн-улсин төсвин медлд күцәгдҗәх керг-үүлдврмүдин тускар тодрхаһар келв. Тиигәд эн келн-улсин төсвин «Ах үй» гидг федеральн көтлврәр 2020-ч җилд Целинн районд медәтнрин болн гемтә-шалтгта улсин гер-интернатын шин бәәрин тосхлт эклв.

Хальмг Таңһчин тосхлтын, көлгн-күчнә болн хаалһин эдл-ахун министрин дарук Валета Санл Ик Буурла района муниципальн бүрдәцин толһач Бадмин Вячеславла болн «Ик Буурла РМО-н Сельдорсервис» гидг МУП-ин һардач Авалдыка Эрдньла харһв. Эдн района хаалһс яслһнд болн тосхлтд йилһгдсн мөңгиг тустаһар олзллһна, Элст-Ик Буурл-Чолун Хамр хоорнд региональн чинртә хаалһд сән таал тогталһна көдлмш күцәлһнә тускар күүндв.