Хулһн сарин 17-д, Элстд, Николай Пальмовин нертә Келн-улсин музейд СВО-д орлцҗадг баатрмудын эцкнрт «Салдсин эцк» гидг медаль бәрүлҗ өглһнә күндллһнә керг-үүлдвр болв. Энүг нүр үгәр таңһчин Олна палатын ахлач Мучан Баатр секв. «Олна тоомсрин «Салдсин эцк» гидг медаль «Әрәсән эцкнр» гидг Цугәрәсән олна җисәнә ачлвр болҗана. Тиим ачлвриг бәрүлҗ өглһн Әрәсән залврин керг-үүлдврин 2024-2026 җилин көтлврт орулгдла», – гиҗ Баатр Иванович темдглв.

Өдгә цагт демографин политик өргҗүллһнд Әрәсән Президент Владимир Путин болн орн-нутгин залвр ик оньган өгчәнә. Тегәд чигн ода нилхд төрлһиг, олн үртә өрк-бүлмүдин тоог икдүллһнә кесг шин төсв күцәгдҗәнә.

Домг-үлгүр – хамгин эрт үйд үүдәгдсн амн үгин үүдәврин нег төрл. Күмн-әмтн делкә-йиртмҗлә ноолдсн керг-үүләс иш авч, терүгән ухан билгәрн, келәрн илрүлсн урн үүдәвр болна. Тегәд домг-үлгүр болхла аңхн эрт үйин күүнә урн ухани седкмҗәр йиртмҗин үзгдлин, ниит олна үзгдлин учриг тәәлн үзүлх, давҗ диилх гисн хамгин түрүн нәәлвр бәрсн соньн җигтә үүдәврин цогц гиҗ нерлгднә. Домг-үлгүр үүдәгдснь тер цагин күн, йиртмҗин юмиг болн ниит олна юмиг, үнн юмиг болн киисвр юмиг йилһн салһҗ, медх болсна эклц бәәсмн.

Шидр Ик Буурл районд байрта йовдл болв. Энд өдгә цага дегтрин саң секгдв. Дегтрин эн саңд цуг тоотнь шинәр, цагин йовудла ирлцүлҗ күцәгдсмн.

Урҗ өдр Хальмг Таңһчин Улсин Хуралын (Парламентин) дарани сүүр болв. Терүнә йовудт арвн дөрвн сурвр хәләгдв.
Керг-үүлдврин эклцәр һаха сард болсн немр суңһврт 11-ч округин нег мандатын суңһачнрин хамгин ик дууһар диилвр бәрсн Бембин Санл Хуралын депутатд батлгдв. «Негдсн Әрәсә» фракцин хазна, алвна, экономикин политикин болн арһлачнрин кергүдин комитетин ханьд эн орв. Депутатын бәрмт шишлң цаас энүнд Улсин Хуралын ахлач Артем Михайлов бәрүлҗ өгв.

В Элисте в здании Калмыцкого госуниверситета имени Б.Б. Городовикова встретили делегацию из Индии.
Возглавляли ее заместитель главного министра штата Уттар-Прадеш Шри Кешав Прасад Маурья и министр образования посольства Индии Винай Кумар. В ее составе также были глава ордена Сакья Его Святейшество 43-й Сакья Тризин Ринпоче, гендиректор международной буддийской конфедерации Абхиджин Халдер, буддийские ученые и духовные лица. Встречали гостей заместитель ректора КГУ Эльза Мантаева, председатель Центрального духовного управления буддистов России геше Йонтен, преподаватели и студенты университета.

Начало рабочей недели в главном буддийском храме «Цанид Чееря хурл» в Кетченерах, торжественное открытие которого состоялось менее месяца назад, жители и гости района отметили знаковым событием. 13 октября хурул стал уникальной площадкой встречи представительной делегации из Индии на кетченеровской земле. Главный зал храма едва вместил всех желающих, прибывших из поселений района, соседних районов
и столицы. Примечательно, что юное поколение – школьники стали активными участниками встречи на столь высоком уровне.

Хальмг Таңһч эн өдрмүдт өргмҗин бәәдлд бәәнә. Энткгин һазрас авч ирсн Бурхн Багшин әрүн тоотд мөргҗ зальврад, әмтн таңһчиннь делгрлтин тускар, энд бәәдг әмтнә эвин болн өр-өвч седклин бәәдлин тускар ухалҗана. Хойр миңһн һар җил хооран Бурхн Багш үүдәҗ зарлсн номин евәлд багтҗ, җирһлин цуг хату-мөтиг дааҗ һарсн әмтн эндр төрскн теегтән Бурхн Багшин номин герл падрҗ , әмтнд евәлән күргҗәх седклин сәәхн бәәдлд бәәнә. Бурхн Багшин Алтн сүмд әмтн өдр болһн одад, бурхна әрүн тоотд зальврҗана. Хол һазрас әрүн эн тоотыг авч ирсн улст хальмгуд ханлтан медүлҗәнә.

Мана хальмг улст «Хәәрхн» гиҗ келдг зальврлһна үг бәәнә. Эн үг чинрәрн бурхнла, теңгрлә залһлдата үг гиҗ зальврлһн болҗана. Хальмг келнд иим ниицңгү үгмүд бәәнә: «О-о, хәрхн», «хәәрхн, яһҗахмч», «Хәәрхн, юн үг келҗәхмч», «Хәәрхн, әмтнәс ичхнчн», «хәәрхн, һаза ямаран өдр болҗахм», болн нань чигн кесг үгмүдлә хамдан «хәәрхн» гидг үг келгднә. Теңгр бархлзад, хур орх бәәдл һарад, һал цәкләд, чаңһар дун һархла, медәтә улс зальврад келҗ давтдг: «хәәрхн, бурхн әәлдтхә»; «хәәрхн, теңгрнь хадһлтха!», «Хәәрхн, теңгрлә зарһцҗ болшго».

Кезәнә малын идг хәәһәд һазрас һазрт нүүлһн хальмг улсиг невчк серлтә кедг бәәҗ. Хальмг улс теңгрт, нарнд, сард шүтдг улс мөн. Һазр деер юн болҗахинь теңгр хәләҗ меддг бәәҗ. Теңгрин одд күүнд эрүл-дорул өгдмн гиҗ кезәнә келдг бәәҗ. «Күүнә насн теңгрин одна тоод күртхә! – гиҗ йөрәдг йоста. Тиигәд чигн күн күчр юмнла, шалтгла харһхларн иигҗ зальврдг: «Теңгр-бурхн өршәтхә, теңгр-бурхн залтха! Теңгр-бурхн нөкд болтха! Теңгр-бурхнь хадһлтха!»