Шидр Москва балһснд Кремлевск Бәәшңд «Җилин сән гисн өрк-бүл» Әрәсән марһанд дииләчнриг ачллһна байрин хург болв. Мана орн-нутгин олн үртә, селән һазрт бәәдг, өвкнриннь авъяс хадһлдг, баахн болн тәвн һар җилдән хамдан бәәдг сән гисн өрк-бүлмүд тавн багар ачлгдв. Эдн эврәннь бәәдл-җирһлин болн күцәмҗин тускар олнд медүлҗ, хоорндан бат залһлда батрулҗ, орн-нутгин хотл балһснд сергмҗтәһәр амрад ирв. Эн җил марһанд 11 миңһн өрк-бүл орлцв, теднәснь 388 өрк региональн девсңд ончрад, ашлгч дөрлдәнд орлцх зөв авсмн. Марһана ашар 88 өрк-бүл «Җилин сән гисн өрк-бүл» Әрәсән марһана дииләчнр болв. Хальмг Таңһчас Олег Владимирович болн Цаган Анджаевна Цереновихн «Авъяс хадһлдг өрк-бүл» гидг багд диилвр бәрв.

Хальмг Таңһч болн Луганск Улсин Республикин Антрацитовск район хоорнд батлгдсн нөкцлтин медлд социальн бүрдәцс бат залһлда бәрҗ, иньгллтин хәрлцә делгрүлҗәнә. Мана таңһчин болн Антрацитын әмтнә социальн теткврин хамцу төвмүд ниитәһәр үүлдҗ, җирһлин күнд таалд туссн улст дөңгән күрглһнә туст дамшлтарн хувалцҗана. Давсн долан хонгт Антрацитас эрмдгтә бичкдүд таңһчд ирәд, гемтә-шалтгта бичкдүдин реабилитацин төвд эмнлһ авчана.

1943 җилин бар сарин 28-д хальмг гер болһна үүдәр буута салдсмуд хундгар цоксн кемәс авн найн негн җил болн гиҗәнә. Тиигхд мана аавнр-ээҗнрин, ахнр-эгчнрин, нилхдин кесг миңһәд улс киитн Сиврин һазрт мөсн-цасар даргдад үлдв. Бүкл өрк-бүләрн киитн, түлән уга гермүдт әмтн көлдәд үкчәснә туск герч бас бәәнә.
Тууврин һашута эврә тууҗан нанд Элстин бәәрн күн Чумда Валентина келҗ өгв. Эцкнь Лиҗин Увш дәәнә өмн Далвңга әәмгә «Чимбә» гидг сәәхн нертә хальмг хотнд бәәсмн (ода тернь Әәдрхнә мүҗ мөн).

Шидр Әрәсән Президент Владимир Путин БРИКС-ин ик хургт орлцад, орн-нутгуд хоорндк ниицлтин көдлмш мана орн-нутгудын болн улсин цецгәрлтд нерәдгдҗәнә гив.

Давсн амрлһна өдрмүдт Элстд Әрәсән хаалһин эдл-ахун көдләчнрин Өдрт болн Хальмг Таңһчин хаалһин- көлгнә халх бүрдәгдснә 95 җилин өөнд нерәдгдсн байрин хург болв. Терүнд Хальмг Таңһчин Толһач Хаска Бату, таңһчин залврин Ахлачин үүл дааҗадг Босхмҗин Гилән, хаалһин эдл-ахун көдләчнр болн ветеранмуд орлцв.

Әрәсән Орн-нутгин Хүүвин баһчудын политикин комитетин улд Әрәсән субъектсин зака үүдәгч бүрдәцсин, баһчудын парламентсин элчнрин орлцлһтаһар баһчудын төрәр селвлцән болв. Терүнд таңһчин Улсин Хуралын (Парламентин) сурһуль-эрдмин, номин, зңәгллһнә политикин, зуульчллһна болн спортын комитетин гешүн, депутат Цекрә Зулта болн Улсин Хуралын медлд үүлддг баһчудын Олна парламентин ахлачин дарук Донкан Ангира орлцв.

Хальмг Таңһчин Улсин Хуралын (Парламентин) Ахлач Артем Михайлов болн депутат Кокан Михаил Моңһлас ирсн гиичнрлә харһв. Ах-дүүнрин орн-нутгас ирсн делегацин ханьд Алтн Һасна орденәр ачлгдсн, «Тод номын гэрэл» олна ниицәнә һардач Баатаржав Бат Амгалан, Алтн Һасн орденәр ачлгдсн Моңһл орн-нутгин болн Тыва Республикин ачта артист Самандын Җавхлан, Барун Моңһлын тавн әәмгин зуульчллһна багин һардач Җалав Батсух Цэвээн Оюна авальтаһан, «Манай Могол Мандана» олна бүрдәцин менеджер Жамьянжав Тугс-Эрдэнэ орв. Күндтә гиичнр мана таңһчур «Моңһлын үүрмүдин ниицән» олна негдлтин үрврәр ирв.

Көтчнрә гимназьд иргчдән Төрскән харсачнрин зергләнд орҗ цергт мордҗах көвүдин төлә байрин керг-үүлдвр болв. Эн өдр районас нәәмн көвүн цергт мордв. Эдниг Көтчнрә района толһачин негдгч дарук Давинә Очр, Целинн болн Көтчнрә райодын цергә комиссар Бован Эрднь, Хальмг Таңһчин Улсин Хуралын (Парламентин) депутат Мацга Татьяна болн социальн зүүцүләч Һооҗура Александра йөрәһәд, сәәнәр цергләд, эк-эцкиннь нериг өөдән бәрхиг дурдв.

Шидр Төрскән харсгч Алдр дәәнә ветеран Иван Митрофанович Гончаров 95 насна өөнән темдглв. Медәт Троицкое селәнд бәәнә. Әрәсән Президент Владимир Путин илгәсн йөрәлин бичгиг Хальмг Таңһчин социальн делгрлтин, күч-көлснә болн көдлмшәр тетклһнә министрин дарук Һәрән Ольга ветеранд бәрүлҗ өгәд, бат эрүл-менд болн хөв-кишг дурдв. Целинн района муниципальн бүрдәцин һарвдр ветераниг бас йөрәһәд, белг бәрүлҗ өгв.

Әрәсән хотл балһснд «Московская неделя моды» гидг өдгә цага хувцна туст һарчах шин тоотд нерәдсн керг-үүлдвр күцәгднә. Эн җил сәәхн эн керг-үүлдвр хулһн сарин 4-әс авн 9 күртл «Манеж» нертә Төв һәәхүлд болв. Әрәсән 41 балһснас 200 дизайнер эврәннь уйҗ белдсн хувцан энд үзүлв. Хальмг Таңһчас модельер Елена Хасикова белдсн хувцн энд үзүлгдв.