Әрәсән Орн-нутгин Хүүвин депутат, «Негдсн Әрәсә» партин «Эрүл-менд иргч» гидг төсвин региональн зүүцүләч Башанкан Бадм җил болһн болдг «Залу-зөрмгин яршг» керг-үүлдврт орлцад, таңһчин эмнлһст удан цагтан эмнүлгдәҗәдг бичкдүдт наадһас өгүлв.

Хальмг Таңһчас СВО-д орлцҗ йовх цергчнриг СВОИРОДНЫЕ.РФ. гидг бүрдәцд орлцтха гиҗ үрвр кеҗәнә. «Төрскән харсачнр» гидг саң болн Әрәсән Күч-көлснә Герой Денис Проценко цугтад кергтә эн төсвиг эклв.

СВО-н зергләнд хальмг олн көвүд дәәлдҗ йовхинь цугтан меднә. Таңһчин селән болһнас көвүд тенд нерән һуталго церглҗ йовна. Нег һундлтань мана көвүдин зөргтә үүлдврин тускар хая әрәсән соңсхврмудт болн барин һарцст келгднә. Шидр «РенТВ» телеүзлд «Лотос» гидг дуудвртаһар фронтд зөргәрн нер һарсн цергчин тускар келгдв. Дорҗин Бадм толһалҗадг цергчнр хортна бүслврт тусв. Тиигчкәд хортна то дөрвн холванд ик бәәснь хөөннь медгдв.

Үкр сарин 29-30-д Элстд «Әрәсән келн-улс Төрскән яһҗ харссна тускар» гидг Цугәрәсән номин хург болв. Энүг РАН-а Хальмг номин төв болн Әрәсән цергә-тууҗин ниицән бүрдәв. Түрүн өдр болсн сүүриг номин төвин һардач Куукан Виктория һардҗ давулв.

Сүл җилмүдин эргцд мана төрскн хальмг келн ямр бәәдлд туссинь цуһар меднә. Уул хальмг келән меддг ах үйин улсин то баһрад йовна. Урднь хальмг өрк-бүлмүдт аавнр-ээҗнр хамдан бәәһәд, ачнр-зеенртән төрскн кел дасхдг билә. Өдгә цагт бәәдл-җирһл оңдарад, баахн эк-эцкнр эврә келән мууһар меддг болв. Мана таңһчин һардвр, нег һазра номтнр, багшнр эн нәрн төриг хаһлхин төлә кесг керг-үүлдвр бүрдәдг болв.

Одахн мана хотл Элстд болсн нег концертд урднь соңсгдад уга баахн биичнрин ансамблин биилсн кесг би үзәд, йосндан бахтх саам учрв. Альдас эн биичнр болхв, кен эдниг дасхч йовдг болхв, гиҗ алң боллав. Тегәд шидр «Нүүдлч» нертә бииһин эн шин ансамблин тускар соңсад,мана умшачнрт чигн энүнә тускар медүлх седкл үүдснь тер.

Хальмгин хотл балһсна ке-сәәхн тоот - Бурхн Багшин Алтн сүм, Бурхн Багшин дүртә бумб, Алтн босх, нань чигн балһсиг кеерүлдг өвәрц бәәдл һарһдг тоот эн зурачин зургудт тодлгдсинь һәәхүлд ирсн әмтн үзв. «Теегин сувсн» гиҗ нерәдгдсн һәәхүл Н. Пальмовин нертә Келн-улсин музейд секгдв. Сүл җилмүдт нер һарч йовх зурач болн олна үүлдәч Хөөчин Олегин 55 җилин өөнлә ирлцүлҗ секгдсн һәәхүл эн болв.

Давсн бембә өдрлә Элст балһсна негдгч микрорайонд селәнә эдл-ахун яарм болв. Хальмг Таңһчин селәнә эдл-ахун министерств болн Элст балһсна һардвр энүг бүрдәв.

Хальмг улсин бичәч, СССР-ин болн Хальмгин бичәчнрин ниицәнә гешүн, Хальмг Таңһчин сойлын ачта көдләч, Элст балһсна күндтә иргн Җимбин Андрейин 100 җилин өөнд нерәдсн керг-үүлдврмүд таңһчин сурһулин бүрдәцсәр кегдҗәнә. Хальмгин билгтә үрнә хурц үгәр бичгдсн 40 шаху үүдәвр аңһчин тууҗиг болн теегин әмтнә күч-көлсиг болн күцәмҗиг делгрлтин йовудт үзүлснь урн үгин утх-зокъялд зөвтә орман олсмн. Хальмг һазран, Элст балһсан немш-фашистк хортнас сулдхҗ авсн баатр Җимбин Андрейин дәәчин болн билгтә бичәчин үүдәврмүдлә олн сурһульчнр шинәс таньлдҗана.

Бар сарин 1-д «Негдсн Әрәсә» партин бүрдсн Өдр болна. Эндр парть талдан партьсин дунд онц орман эзлнә. Өдр болһн партин гешүд орн-нутгин тууҗд тәвцән орулҗана.