Хальмг Таңһчин Толһач Хаска Бату Әрәсән Залврин Ахлачин дарук Дмитрий Чернышенкон һардврт зуульчллһ делгрүллһнә төрәр болсн селвлцәнд орлцв.

2030 җил күртл мана таңһчин эрүл-менд харлһна халхиг шаңһа көтлвр күцәлһнә йовудт делгрүлҗ шинрүлхмн.
Района 10 эмнлһнд, Элстин поликлиникд, 54 селәнә ФАП-мудт болн ОВОП-мудт ясвр күцәгдхмн. Тер мет өдгә цага шишлң кергсл хулдҗ авгдхмн.

Моһа сарин чилгчәс авн ик хур орсна ашт Дагестанд һолмуд дүүрәд, кесг балһсд-селәд уснд авгдад, ик аюл учрв. Бәәрн улсин гермүдт усн орад, нәрн бәәдл тогтв. Тер мет уулын һазрт цасн икәр орад, бас зеткртә йовдл учрв. Әрәсән Президент Владимир Путин орн-нутгин залврт Дагестанд дөң-нөкд болхин туст даалһвр өгсмн. Мана ик орн-нутгин булң болһнас әмтн эврә сән дурар Дагестанд одад, дор ормднь әмтнд дөңгән күргҗәнә. Әрәсән регионмудт шишлң әңгүд секгдәд, буйнч седклин керг-үүлдврмүд эклв. Хальмг Таңһч хам-хоша бәәдг Дагестана ахнр-дүүнрән эн күнд цагла бас дөңнхәр шиидв. Таңһчин Толһач Хаска Батун даалһврар Элстәс Дагестан Республикүр хот-хол, эм, дулан хувцн йовулгдв.

Үвләр орсн цасн хәәләд, нарн мандлад, тег серәд, делгүдән көкрәд, хавр ирсиг медүлнә. Эн кемд малчнрин төлә төл авлһна дааврта кем эклнә. Энүг сән йовудтаһар давулхин төлә таңһчин селәнә эдл-ахун бүрдәцс, фермермүд малын теҗәлән эртәснь белдәд, хаша-хаацан ясад, дааврта кевәр көдлмшән күцәнә.
Хальмгин селәнә эдл-ахун министерствин зәңглсәр, таңһчин эдл-ахуст асргдҗадг 320 миңһн һар толһа бод мал, 1,5 миңһн һар хөн, 1000 шаху темән үвлзлһнд орсн билә. Цуг эдл-ахуст керглгдх малын хот белдгдсмн. Намрин сармудт зөвәр дулан болад, мал өдртән теегт идшләд, малын хот әрвнәр олзлгдв гиҗ келх кергтә.
Ода таңһчин эдл-ахуст төл авлһна көдлмш гүргүдән орчксн бәәнә. Район болһнд шишлң штаб бүрдәгдв. Энүнә медлд селәнә эдл-ахун бүрдәцст, КФХ-ст болн ЛПХ-ст төл авлһна кем яһҗ күцәгдҗәхнь даңгин бүрткгднә. Тер мет селәнә эдл-ахун министерствин мергҗлтнр СМО-син толһачнрла болдг харһлтст нәрн төрмүдиг арднь орҗ хаһлна.

Һардачин туст керг бүтәгдв.
Баһ Дөрвдә района зарһин приставмудын әңгин көдләчнр бүрдәцин һардачин туст керг бүтәв.
Бәәрн залу күн кредит авад, зуг өрән цаг-болзгтнь даңцасн уга болв. Приставмудын көдләчнр бүтәгдсн кесг кергүдиг хамцулад, дарунь поштар бүрдәцин хайгар илгәҗ. Бичг авсн һардач энүгән бүрдәцин тоочд үзүлсн уга бәәҗ. Ирлцңгү шиидврәр сар болһн һардачин җалвин өр даңцалһнд йовулгдх зөвтә бәәсмн.
Хөөннь эн һардач дәкнәс зөв-йос эвдснь илдкгдв. Өдгә цагт энүнә туст бүтәгдсн керг Элст балһсна прокуратурт йовулгдсн болв. Ирлцңгү керг зарһд хәләгдснә ашт зөв-йос эвдсн һардачин туст шиидвр батлгдхмн.

Мөрн сарин 18-әс авн хөн сарин 3 күртл Әрәсәд субботникүд болхмн. Әрәсән баһчудын төрмүдәр үүлддг агентств болн «Экосистема» гидг экологин олна җисән «Баһчуд болн бичкдүд» гидг келн-улсин төсвин йовудт долан хонгин туршарт субботникүд бүрдәх седвәр татв. «Цевр-цер бәәдлин төлә» гидг керг-үүлдвр Әрәсән улсин ниицлтин җилин йовудт күцәгдҗәнә.

Элстд Хальмг Таңһчин ачта улсин Хүүвин селвлцән болв. Таңһчин Толһачин һардврин ахлач Кирилл Попов, залврин ахлачин негдгч дарук Цернә Эрднь болн райодын муниципальн бүрдәцсин толһачнр алс зәәһин эв-арһар терүнд орлцсн мөн.

1961 җилин мөрн сарин 12-т советск космонавт Юрий Гагарин цугтаһаснь түрүлҗ сансрт ниссмн. Эн ончта йовдл учрсна 65 җилин өөнд нерәдәд, орн-нутгт кесг керг-үүлдвр бүрдәгдв. Мана таңһчд чигн өөнин керг-үүлдврмүд бас болв. Дәәнә ветеранмудын госпиталин көдләчнрин седвәрәр эднә бичкдүд дунд зургудын болн һарин кегдлмүдин марһан зарлгдсн билә.

Хальмг аавнр-ээҗнрин бичкндк болн баахн цагин тууҗ әдл болдг. Дәәнә болн Сиврт бәәсн цагт кедү зовлң дааҗ һарад, өмәрән зүткҗ, хәрү төрскн теегтән ирәд, таңһчан шинәс эдн босхв.

Баһ Дөрвдә районд хурл секлһнд белдврин көдлмш төгсч йовна.
Баһ Дөрвдә района һардврин зәңглсәр, удлго Ханата селәнд Дунд Хурл секгдх болв.