Туула сарин 13-д Әрәсән барин көдләчнр сән Өдрән темдглв. Хол 1703 җилд мел эн өдрлә «Ведомости» нертә орн-нутгин түрүн газет барас һарсмн. Энүнәс иштә эн сән Өдр болҗ батлгдв. Газетин редакцсин седкүлчнр болн Интернетин эв-арһар дамҗад, олн бүрдәцсин көдлмшин тускар зәңглдг көдләчнр эн байриг темдглнә.
Шидр «Калмыкия» таңһчин зәңгллһнә Агентствд сән өдрт нерәдсн байрин хург болв. Хальмгин залврин ахлачин дарук – то-дигин делгрлтин министр Этән Алексей таңһчин седкүлчнриг йөрәв.

«Шарнут, Шарнут, мини селән…»
Хамгин сән гисн фермер
Эврәкстән нөкд болна
Зөрсн күн зөргтә болдг

Давсн җилд сурһуль-эрдмин салврт баһ биш сән сольвр учрв. Багшнрин болн сурһульчнрин көдлмшин болн сурһуль сурлһна өдгә цагин таал тогтагдҗана. Таңһчин 47 сурһулин герт болн һурвн садт бат ясвр кегдсн бәәнә. Орсн мөрн җилд тер көдлмш цааранднь өргнәр күцәгдх, бас 20 сурһуль шинрүлгдн гиҗәнә.

П.Жемчуевин нертә эмнлһн мана таңһчд эрүл-менд харлһна халхд һоллгч бүрдәц болна. Энд таңһчин әмтн эмнлһ авна, гүн шинҗллт кенә, эрүл-мендән батрулна. Энд 2025-ч җилин эргцд кеҗ-күцәсн көдлмшиг ашлад, күцәмҗин болн иргч зуран тускар бас келв.

Гималайд күрнә гисн күсл кенд чигн зүүдн орснла әдл болна. Хальмг Таңһчин Толһач Хаска Батун дөңгәр СВО-н цергчнрин өрк-бүлмүд шин җилин амрлһна цагла Гималайд күрч чадв.

Шин җилин амрлһна өдрмүдлә соньн зәңг ирв. Хальмгин һазрас нисч ирсн теегин һәрдиг Энткгт олҗ авсна тускар тер зәңгд келгдв. «Хар һазр» заповедникин номин әңгд тиим зәңг ирсмн.

Тогтсн авъясар Шин җилин амрлһна өдрмүдт Элстд «Ойрат-Арена» төвд «Хальмг Таңһчин Толһачин һацур» нертә нәр-наадн давулгдв. Сурһулян йилһән сәәнәр сурдг көвүд-күүкд, спортын халхар күцәмҗ бәрсн арвтнр, олн үртә өрк-бүлмүдин болн цергә шишлң керг-үүлдврт орлцачнрин үрд нааран ирх зөвтә болв. Драмин болн шог наадна таңһчин Орс театрин артистнр «Золушка» тууляр дамҗад, байриг чадмгар давулв. Хальмг Таңһчин сурһуль-эрдмин министрин үүл дааҗадг Александр Ким керг-үүлдврт орлцад, бичкдүдиг йөрәһәд, шин җилд сурһулян сәәнәр сурхиг дурдв.

Күндтә мана умшачнр! Һарcн Моһа җил мадна төлә амр биш болв. Тер бийнь цаг негәр бәәдмн биш. Негт ора, негт җора гидг. Бидн хамдан эн җаңһрта цагиг давҗ һарад, таднд маднд итклтә болҗахан медүләд, эн нарт-делкә деер хальмг келәр һардг ор һаңцхн мана газетиг дөңнҗ, газетиг бичүлҗ авад, маднд урмд өгнәт. Орсн Мөрн җилин түрүн өрәлд «Хальмг үнн» газетд бичгдлһнә кемд шунмһа кевәр орлцсн Лаганя, Целинн, Хар Һазра, Яшалтан, Октябрьск, Сарпан райодын ахлачнрт, эврә умшачнрт әрүн седкләсн ик гидг ханлт өргҗәнәвидн! Тадн мана газетд дөңгән күргсн деерән, хальмг кел делгрүллһнд, үндсни сойл батруллһнд баһ-биш тәвцән орулҗ бәәнәт! Цугтан эрүл-менд, сән-сәәхн бәәтн!

2025 җилин бар сарин 30-д Хальмг Таңһчин Толһач Хаска Бату Әрәсән Баатр Очр-Һәрән Нарнла харһад күүндв. Терүнә йовудт Бату Сергеевич орн-нутгин өөдән нер зүүснләнь йөрәһәд, Нарн Алексеевич нег һазра улсин төлә байр-бахмҗ болҗахинь онц темдглв.
Ах лейтенант Очр-Һәрән Нарн өрк-бүлиннь, эврәннь цергә тууҗин болн хамдан дәәлдҗ йовдг үүрмүдиннь тускар келҗ өгв. Тер мет нег һазра улс цергә шишлң керг-үүлдврт орлцачнриг даңгин дөңнҗәхиг темдгләд, ик ханлтан өргв.

Эн җил Әрәсән Президент Владимир Путинә зәрлгәс иштә мана орн-нутгт олн келн-улсин негдлтин җил гиҗ зарлгдв. Кезәнәс авн Әрәсәд олн келн-улсин элчнр хоорндан ахнр-дүүнр мет байр-зовлңган әдл хувалцад, кен-негән дөңнәд, ямр чигн цагт нег өрк-бүл мет ниитәһәр бәәдг. Одахн Элстд учрсн ончта йовдлын тускар эврәннь умшачнртан медүлҗәнәвидн.