Хальмг Таңһчд олн келн-улс ни-негн бәәҗ, кен-негнәннь сойл, авъяс болн тууҗ күндлҗ, хамдан эн һазрин цецгәрлтд тәвцән орулҗ йовна. Кесг келн-улс хальмг теегт ирәд, энд хөвән олҗ, насн-җирһлиннь туршарт бәәнә. Төрҗ һарсн һазран эдн тодлдг болв чигн, элгн-садндан гиичлҗ одсна дару хальмг теегән санҗ хәрү нааран адһна. Хол 1981-ч җилд баахн Роман Гусейнов Донецк балһснд милицин сурһуль төгсәснә дару хальмг һазрт күч-көлснә хаалһан эклсмн. Тер цагас авн дигтә дөчн җил болв, энд хойр күүкнь һарв, ачнр-зеенрнь өсчәнә.

Мана газетин туула сарин 26-д єарсн тойгт эклід барлгдла. Эн тґрин цаарандк делгрлтд нерідсн статьян чилгчнь эндр барлгдљана. Тукдам бишрлєні нуувчиг номин халхар шинљлх зґв Дала ламин гегініс авсн Ірісін номтнр эн туст яєљ ўўлдљіхин тускар келгдљіні.

Мини төрскн селән Аршан Булгт Ностан Церн йир тоомсрта күн бәәсмн. Бидн теднә өрк-бүлтә хамдан нег уульнцд бәәдг биләвидн. Нег дәкҗ, кирцхд арвн шаху җил хооран, төрскнүрн ирәд, би Ностан Цернә эрүл-мендинь медхәр терүн тал золһҗ ирләв. Тиигхд Церн Очирович 75-та бәәсмн. Мини ирснд өвгн икәр байрлад, бәәсн хот-хооларн намаг тооһад, ямаран бәәсәрм соньмсад, кесгтән күүндвидн.

Иим нертә байрин ик керг-үүлдвр давсн долан хонгт Кабардино-Балкарьт болв. Нертә шүлгч, утх-зокъялын болн олна үүлдәч Салих Гуртуевд «Хальмг Таңһчин улсин бичәч» гидг күндтә нер зүүлһсн йовдлд тернь нерәдгдв. Кабардино-Балкарин сойлын министерств болн бичәчнрин Ниицән эн керг-үүлдвриг белдҗ бүрдәв.

Нидн намрар Көтчнр селәнд Әрәсәд, Моңһлд болн СНГ-н орн-нутгудт Дала ламин гегәнә күндтә элч, Хальмгин шаҗн лам Тэло Тулку ринпоче хурл босхх һазр әрүслсн билә. Мөргүл давулгдсна хөөн хурлын тосхлтын көдлмш эклв. Келхд, района әмтн хурлын тосхлтд ик эртәснь мөңг цуглулв.

Өцклдүр Хальмг Таңһчин эрүл-менд харлһна министр Кикенә Юрий болн Роспотребнадзорин региональн заллтын һардач Санҗин Җаңһр коронавирусн гемин туст тогтсн бәәдлин болн эн хальдврта гемәс саглуллһна тәрлһ авлһна тускар келҗ өгв. Хамгин түрүн таңһчин ах санитарн эмч Санҗин Җаңһр коронавирусн гемин туст тогтсн бәәдлиг үнлҗ, тооцаһан өгв.

Пандемий эклсн цагас авн мана таңһчин эмнлһсин улд госпитальмуд бүрдәгдҗ, коронавирусн гемәр гемтсн улст медицинск дөң күрггдҗәнә. Таңһчин эрүл-менд харлһна көдләчнр күнд бәәдлд шин хальдврта гемәс хөрлһнд арһ-чидлән нөөлго үүлдҗ, гемтә улст дөңгән күргҗәнә. Урднь үзгдәд уга хальдврта гемиг күн болһн онц кевәр дааҗ һарна.

Хальмгудын тускар бичсн нертә улсин дунд Карл Дитрих Баркман йовна. Эн 1919-ч җилд Амстердамд төрсмн. Лейден балһсна ут тууҗта голландск Ик сурһульд китд кел гүүнәр дасла. Дәкәд немр япон болн орс кел дассн бәәҗ. 1946-ч җилд Баркман элчин цергллтд үүлднә. Түрүләд эн Китд орн-нутгт көдлсмн. Нидерландын элчин ямд (посольство), делкән кесг хотл балһсдт – Москвад, Парижд, Джакартад, Афинад, Токиод, Брюссельд болн нань чигн һазрт, үүлдсмн.

Тґвдин гелњгўд бурхн болснаннь хґґн чигн цогц-махмудан залљ біідгнь темдгті. Юњгад эдн тиим эрдмті болљахмб? Йир ґврмљті шинљллт келєиг Дала лам юњгад Ірісін номтд даалєсмб? Ірісін нерті номт Святослав Медведев эн сурврмудын туск тоолврарн хувалцљана. РАН-а кўўні толєан эк шинљлдг институтыг 25 єар љилдін толєалљасн эн номт ода Энткгин Ґмн ўзгт біідг тґвдин хурлмудт бўрдігдсн лабораторьмудт шинљллтин кґдлмш кељіні. «Ірісін газетд» барлгдсн номтын тоолвр маднд соньн болљ медгдв.

Кўнд-кўчр, аврлт уга Тґрскін харсгч Алдр дііні љилмўд маднас цаг ирвіс холљад йовна, тиим болв чигн терўг мартљ болшго, яєад гихлі мана тањєчин ґрк-бўл болєн тер діінд ўрдін, эцкін, элгн-садан, ахнран-эгчнрін геесмн. Кесг арвад мињєн хальмг салдс фронтд залу-зґргтієір діілдљ йовсмн. Хґр єар хальмг салдс Советск Союзин Геройин ґґдін нер зўўсмн.